اقتصادی
درآمد سالانه صنعت AI چقدر است؟
غولهای فناوری آمریکا در حال ثبت یکی از بزرگترین موجهای سرمایهگذاری در طول تاریخ هستند.
ارقامی که این شرکتها برای زیرساخت هوش مصنوعی هزینه میکنند؛ روز به روز با شیبی بیسابقه در حال افزایش است اما سوال بنیادی اینجاست که آیا درآمد این صنعت نیز با چنین سرعتی در حال رشد است تا بتواند این حجم عظیم هزینه را در بلندمدت توجیه کند یا نه؟ در این مقاله قصد داریم به بررسی هزینه و درآمد سالانه صنعت هوش مصنوعی در دنیا بپردازیم.
درآمد سالانه صنعت هوش مصنوعی چقدر است؟
برآوردها نشان میدهد درآمد سالانه صنعت هوش مصنوعی اکنون بین ۱۵۰ تا ۲۲۰ میلیارد دلار است. این رقم اگرچه نسبت به چند سال گذشته جهشی خیرهکننده داشته و از بسیاری از صنایع سنتی پیشی گرفته است اما همچنان فاصله معناداری با حجم سرمایهگذاریهای انجام شده دارد. برخی تحلیلها نشان میدهد برای بازده اقتصادی مناسب، درآمد سالانه باید به بیش از ده برابر سطح فعلی یعنی حدود ۲.۵ تریلیون دلار برسد.
به عبارت دیگر، شکافی به وسعت چند تریلیون دلار میان آرمان و واقعیت اقتصادی این فناوری شکل گرفته که پاسخ به آن سرنوشت نسل کنونی سرمایهگذاری در فناوری را تعیین خواهد کرد. گفتنی است؛ سال گذشته بزرگترین شرکتهای فناوری آمریکا از جمله آمازون، گوگل و مایکروسافت روی هم رفته ۴۵۰ میلیارد دلار برای توسعه زیرساخت این صنعت هزینه کردند و تحلیلگران معتقدند تنها در سال جاری این شرکتها حدود ۹۰۰ میلیارد دلار برای تراشهها، مراکز داده، تأمین انرژی و سایر ملزومات هوش مصنوعی هزینه کنند و احتمالا این رقم در سال ۲۰۲۷ به ۱.۴ تریلیون دلار برسد.
برای تأمین مالی این هزینهها، شرکتهای مذکور امسال بیش از ۴۰۰ میلیارد دلار وام گرفتهاند. بیراه نیست اگر بگوییم؛ صنعت هوش مصنوعی در حال تبدیل شدن به بزرگترین موج سرمایهگذاری تاریخ است؛ موجی که نه از دل تقاضای طبیعی مشتریان، بلکه از محاسبات استراتژیک شرکتهایی برخاسته که نمیخواهند در رقابت هوش مصنوعی از قافله عقب بمانند.
چرا درآمد صنعت هوش مصنوعی هنوز مولد نشده است؟
از آنجا که بسیاری از شرکتها و کاربران هوش مصنوعی همچنان از نسخههای رایگان یا ارزان مدلهای هوش مصنوعی استفاده میکنند. در نتیجه، نرخ رشد استفاده از هوش مصنوعی بسیار سریعتر از نرخ رشد درآمد آن پیش میرود؛ فناوری روز به روز بیشتر توسعه پیدا میکند اما همچنان ناتوان از تبدیل این مصرف به جریان نقدی متناسب با سرمایهگذاری در این صنعت است.
از سوی دیگر، بخش قابل توجهی از هزینهها به جای اینکه صرف ایجاد تقاضای جدید در اقتصاد شود؛ در رقابت میان شرکتها برای جذب کاربران هزینه میشود.
شرکتها برای حفظ سهم بازار مجبور به قیمتگذاری تهاجمی و حتی رایگان شدهاند. اگر این روند ادامه یابد بخشی از سرمایهگذاری امروز ممکن است هرگز بازده مورد انتظار را ایجاد نکنند و به قیمت یک جنگ تمام عیار قیمتگذاری تمام شود. نکته ظریفتر آنکه همانطور که اشاره شد؛ جریان نقدی که امروز به سمت این صنعت سرازیر میشود از دل تقاضای طبیعی مشتریان نهایی ایجاد نمیشود بلکه پول رونق هوش مصنوعی در حال حاضر بیش از آنکه توسط مشتریان تأمین شود توسط سرمایهگذارانی تأمین میشود که امیدوارند انقلاب بعدی تاریخ؛ انقلاب فناوری باشد. به بیان بهتر، حاشیه سود واقعی است اما از سرمایهای تأمین میشوند که لایهای زیانده در همین زنجیره آن را خرج میکند و این نقدینگی حاصل تقاضای نهایی مشتریان نیست.
معمای حاشیه سود در زنجیره ارزش هوش مصنوعی
برای روشن شدن این ساختار نامتوازن، باید نگاهی به تقسیمبندی زنجیره ارزش هوش مصنوعی بیندازیم. بر این اساس، شرکتهای فعال در این حوزه به چهار دسته اصلی مدلها و برنامهها، فضای ابری و محاسبات، انرژی و شبکه و سیلیکون و تجهیزات تقسیم میشود.
دادههای گردآوری شده نشان میدهد دسته سیلیکون و تجهیزات که شامل سازندگان تراشه میشود؛ بالاترین حاشیه سود را با حدود ۴۱ درصد ثبت کرده است. در نقطه مقابل، دسته مدلها و برنامهها که قلب تپنده این فناوری محسوب میشوند؛ حاشیه عملیاتی منفی ۵۹ درصد دارند. این دو رقم، شکاف تاریخی میان کسانی را نشان میدهد که ابزار تولید میکنند و کسانی که محصول نهایی را میسازند.
این تفاوت فاحش دقیقاً برعکس مدل کسبوکار استاندارد در صنایع دیگر است؛ جایی که معمولاً حاشیه سود برای شرکتهایی که محصول نهایی را به مصرفکنندگان عرضه میکنند؛ بالاتر است. اما در اقتصاد هوش مصنوعی، ترازوی سود به سمت زیرساخت و سیلیکون چرخیده، حال آنکه خالقان اصلی مدلها که قرار بود ارزش آفرینترین بخش باشند؛ عمیقترین زیان را تجربه میکنند.
شکنندگی مدلهای تأمین مالی در شرکتهای بزرگ
شرکت اوراکل که به ادغام عمیق فناوری هوش مصنوعی در تمامی لایههای زیرساختی و کاربردی محصولاتش شناخته میشود؛ تا پایان سال مالی ۲۰۲۶ جریان نقد منفی ۲۳.۷ میلیارد دلار، نزدیک به ۱۳۰ میلیارد دلار بدهی معوق و ۲۶۰ میلیارد دلار تعهد اجاره برای پروژههای زیرساختی هوش مصنوعی دارد که ساخت آنها هنوز حتی آغاز نشده است.
نکته جالب آنکه این اقدام بزرگ اوراکل در زمینه توسعه زیرساختهای هوش مصنوعی، در خدمت شرکت دیگری به نام اوپن ایآی قرار دارد؛ شرکتی که سپتامبر گذشته قراردادی ۳۰۰ میلیارد دلاری با اوراکل امضا کرده است.
به این ترتیب، دوام اوراکل به توانایی اوپنایآی در عمل به وعده صرف ۳۰۰ میلیارد دلار برای محاسبات گره خورده است. این الگو که واضح اما کمتر مورد بحث قرار گرفته، نشان میدهد در حالی که هزینههای سرمایهای دوازده رقمی هایپراسکیلرها شکوفایی صنعت نیمههادی را تغذیه میکند، هنوز شواهد اندکی وجود دارد که این رونق به کاربردهای گسترده فناوری تبدیل شود و این حجم خرج را توجیه کند. حتی خطرناکتر از شکست احتمالی اوپنایآی در تحقق وعده خود به اوراکل، امکان تسلیم شدن سایر شرکتهای فناوری در برابر هزینههای سرسام آور خودشان است؛ چراکه اگر مایکروسافت، گوگل، آمازون و متا تصمیم بگیرند هزینههای فصلی دهها میلیارد دلاری خود بر روی پردازندههای گرافیکی، رم، ذخیرهسازی و ساخت مراکز داده را متوقف کنند؛ این صنعت به یکباره وارد کما خواهد شد.

آیا بلاخره هوش مصنوعی سودآور خواهد شد؟
درس تاریخ بازارها نشان داده که بسیاری از فناوریهای تحول آفرین، پیش از رسیدن به سودآوری پایدار، دورهای از سرمایهگذاری بسیار سنگین را پشت سر گذاشتهاند. هوش مصنوعی نیز از این قاعده مستثنا نیست و پرسش امروز این نیست که آیا این فناوری آینده اقتصاد را تغییر میدهد یا نه بلکه این است که آیا درآمدها به اندازهای سریع رشد خواهند کرد که بتوانند هزینههای عظیم امروز را توجیه کنند؟
در نهایت، این بررسی نشان میدهد که درآمد هوش مصنوعی بهوضوح از هزینههای آن جا مانده است و این شکاف، بر خلاف تصور رایج، نه صرفاً یک حباب ساده، که یک ساختار اقتصادی شکننده و وابسته به تزریق مداوم سرمایه است.
سودآورترین بخش زنجیره ارزش به کمسودترین بخش آن وابسته است و این وابستگی، خطر را در کل صنعت توزیع میکند. پرسش تعیینکننده برای آینده بازارهای مالی و کل اقتصاد، آن است که آیا تقاضای نهایی پیش از اتمام صبر سرمایهگذاران، به میزانی رشد خواهد کرد که این ساختار را پایدار سازد یا نه. پاسخ به این پرسش، مسیر بزرگترین موج سرمایهگذاری تاریخ را مشخص خواهد کرد.
به این مطلب امتیاز دهید:
نظرسنجی
جدیدترین اخبار
دیدار محسنی اژهای با عالیترین مقام قضائی هند
نرخ نانهای آزادپز در بندرعباس افزایش یافت؛ اعلام قیمتهای جدید
انهدام مهمات جنگی در توکهور و هشتبندی؛ احتمال شنیده شدن صدای انفجار
شمار جان باختگان سیل در نپال و چین از ۱۳۰۰ نفر گذشت
دو مرجع رسمی اطلاعرسانی درباره بنزین تعیین شدند
افزایش قیمت مواد غذایی در جهان
فولاد هرمزگان و پالایش نفت بندرعباس حریفان خود را شکست دادند
مصرف قند در خردسالی میتواند سلامت مغز را در بزرگسالی تحت تأثیر قرار دهد
مدیرعامل اتحادیه شرکتهای حملونقل دریایی استان هرمزگان؛ پاکار: مردم بندر پای کار چرخه حملونقل و تجارت هستند/ عمان باید به مسیر جایگزین و هاب لجستیکی تجارت ایران تبدیل شود
گوشی پوکو X8 پاور با باتری اعجابانگیز ۱۰٬۰۰۰ میلیآمپرساعتی رونمایی شد
اعمال تحریمهای ظالمانه جدید آمریکا علیه ایران
دو هرمزگانی عازم اردن شدند
آمریکا یک بانک ترکیهای را در ارتباط با ایران تحریم کرد
نفرات اول تا چهارم مشخص شدند
تیم "زندهیاد حامد حسنپور " بر سکوی قهرمانی ایستاد
اخبار مرتبط
نسخه مخصوص «چتجیپیتی» و «گراک» برای پنتاگون منتشر شد
هرمزگان رتبه نخست سرمایهگذاری پروژههای بخش کشاورزی کشور را کسب کرد
هشدار معاونت علمی ریاست جمهوری نسبت به انتشار فراخوانهای جعلی
دستگیری چند نفر در پرونده سرمایهگذاری FNDK تالش
«فصبا»؛ از انبار تا ۲۰ همت درآمد / استراتژی کلیدی صبا فولاد خلیج فارس
سلام، من دستیار هوشمند گروه رسانه ای صبح ساحل هستم
از خبر، عکس، ویدئو، PDF روزنامه، هواشناسی، اوقات شرعی، تقویم و ساعت سایت بپرسید. گفتگو روی همین دستگاه ذخیره میشود.