October 23, 2018 - ، ساعت 02:30
 
 
تئوری به نـــام بوی باران


صبح ساحل ، اجتماعی - سامیه طهورنیان:ما در منطقه جغرافیایی زندگی می کنیم که در آن حداقل بارش های سالیانه رو تجربه می کنیم  و در کمربند جغرافیایی قرار داریم که کم ترین بارس سالیانه در جهان را داراست ولی با همین تجربه های اندک، وقتی خاطرات خوبی از فصل های بارانی را به یاد می آوریم ناگهان احساس مطبوعی به ما دست میدهد. آیا این مسئله طبیعی ست ؟ 

آیا فقط برای ما کم بارش ها این مسئله پیش می آید ؟ تجربه شما درباره ی روزهای بارانی چطور است ؟ و آیا واقعا تئوری «بوی باران» واقعیت دارد ؟

 اما در کنار همه مشکلات پزشکی که در دنیای مدرن ما هنوز بی پاسخ مانده ، عده ای از دانشمندان به فکر تشخیص ماهیت بوی باران افتاده اند.

ابتدا یک تیم بزرگ استرالیایی به فکر طرح مسئله بوی باران چیست رسید.

بعد از دهه ها کار، دانشگاه بزرگ MIT  بر روی این پروژه مشغول به کارشده است . 

امروزه دانشگاه های بزرگی چون تگزاس  A&M در حال کار بر روی این داستان عجیب «بوی باران « هستند . 

سوال اصلی این دانشمندان این بود که : «چه چیزی موجب بوی تازه باران می شود؟»  آنها پس سالها تحقیق این داستان را در یک کلمه خلاصه می کنند :پتریکور Petrichor

اما اصطلاح پتریکور به چه معناست؟

همه ما واقف هستیم که باران مؤلفه مهم چرخه آب محسوب می‌شود و نقش مهمی را در شکل‌گیری آب‌های شیرین سطح زمین ایفا می‌کند.باران شرایط مطبوعی را برای ایجاد و حفظ زیست بوم‌های متنوع طبیعی فراهم و بهره‌برداری‌های انسانی را مانند تولید محصولات کشت زمینی و تولید برق در نیروگاه‌ها را هموار می‌سازد.

وقتی هوای گرم به بالای آسمان صعود می‌کند، بخار آب را هم همراه خودش به بالا به داخل آسمان می‌برد. در بالای آسمان، بخار آب سرد می‌شود و قطره‌های آب دور ذرات ریز گرد و غبار موجود در هوا تشکیل می‌شود.

 مقداری از بخار آب هم به شکل کریستال‌های ریز یخ در می آید  که قطرات آب سرد شده را جذب می‌کند. قطرات به شکل کریستال‌های یخ، منجمد می‌شود و کریستال‌های بزرگ تری را تشکیل می‌دهد که ما آن‌ها را برف ریزه می‌نامیم. موقعی که برف ریزه‌ها سنگین می‌شوند، پایین می‌افتند.

 برف ریزه‌ها در مسیرشان رو به پایین با هوای گرم تر برخورد می‌کنند و ذوب می‌شوند و به صورت قطرات باران در می آید .

اما در نزدیکی جو زمین برای قطرات باران اتفاق دیگری نیز رخ می دهد .این رویداد  پتریکوراست  . 

این اصطلاح به فرایند شیمیایی مربوط می شود که آب باران با هوای گرم و خشک زمین ترکیب می شود  و از ترکیب شدن آنها با هم، چیزی شبیه به دانه های روغنی از خود آزاد می کند و اما نکته جالب اینکه یکی از مهم ترین عناصری که در این ترکیب از آنها رها می شود الکلی هست به نام ژئوسین .

 بله الکل در باران . اما نگران نباشید .

این الکل شبیه به الکل های موجود در نوشیدنی ها و داروها و یا الکل صنعتی نیست بلکه توسط نوعی باکتری موجود در جو تولید می شود که عمدتا در خاک زندگی می کنند، پس از برخورد هوای مرطوب با هوای خشک جو بالای مناطق گرم و خشک و یا دارای اندکی غبار، این الکل تولید شده و بوی خاصی ایجاد میکند. این بو احساس نشاط را در انسان بوجود می آورد ولی چون مقدار آن بسیار کم است اتفاق خاصی در انسان رخ نمی دهد .

ژئوسین از خود بوی نشاط آور و مطبوعی در ذهن انسان ایجاد می کند که البته اگر باران مدام ببارد این الکل در باران مقدار آن بسیار کم میشود ، چون هوای خشک باعث تولید این باکتری می شود در نتیجه بارش بسیار رطوبت ایجاد می کند : البته این «باکتری تولید کننده الکل ژئوسین» مسئول تجزیه و تولید مواد اورگانیک در خاک است .اینجا اضافه کنیم که  حتی برخی انسان ها با درک بیشتر و حافظه بهتر قادر به تشخیص بوی باران یا باران تازه حتی قبل از شروع باران هستند .

این الکل بسیار فرار و در مقادیر بسیار کم تولید می شود. چون مقدار باکتری های موجود در غبارهای جوی به حدی نیست که بتواند مادام تولید شود و پس از یک دوره باران شدید، در هوا از بین می روند .

دانشگاه MIT  هم اکنون پروژه ای آغاز کرده است که بتواند این باکتری را در ابعاد بیشتر کشت دهد و از آن در مصارف صنعتی وتجاری استفاده کند ولی تا به امروز آنچنان موفق نبوده است، همانطور که قبلا گفتیم این ژئوسین بسیار فرار است و زود بخار می شود .

بعضی از دانشمندان تجزیه مولکول های آب باران را در نتیجه رعد و برق و فرآیندهای جوی زمین را نیز باعث بوی مطبوع و نشاط آور باران میدانند که این فرضیه آنچنان تایید نشده است. پس بار دیگر که شروع باران را تجربه کردید، این باکتری موجود در جو را نیز به یاد بیاورید و بدانید که بخشی از خاطره های شیرین باران های زندگی مان را مدیون این باکتری هستیم. درود بر طبیعت .



ارسال شده: ساعت: 8:08

کلمات کلیدی: تئوری «بوی باران» ، کم بارش ها

برچسب‌ها: اجتماع