اقتصادی
در بسیاری از خانهها، محصولات باکیفیت جایشان را به کالاهای ارزانقیمت دادهاند
وقتی از رشد دستمزدها حرف میزنیم، معمولاً اولین چیزی که به ذهن میرسد، اعداد دو یا سه رقمی روی کاغذ است. اما واقعیت کف بازار، روایت دیگری دارد. اقتصاد ایران در سالهای اخیر با یک تناقض آشکار پیش رفته است؛ از یک سو، بیانیههای دولتی بر افزایش حقوق و یارانههای تکمیلی تأکید میکنند تا قدرت خرید حفظ شود، اما از سوی دیگر، ویترین فروشگاهها تصویر متفاوتی از زندگی شهروندان را نشان میدهند.
این فاصله میان اعداد روی کاغذ و قیمتهای واقعی، باعث شده افزایش اسمی حقوق، فقط به ابزاری برای جبران بخشی از ضررهای تورمی تبدیل شود. در واقع، هرچه دستمزدها در ظاهر رشد کردهاند، فاصلهشان با سبد کالاهای اساسی بیشتر شده است. ما سوالی مطرح است که وقتی اعداد رشد میکنند، چرا زندگی سختتر میشود؟
پاسخ در شکاف میان تورم رسمی و واقعی است. در حالی که تورم رسمی در برخی مقاطع ۴۰ تا ۵۰ درصد اعلام شده، تورم واقعی در کالاهای اساسی و خدمات پایه از ۱۰۰ درصد هم عبور کرده است. همین شکاف باعث شده افزایش حقوق، حتی با ارقام بالا، پیش از آنکه به جیب مصرفکننده برسد، در بازار بلعیده شود. در این شرایط، افزایش حقوق دیگر معنای بهبود ندارد؛ بلکه فقط یک توهم آماری است. پارادوکس عجیبی است؛ شهروند هر ماه رشد اعداد را میبیند، اما در عمل، توان خریدش برای همان سبد کالای همیشگی کمتر میشود. اینجاست که فرد احساس میکند جایگاهی بالاتر پیدا نکرده و نسبت به گذشته، حتی عقبتر افتاده است.
آنچه این روزها در سبد خرید خانوارها میگذرد، خیلی بیشتر از یک جابهجایی ساده در لیست خرید است. در بسیاری از خانهها، محصولات باکیفیت جایشان را به کالاهای ارزانقیمت دادهاند. اولویتها بهگونهای تغییر کرده که هزینههای تفریح، پوشاک یا حتی بهداشت، دیگر جایی در سبد خرید بسیاری از خانوادهها ندارند. این واقعیت پیش روی همه است، اما نکتهای که کمتر به آن پرداخته میشود، گسترهی این تغییرات است. این الگوی مصرف دیگر مختص دهکهای پایین نیست؛ در بخشهایی از جامعه هم دیده میشود که تا چند سال پیش، خودشان را طبقه متوسط میشناختند.
فشار اقتصادی، آرامآرام مرز بین طبقه متوسط و طبقات پایین را پاک کرده و جامعه را به سمت تکطبقه شدن میبرد. وضعیتی که در آن دیگر طبقهی متوسط معناداری باقی نمیماند و توده بزرگی از مردم با قدرت خریدی محدود، در یک سطح قرار میگیرند. در این شرایط، مفهوم رفاه هم تغییر میکند. رفاه دیگر به معنای بهبود کیفیت زندگی نبوده؛ وقتی تأمین نیازهای اولیه به دغدغهی اصلی تبدیل شود، همهچیز به بقا و تأمین نیازهای حداقلی خلاصه میشود.
یک مقایسهی ساده میان مبلغ یارانهها و قیمت کالاهای اساسی، کافی است تا بفهمیم این پرداختها دیگر هیچ توان پوشش هزینههای واقعی زندگی را ندارند. با اینکه یارانه نقدی برای هر فرد حدود ۴۰۰ هزار تومان و کالابرگ تا یک میلیون تومان تعیین شده، اما قیمتها چنان جهشی داشته که مجموع این مبالغ در برابر قیمت چند کیلو گوشت قرمز یا اجارهبها و قبوض، فقط بخش ناچیزی از نیازها را پوشش میدهد. این مبالغ در برابر تورم پیشرونده، به رقمی نمادین تبدیل شده است.
سهم یارانهها از مخارج ماهانهی یک خانواده آنقدر کم شده که دیگر اثر محسوسی در بازگرداندن قدرت خرید ندارد. کارکرد یارانه از یک ابزار حمایتی مؤثر، به یک تکمیلکنندهی ناچیز رسیده است. در حالی که قرار بود این پرداختها فشار تورم را تعدیل کند، امروز حتی توان تأمین بخش کوچکی از سبد کالاهای اساسی را هم ندارد. در چنین شرایطی، یارانه دیگر کیفیت زندگی را ارتقا نمیدهد؛ فقط مبلغی است که در برابر غول تورم هیچ اثر بازدارندهای ندارد و نمیتواند فاصلهی بازشده میان درآمد و هزینه را پر کند.
روزنامه صبح ساحل
به این مطلب امتیاز دهید:
نظرسنجی
جدیدترین اخبار
شرایط فروش سایپا ۱۵۱ GX اعلام شد / ثبتنام وانت پراید و جزئیات قیمت
افزایش ۹ درصدی تولید صید میگو در هرمزگان
درمان رایگان دهکهای پایین در پژوهشگاه ملی سرطان جهاددانشگاهی
افت ۳۴ هزار واحدی شاخص کل بورس در آخرین روز کاری هفته
هشدار ناسا درباره خطر شوک الکتریکی برای فضانوردان در ماه
کشتی کانتینر بر متخلف با ۲۵۰۰ کانتینر در جنوب تنگه هرمز غرق شد
کشف ۲۰۳ کیلوگرم تریاک در تعقیب گریز پلیس هرمزگان با قاچاقچیان
ثبت رکوردی جدید برای دمای اقیانوس آرام در پی پدیده النینو
شنیده شدن صدای چند انفجار در پایتخت عربستان
هشدار زرد هواشناسی برای ۲۵ استان؛ رگبار و رعدوبرق در راه است
جذب ۴ هزار گروه پرستاری جدید در سازمان تامین اجتماعی
شهادت مامور پلیس در حمله تروریستی در شهرستان مهرستان سیستان و بلوچستان
کشتی فرنگی زیر ۲۳ سال جهان؛ مهمدی نخستین طلایی ایران
اطلاعات تکمیلی از حمله پهپادی به یک لنج در آبهای هرمزگان
بخشی ازمطالبات پیمانکاران نفتی امروز پرداخت میشود
سلام، من دستیار هوشمند گروه رسانه ای صبح ساحل هستم
از خبر، عکس، ویدئو، PDF روزنامه، هواشناسی، اوقات شرعی، تقویم و ساعت سایت بپرسید. گفتگو روی همین دستگاه ذخیره میشود.