میرهاشم امیرزاده شمس؛ بازرگان پیشرو و چهره ماندگار بندرعباس

میرهاشم خواندن و نوشتن را در محضر حاج شیخ عبدالرحیم انصاری فرا گرفت و آموزش‌های ابتدایی خود را در فضایی سنتی و مذهبی به پایان رساند. اما هنوز نوجوانی بیش نبود که در سیزده‌سالگی، عمویش نیز دار فانی را وداع گفت و او عملاً بدون تکیه‌گاه خانوادگی، وارد مرحله‌ای دشوار از زندگی شد. این شرایط، او را زودتر از هم‌سالانش با مسئولیت، کار و تلاش آشنا کرد.

او در شانزده‌سالگی قدم به عرصه تجارت گذاشت و به فعالیت در حوزه صادرات و واردات روی آورد. در آن سال‌ها بندرعباس یکی از بنادر مهم تجاری جنوب کشور به شمار می‌رفت و میرهاشم امیرزاده شمس توانست با پشتکار و هوشمندی، جایگاه قابل توجهی در میان بازرگانان منطقه به دست آورد. به گفته خودش، در دوره‌ای که اوج فعالیت تجاری‌اش بود، به‌طور متوسط هفته‌ای یک‌بار کشتی‌هایی با ظرفیت چهار هزار تن در بندرعباس پهلو می‌گرفتند. از این بندر، انواع خشکبار و گل سرخ به هندوستان صادر می‌شد و محصولاتی همچون مویز و حنا، در کیسه‌های پنج کیلویی، به کشور آلمان ارسال می‌گردید. این حجم از مبادلات، نشان‌دهنده نقش پررنگ او در اقتصاد منطقه و ارتباطات تجاری بین‌المللی آن دوران است.

در دوره بیستم انتخابات مجلس شورای ملی، میرهاشم امیرزاده شمس به نمایندگی از مردم بندرعباس انتخاب شد. او در دوران نمایندگی، توجه ویژه‌ای به مشکلات معیشتی مردم، به‌ویژه صیادان و بازرگانان داشت. یکی از مهم‌ترین اقدامات او، معاف کردن صیادان از پرداخت مالیات بر صید بود؛ اقدامی که با وجود اصرار دولت بر اجرای قانون مالیاتی، با پیگیری مستمر و قاطع او به نتیجه رسید و تأثیر بسزایی در بهبود وضعیت زندگی صیادان داشت.

از دیگر فعالیت‌های مهم او، حل مشکل واردات چای بود. در آن زمان، بازرگانانی که قصد واردات چای خارجی داشتند، ملزم بودند به همان میزان چای نامرغوب داخلی خریداری کنند؛ قانونی که زیان‌های قابل توجهی به تجار وارد می‌کرد. امیرزاده شمس با پیگیری این مسئله، نقش مهمی در اصلاح این روند ایفا کرد. همچنین پیگیری مشکل آبرسانی به شهر بندرعباس از جمله اقدامات ماندگار او در حوزه خدمات شهری به شمار می‌رود.در بخش کشاورزی نیز، ابتکار و نگاه آینده‌نگر او قابل توجه است. وی با واردات نهال موز از کشور عمان، زمینه رونق مزارع موز را فراهم کرد و محصول تولیدی با نام «موز فرد» میناب و بندرعباس به بازار عرضه شد. بعدها با واردات نهال موز از هند و لبنان و گسترش سطح زیر کشت، به بزرگ‌ترین پرورش‌دهنده موز در این منطقه تبدیل شد.

میرهاشم امیرزاده شمس در حوزه عمران و مسکن نیز منشأ خدمات ارزشمندی بود. اجرای پروژه خانه‌سازی و احداث چهل دستگاه خانه با قیمت مناسب برای اقشار کم‌درآمد، از جمله اقدامات انسان‌دوستانه او به شمار می‌رود. همین نگاه مردمی و اجتماعی سبب شد که او در فاصله سال‌های ۱۳۲۸ تا ۱۳۳۹ عضو انجمن شهر بندرعباس باشد و نقشی مؤثر در آبادانی و توسعه این شهر ایفا کند.میرهاشم امیرزاده شمس، فعال برجسته اقتصادی و کشاورزی جنوب کشور، سرانجام در سال ۱۳۹۴ چشم از جهان فروبست و نامی نیک و ماندگار از خود در تاریخ بندرعباس برجای گذاشت.

برگرفته از کتاب نامک گمبرون،

اثر علی کمالی زاده