امید ساحل
چهره‌ای از جنوب ایران که از مدرسه‌های دینی تا وزارتخانه‌های دولتی و مجلس شورای ملی پیش رفت
پس از میرزا جعفرخان حقایق‌نگار خورموجی، نویسنده کتاب «نزهت‌الاخبار»، و میرزاضیاء حسن حسینی فسایی، نویسنده «فارسنامه ناصری»، و محمدعلی‌خان سدیدالسلطنه کبابی، نویسنده «اعلام‌الناس فی احوال بندرعباس»، احمد فرامرزی از جمله کسانی است که دغدغه شناخت و روشنگری درباره خلیج فارس و نواحی شمالی و جنوبی و جزایر آن را داشته و در این راه زحمات زیادی را متحمل شده است.
مطالعه و پژوهش در سال‌هایی که کشور در بلبشوی جنگ جهانی اول و دوم، در نتیجه ضعف دولت مرکزی در اواخر دوره قاجاریه و پهلوی اول، روزهای سختی را می‌گذراند، بس دشوار و جانکاه بوده است. دستیابی به منابع و تحمل رنج سفر به مناطق مورد مطالعه، همت عالی می‌طلبید که این بزرگواران آن را به جان خریده‌اند.
احمد فرامرزی با گشایش دفتر تاریخ و جغرافیای خلیج فارس، سلسله زندیه و شخص کریم‌خان را مبدأ مطالعات خود قرار می‌دهد. شاخاب پارس، دریای نیمه‌بسته‌ای است که به علت گوناگونی طوایف و تبارهای ساکن و مهاجرت‌های متعدد، همواره شاهد حوادث و اتفاقات مهم و سرنوشت‌سازی بوده است.
همان‌طور که می‌دانیم، ابتدا داریوش با فرستادن اسکیلاکس به خلیج فارس، خواهان اطلاعاتی درباره چگونگی گسترش مسیرهای بازرگانی به سایر نقاط بود. سپس نئارخوس در مأموریت شناسایی از دهانه سند تا اروندرود پارو می‌زند و اطلاعات دقیقی از دریاها، سواحل و جزایر جمع‌آوری می‌کند.
پس از آن، مدت‌ها خبری از خلیج فارس نیست تا هنگامه گزارش‌های واسکو دو گاما و آلبوکرک که قصد کشورگشایی داشتند. ضعف حضور صفویه در خلیج فارس باعث شد برای مقابله با متجاوز، دست به دامان انگلیسی‌ها و هلندی‌ها شوند.
تلاش بلندپروازانه و احساسی نادرشاه برای ساخت نیروی دریایی، با شکست در ساخت شناور در بوشهر و کارخانه توپ‌سازی در بندرعباس متوقف ماند و به همان چهار جهاز خریداری‌شده از سورات اکتفا شد.
پس از آن نیز شاهد حضور امامان مسقط و قواسم و جواسم و تصرف بخش بزرگی از نوار ساحلی توسط اعراب بودیم. به همین ضرورت، محمدعلی‌خان سدیدالسلطنه هدف از نگارش کتاب «اعلام‌الناس فی احوال بندرعباس» را گوشزد کردن این نکته به حکام وقت عنوان می‌کند که این خطه، جزئی از گستره جغرافیایی کشور است که به حال خود رها شده است.
تلاش نویسندگان حوزه خلیج فارس، ضرورت اشراف بر اهمیت راهبردی این شاخاب بوده است؛ شاخابی که این روزها خبرسازترین نقطه کره خاکی است.
از زنده‌یاد احمد فرامرزی، کتاب‌های «خلیج فارس و کریم‌خان زند»، «شناختنامه خارک» و «شناختنامه قطر» به‌جا مانده که متأسفانه نایاب و دور از دسترس همگان است.
به این مطلب امتیاز دهید:
نظرسنجی
جدیدترین اخبار
ایران: درخواست‌های واشنگتن با خواسته‌های ما در تضاد است
سخنگوی وزارت خارجه فرانسه سفیر ایران را احضار کرد
تیمداری پرسپولیس در فوتبال ساحلی بانوان آغاز شد
۸۱ هواپیمای آمریکایی در جنگ با ایران منهدم شده یا آسیب دیده‌اند
سایپا از عرضه خودروهای توربوشارژ در ۱۴۰۶ خبر داد
اظهارات ضد ایرانی روبیو در میان قول همکاری یونان درباره تنگه هرمز
رئیس جمهور: اتحاد رمز پیروزی در برابر دشمنان است
گفت‌وگوی تلفنی پزشکیان و پوتین درباره تحولات منطقه
نسل جدید کارت ملی از بهار ۱۴۰۶ رونمایی می‌شود
پروازهای «هما» از تهران و مشهد به کراچی از سر گرفته شد
رئیس‌جمهور فردا به ترکمنستان می‌رود
پخش زنده فوتبال تراکتورسازی ـ استقلال
آنچه درباره «طاعون ریوی» می‌دانیم
افزایش اعتبار کالابرگ به روزهای آینده موکول شد
تناقض در سیاست‌های بانکی: بستن حساب یا افتتاح حساب جدید؟
سلام، من دستیار هوشمند گروه رسانه ای صبح ساحل هستم
از خبر، عکس، ویدئو، PDF روزنامه، هواشناسی، اوقات شرعی، تقویم و ساعت سایت بپرسید. گفتگو روی همین دستگاه ذخیره می‌شود.
