بیشتر بدانیم

قائدگی و سندروم‌هایش


نویسنده: سامیه طهورنیان

تقریباً همه ما انسان‌های روی زمین با کلمه قائدگی آشنا هستیم، تعریفش چیست و چرا اتفاق می افتد؟!

اما توضیح کوتاهی در مورد آن برای آشنایی بیشتر خوانندگان خالی از لطف نیست.

قاعدگی یا عادت ماهانه یا در اصطلاح عموم به جاری شدن خون از پوشش داخلی رحم گفته می‌شود؛ که به‌طور منظم در جنس ماده گونه‌های خاصی از پستانداران از اوایل سنین جوانی، در دوران بلوغ تا دوران یائسگی رخ می‌دهد. به‌طور معمول عادت ماهانه در زنان باردار و شیرده اتفاق نمی‌افتد و بروز قاعدگی در این دوران‌های خاص از زندگی زنان متوقف می‌شود. قاعدگی در زنان غیرباردار، از دوران بلوغ تا رسیدن به سنین یائسگی بروز می‌کند. مدت خون‌ریزی قاعدگی برای چندروز، معمولاً ۳–۵ روز طول می‌کشد، اما بین ۲–۷ روز نیز می‌تواند متغیر باشد. هر سیکل قاعدگی به‌طور متوسط ۲۸ روز طول می‌کشد، ۱ سیکل قاعدگی طبیعی بین ۲۱ تا ۳۵ روز متغیر است. حجم متوسط خون‌ریزی در هر سیکل ماهانه قاعدگی ۳۵ میلی‌لیتر است. اما حقایق جالبی در مورد همین قاعدگی وجود دارد که نه زنان می‌دانند و نه عموم مردم. و خیلی از اصطلاحات پیرامون آن به اشتباه برای مردم تعریف شده است. تقریباً نیمی از جمعیت جهان قائدگی را تجربه می‌کنند. هر زن به طور متوسط در طول زندگی‌اش 400 بار پریود می‌شود. که اگر به جمعیت کلی جهان یعنی زن و و مرد متصلش کنیم می‌توان گفت هر انسانی به طور میانگین 200 بار قائدگی را تجربه می‌کند.

اما اطلاعاتی که در مورد قائدگی در اختیار مردم است بسیار ناچیز است و کم‌تر به آن پرداخته شده است. برای مثال مردم می‌دانند چگونه باران می‌بارد ولی جمعیت از کثیری از مردم تعریف درستی از قائدگی طبیعی ترین رویداد ممکن برای انسان ها را ندارند. شاید این موضوع برمیگردد به خود زنان که در این باره کمتر صحبت می‌کنند و رسانه‌ها معمولاً قائدگی را یک خط قرمز می‌دانند.

چرا زنان قائدگی را تجربه می‌کنند؟ چرا این شیوه باروری برای انسان مقرر شده است؟ دردناکی قائدگی به چه دلیل است؟

برخی پژوهشگران یافته‌ها و دلایل جالبی برای قائدگی دارند اینکه در دوران پارینه سنگی که انسان در غار بیشتر تملک داشته و مردان همواره در شکار بودند بدن زنان به طور هورمونی سعی در تنظیم دوران تخمک گذاری‌اش به زمان محدود و یا دوره مشخص می‌کند این استراتژی که بدن زن به مرور زمان و در طول هزاران سال اتخاذ می‌کند باعث می‌شود بدنش به جای مادام تخمک گذاری کردن، این کار را کمتر انجام بدهد تا ضریب باروری‌اش را افزایش دهد و در نتیجه تخمک مدت بیشتری در رحم منتظر اسپرم می‌ماند و از طرفی قائدگی اش تا حدودی طولانی‌تر می‌شود ولی همین شیوه که بدن زن اتخاذ کرد باعث بقای انسان در شرایط بسیار دشوار و قحطی‌های طولانی شد زمانی که مردهای قبیله ماه‌ها به دنبال غذا دور از محیط خانواده خود بودند. از طرفی بدن زن به جای تخمک گذاری زیاد که باعث تحلیل رفتن بدنش می‌شد از این طریق تا حدودی انرژِی بدن زن را بهینه کرد. اما جدا از همه دلایلی که قائدگی متفاوت را در انسان پدید آورد، حقایقی هستند که باید زنان و حتی مردان در مورد بدن زن بدانند. مثلاً جامعه اطلاعات غلطی در مورد سندروم پیش از قائدگی دارد. معمولاً آن را حاصل از قائدگی می‌دانند در صورتی که این مسئله برای آماده شدن بدن زن برای قائدگی است و در دوران قائدگی سندروم به ندرت یا هرگز رخ نمی‌دهد. به اختلالات پیش از قاعدگی که معمولاً هر ماه اتفاق می‌افتند، سندروم پیش از قاعدگی یا PMS می‌گویند. بسیاری از زنان، مبتلا به این سندروم هستند، اما خودشان از آن بی‌خبرند. این سندروم در برخی موارد، خفیف است و مشکل جدی ایجاد نمی‌کند، درحالی‌که در موارد شدید می‌تواند زندگی روزمرهٔ یک زن و حتی اطرافیان او را به یک کابوس تبدیل کند. در مطالب زیر، سعی داریم شما را با روش‌های مختلف برای سبک‌ترکردن علائم PMS آشنا کنیم. 

هر ماه حدود ۸۵٪ از خانم‌ها حداقل یکی از علائم سندروم پیش از قاعدگی را تجربه می‌کنند، ازجمله درد شکم، نفخ یا تحریک‌پذیری کلی. در اینجا ۱۰ راه برای خلاص‌شدن از شر سندروم پیش از قاعدگی بیان می‌کنیم

• از هر ۴ زن، ۳ نفر آنها تحت تأثیر عوارض سندرم پیش از قاعدگی هستند.

•سندرم پیش از قاعدگی در دوران ناباروری و بارداری ناپدید می‌شود.

•علت واقعی PMS ناشناخته است اما تغییرات هورمونی و شیمیایی در بدن یک زن به احتمال زیاد از عوامل مؤثر هستند.

•PMS به هنگام افسردگی و سایر مشکلات عاطفی بدتر می‌شود.

•سندرم پیش از قاعدگی به عنوان مجموعه‌ای از علائم همراه با سیکل قاعدگی در زنان توصیف شده است.

علائم مرتبط با سندرم پیش از قاعدگی متفاوت است. زنان ممکن است فقط یک علامت را در طول این سندرم به طور منظم  یا علائم چندگانه را بصورت مزمن تجربه کنند. علائم ممکن است شامل موارد زیر باشد:

•تنش، اضطراب، یا افسردگی

•نوسانات خلقی، تحریک پذیری، خشم، گریه، گوشه گیری

•میل شدید به غذا، تغییرات اشتها

•دشواری تمرکز

•درد مفصلی یا عضلانی

•سردرد، خستگی، بی‌خوابی، نفخ شکم

•افزایش وزن

•حساسیت یا تورم سینه

•تغییرات گوارشی مانند یبوست یا اسهال

علت‌های سندرم پیش از قاعدگی

علت‌های دقیق سندرم پیش از قاعدگی به طور کامل مشخص نشده است اما تصور می‌شود که تغییرات شیمیایی و هورمونی در بدن یک زن نقش مهمی را ایفا می‌کند..

سایر عوامل مؤثر دیگر عبارتند از: سطح پایین ویتامین‌ها و مواد معدنی خاص، مصرف غذاهای شور و نوشیدن کافئین و الکل. اما یافته‌های جدید محققان می‌گوید که بدن زنان اگر سالم باشد و دارای کمبودهای ریز مغذی نباشد احتمال بروز سندروم پیش از قائدگی در آن بسیار کم‌تر اس. در واقع این شیوه نادرست زندگی زنان امروزی است که قائدگی اش را دردناک کرده است. پس بهتر است زنان بیشتر ورزش کنند، میوه و سبزیجات تازه مصرف کنند و یک رژیم غذایی مرتب و یک سبک زندگی به دور از استرس داشته باشند.

اما حقایقی در مورد قائدگی:

عادت ماهانه در دختران نوجوانی که بیش‌تر گوشت قرمز می‌خورند، در مقایسه با آن‌هایی که گوشت نمی‌خورند، به طور متوسط 5 ماه زودتر شروع می‌شود. به نقل از سایت «دیلی میل»، دخترانی که ماهی‌های چرب زیاد می‌خورند، عادت ماهانه‌شان به طرز قابل توجهی دیرتر آغاز می‌شود. دخترانی که دوره قاعدگی‌شان زودتر شروع می‌شود، بیش‌تر از بقیه در معرض بعضی بیماری‌ها هستند. هر زن به طور میانگین در هر سیکل قائدگی یک لیوان خون از دست می‌دهد. هر زن به طور متوسط 2280 روز از زندگی‌اش را در قائدگی به سر می‌برد یعنی 6 سال از زندگی‌اش را. هر زن بین یک میلیون تا 2 میلیون تخمک دارد که تنها 400 تای ان به مرحله تخمک گذاری می‌رسند.

هر زن به طور میانگین در طور عمر خود نزدیک به 1500 تامپون یا نوار بهداشتی مصرف می‌کند. میانگین سن قائدگی در سراسر دنیا بین 48 تا 55 سال است که به طور کلی 51 سال در نظر گرفته می‌شود. قائدگی در هوای سرد دردناک‌تر و طولانی‌تر است. انسان‌ها، نهنگ‌های کوهی و فیل‌ها تنها موجوداتی هستند که یائسه می‌شوند.

در بین حیوانات فقط گونه میمون ماکائو است که با چرخه 29 روزه دوران تخمک گذاری چیزی شبیه به قائدگی انسان را دارد.

به گفته دانشمندان در حقیقت، بدن شما در طول دوره قائدگی، علائم حاملگی را تقلید می‌کند.خون قاعدگی در برخی از نقاط دنیا برای درمان همه چیز از سردرد تا زگیل استفاده می‌شود و به تازگی چندین شرکت بزرگ دارو سازی تصمیم به ساخت کپسول‌هایی هستند که حاوی جفت خشک شده رحم زنان است و زنانی که به تازگی زایمان کرده‌اند با خوردنش بدن خود را ایمن‌تر می‌کند. این کپسول‌ها هنوز تأییدیه ندارند. برخی از دانشمندان همچنین معتقدند که نور مصنوعی بر دوره‌های زنان تأثیر می‌گذارد. دانشمندان ثابت کرده‌اند که استفاده از نور مصنوعی در طول شب می‌تواند چرخه‌های قاعدگی را کوتاه کند، به طوری که می‌داند که نورپردازی روزمره در سراسر جهان چه تاثیری داشته است.