آبراهه والنس استانبول کجاست؟ آشنایی با قنات والنس

معرفی آبراهه والنس استانبول

آبراهه والنس یا قنات والنس، که در زبان ترکی به نام «بوزدوغان کمری» نیز شناخته می‌شود، بزرگ‌ترین قنات جهان و یکی از مهم‌ترین آثار تاریخی در قسمت اروپایی استانبول، در منطقه فاتح است. این سازه از دوران حکومت رومیان بر جای مانده است. این آبراهه به عنوان بخشی از سیستم آب‌رسانی رومی برای ذخیره و انتقال آب به قسطنطنیه، پایتخت امپراتوری روم شرقی، در اواخر قرن چهارم میلادی ساخته شد. هرچند امروزه کاربرد اولیه خود را از دست داده و به یک جاذبه گردشگری تبدیل شده است و افراد زیادی از سراسر دنیا برای دیدن آن به استانبول سفر می‌کنند و در هتل استانبول اقامت می‌کنند. در زیر طاق‌های این آبراهه، کافه‌های محلی بسیاری وجود دارد که مکانی مناسب برای استراحت و صرف غذا یا نوشیدنی هستند.

موقعیت جغرافیایی

آبراهه والنس، یکی از مهم‌ترین آثار تاریخی استانبول است که در محله فاتح قرار دارد. دقیق‌تر بگوییم، این سازه باشکوه بر روی بلوار آتاتورک و در فاصله کمی از مسجد شاهزاده تا مسجد فاتح قرار گرفته است. این آبراهه، بخشی از سیستم آب‌رسانی باستانی است که در گذشته، آب را از منابع دوردست به مرکز شهر قسطنطنیه (استانبول کنونی) منتقل می‌کرد.

دوران ساخت و افتتاح

آبراهه والنس در اواخر قرن چهارم میلادی، به دستور امپراتور روم، والنس، به اتمام رسید. اما شروع ساخت آن به زمان حکومت کنستانتیوس دوم (337-361 میلادی) برمی‌گردد. این سیستم آب‌رسانی برای تأمین آب پایتخت جدید امپراتوری روم شرقی، قسطنطنیه، طراحی شده بود. با توجه به رشد جمعیتی و نیاز به آب آشامیدنی و بهداشتی، این آبراهه نقش حیاتی در زندگی روزمره مردم ایفا کرد.

دوران بیزانس

در دوره بیزانس، این آبراهه چندین بار مورد بازسازی و توسعه قرار گرفت. یکی از مهم‌ترین مراحل توسعه، در زمان حکومت ژوستینین اول (527-565 میلادی) بود که آبراهه به آب‌انبارهای شهر متصل شد و نقشی کلیدی در زمان محاصره‌ها ایفا کرد. ذخیره آب این آبراهه، در برخی مواقع تعیین‌کننده بقای شهر در برابر مهاجمان بود.

دوران عثمانی و بعد از آن

با فتح استانبول توسط عثمانی‌ها در سال 1453، این آبراهه همچنان مورد استفاده قرار گرفت. عثمانی‌ها نیز به نوبه خود به تعمیر و نگهداری آن پرداختند تا اینکه با گذشت زمان و پیشرفت تکنولوژی، نقش آبراهه به عنوان منبع آب کمرنگ شد اما اهمیت تاریخی و گردشگری آن همچنان باقی ماند.

ساخت و معماری آبراهه والنس استانبول

پل «بوزدوغان کمری» که از بلوار آتاتورک عبور می‌کند، قسمتی از سیستم آب‌رسانی بوده که از مصالح سنگ و آجر ساخته شده است. این سازه دارای بلوک‌های سنگی مربعی در ردیف اول طاق‌ها و چندین طبقه سنگی در بالا با گیره‌های آهنی است. ارتفاع آن 29 متر از سطح دریا، عرض آن بین 7.75 تا 8.24 متر و طول اصلی آن 971 متر بوده که امروزه 921 متر از آن باقی مانده است. در زلزله بزرگ 1509 استانبول، بخشی از این قنات آسیب دید و پس از بازسازی، کوتاه‌تر شد. تعداد طاق‌های آن بین 56 تا 73 ذکر شده است، که برخی از آنها به دوره‌های مختلف تاریخی تعلق دارند. این قنات از تپه‌های تراکیه تا استانبول امتداد داشت و آب را از دریای مرمره به آب‌انبارهای زیرزمینی منتقل می‌کرد.

مطالبی جالب درباره آبراهه والنس

آبراهه والنس، با تاریخچه‌ای طولانی و پرافتخار، اهمیت ویژه‌ای در این شهر دارد. این سازه همچنان به عنوان نشانه‌ای از استقامت و تداوم در طول تاریخ، مورد توجه و احترام است. در ادامه، به برخی از حقایق شگفت‌انگیز درباره این آبراهه اشاره می‌کنیم:

• پایداری 1400 ساله: این قنات به مدت 1400 سال با تعمیرات و بازسازی‌های متعدد، به آبرسانی شهر پرداخته و نمادی از ماندگاری و استحکام است.
• بخشی از سیستم قنات باستانی: آبراهه والنس با مساحتی بالغ بر 250 هزار متر مربع، بخشی از یک شبکه آبرسانی باستانی است که نقش بسزایی در تأمین آب شهر در گذشته داشته است.
• عبور از بلوار آتاتورک: خیابان آتاتورک که در دهه 1950 ایجاد شد، از زیر طاق‌های بلند آبراهه والنس می‌گذرد و نمادی از ارتباط میان تاریخ و مدرنیته در استانبول است.
• ذخیره‌سازی آب: در دوران باستان، از آبراهه والنس برای تأمین آب 3 مخزن باز و بیش از 100 مخزن زیرزمینی در دیوارهای شهر استفاده می‌شد که نشان از گستردگی و اهمیت این سیستم آبرسانی دارد.
• طولانی‌ترین شبکه آبرسانی: تحقیقات نشان می‌دهد که شبکه آبرسانی والنس و شاخه‌های آن در مجموع حدود 336 کیلومتر طول داشته‌اند که سه برابر بیشتر از آنچه قبلاً تصور می‌شد، است.
• یکی از عظیم‌ترین سازه‌ها: این آبراهه با طول 920 متر و ارتفاع 30 متر، از جمله بزرگ‌ترین سازه‌های استانبول به شمار می‌رود.
• تقویت و مرمت: در سال 1988، بخش‌هایی از این آبراهه، به خصوص در مسیر بلوار آتاتورک، توسط شهرداری استانبول مرمت و تقویت شد تا از این میراث تاریخی محافظت گردد.

• ساختار آبراهه: این سازه دوطبقه که از آجر و سنگ ساخته شده، دارای طاق‌های رومی است و طول اصلی آن از 971 متر به 921 متر کاهش یافته است.

   

  بازدید و دسترسی

آبراهه والنس یکی از جاذبه‌هایی است که در هر برنامه گردشگری استانبول باید گنجانده شود. اگر شما هم علاقه دارید که از این جاذبه تماشایی دیدن کنید می‌توانید بلیط ارزان هواپیما برای سفر به استانبول را تهیه کنید و به این شهر سفر کنید. برای بازدید از این آبراهه می‌توان از مترو استفاده کرد؛ ایستگاه Vezneciler نزدیک‌ترین ایستگاه به این مکان است. پس از پیاده شدن، با چند دقیقه پیاده‌روی به آبراهه می‌رسید. همچنین، اتوبوس‌های متعددی از نقاط مختلف شهر به این محل تردد دارند.

بازدید از آبراهه والنس رایگان است و در تمام ساعات روز به روی گردشگران باز است. با این حال، بهترین زمان برای بازدید، اوایل صبح یا هنگام غروب است تا به شلوغی و ترافیک بلوار آتاتورک برخورد نکنید و همچنین نورپردازی شبانه آبراهه را تجربه کنید.

جاهای دیدنی نزدیک آبراهه والنس استانبول

بازدیدکنندگان از آبراهه والنس می‌توانند از مسجد شاهزاده محمد (فاصله 297 متر) و مسجد ایا صوفیه (فاصله 2.2 کیلومتر) دیدن کنند یا از چهارشنبه بازار فاتح خرید کنند. بهترین برای سفر به استانبول و دیدن این جاذبه‌های شگفت‌انگیز خرید بلیط تهران به استانبول برای رفت و بلیط استانبول به تهران برای برگشت است. با سفر هوایی به این شهر و تماشای جاذبه‌هایی مثل آبراهه والنس و مسجد ایاصوفیه، سفری خاطره‌انگیز و به‌یادماندنی خواهید داشت.

کلام آخر

آبراهه والنس، با قدمتی که به بیش از 1600 سال می‌رسد، نه تنها نشانه‌ای از مهارت‌های مهندسی رومیان است، بلکه یکی از نمادهای تاریخی و فرهنگی استانبول محسوب می‌شود. این سازه که شاهد دوره‌های مختلف تاریخی بوده، گواهی بر اهمیت آب در توسعه و بقای تمدن‌های بزرگ است. بازدید از این آبراهه، فرصتی است برای درک بهتر تاریخ و مهندسی گذشته و لذت بردن از معماری‌ شگفت‌انگیزی که به زیبایی در میان بافت شهری مدرن امروزی ادغام شده است.