کشورهای عربی که طی چند دهه به ایالات متحده اجازه دادند تا در خاک آنها پایگاههای نظامی و زیرساختهایی ایجاد کند یا به خاک آنها دسترسی داشته باشد و در این مدت از بزرگترین خریداران تسلیحات و فناوری آمریکایی بودهاند و آمریکا را به عنوان «نزدیکترین و مهمترین شریک نظامی و حامی منطقه خلیجفارس» میدانستند؛ اما اکنون خود را در جنگی که جنگ خود نمیدانند گرفتار شدهاند و هزینههای آن را به دوش میکشند؛ این کشورها عملا سپر دفاعی اسرائیل و امریکا در منطقه شدهاند. در حالی که خسارات اقتصادی و فشارهای امنیتی این جنگ بر کشورهای خلیج فارس رو به افزایش است، آنها خشم و سرخوردگی فزایندهای از آمریکا پیدا کردهاند. «سعد الفقیه»، تحلیلگر سیاسی برجسته سعودی، در این راستا اینگونه این شرایط را بیان کرد:« ما از آمریکا محافظت میکنیم. ما آمریکاییها را آوردیم تا از ما محافظت کنند، حالا این ما هستیم که از آنها محافظت میکنیم. دلیلی نداریم که بر ایران اعتراض کنیم، هیچ عذری نداریم، چرا؟ چون پایگاههای نظامیمان را در اختیار آمریکا گذاشتهایم. والله ادعای بیطرفی ما در این جنگ، ادعایی غیر قابل قبول است».
چرا کشورهای عربی به جنگ با ایران وارد نمیشوند؟
ایران اعلام کرد که 40 درصد از آتش خود را به سمت اسرائیل شلیک کرده است و 60 درصد به سوی پایگاههای آمریکا در کشورهای همسایه عرب پرتاپ شده است. تهران بارها این موضوع را عنوان کرده است که این نشانهگیریها به معنای تجاوز به همسایگان نمیباشد چرا که استراتژی ایران در احترام به حاکمیت همسایگان است اما پایگاههای نظامی را در حکم سرزمین آمریکا میداند. ایران خواهان تخلیه این مناطق از متجاوزان آمریکایی شده است و این حملات را حق خود در دفاع از حاکمیت سرزمینی خویش میداند، زیرا از این مناطق برای حمله به خاک ایران استفاده میشود.ایران امیدوار است حمله به کشورهای خلیجفارس آنها را از واشنگتن دور کند، در حالی که به نظر میرسد ایالات متحده و اسرائیل از حملات ایران برای فشار آوردن به دولتهای عربی برای پیوستن به جنگ استفاده میکنند؛ چیزی که تاکنون محقق نشده است حتی با وجود حملاتی دروغین به نام ایران به این کشورها.
از سویی کشورهای عربی حوزه خلیج فارس بارها اعلام کردهاند که تمایلی به پیوستن به این جنگ ندارند؛ کشورهای عربی اولا معتقدند نیروهای آمریکایی در نهایت روزی خاورمیانه را «جمع و جور کرده و خواهند رفت» در حالی که ایران همچنان همسایه دائمی آنها خواهد بود. ثانیا یکی دیگر از نگرانیهای کشورهای حوزه خلیج فارس، هدف قرار دادن زیر ساختهای حیاتی غیرنظامی است، مانند آنچه در مورد آب شیرین کن قشم ایران رخ داد. از طرفی ایرانِ ضعیف یک فرصت نیست بلکه زنگ خطری را برای این کشورها به صدا در میآورد که در مرحله بعد نوبت آنها هم خواهد رسید و آمریکا در پی اهداف اسرائیل به سراغ آنها نیز خواهد آمد، تنها کافی است مخالفتی با یکی از اهداف و خواستههای تلآویو داشته باشند تا کشور بعدی مورد هدف آنها باشند چیزی که روند تحولات کنونی، بیپروایی و گستاخی اسرائیل، آن را به وضوح به تصویر کشیده است.
دلایلی که دیگر روسای جمهور آمریکا از ورود به جنگ با ایران اجتناب کردند
وقتی طی دورانهای گذشته، روسای جمهور ایالات متحده از احتمال درگیری نظامی با ایران طفره میرفتند و تنها به فشار اقتصادی و فشار برای انزوای ایران اکتفا میکردند، آنها فقط از یک انتخاب سخت طفره نمیرفتند؛ آنها به دلایل واضحی که این درگیری میتواند به طرز خطرناکی به یک مارپیچ تبدیل شود از این اقدام منصرف شده بودند. وقتی از رئیس جمهور آمریکا، دونالد ترامپ پرسیده میشود که در مرحله بعد چه اتفاقی خواهد افتاد، مشاهده میکنیم که او تنها میتواند چندین پاسخ متناقض، گاهی در قالب یک جمله، ارائه دهد. از طرفی دکمه اتحاد در کشور ایران را با این لفاظیها و صحبت از تجزیه ایران زده است و مردم را به سمت همبستگی بیشتر در مقابل دشمن کشاند این امر در واقع سلاح و اهرمی نیرومند در دست ایران در مقابل تجاوزگریهای آمریکا و اسرائیل قرار داد و آمریکا را گامی دیگر به سمت شکست سوق داد. ترامپ هیچ نقطه پایان کار مشخصی برای خود باقی نگذاشته است و بدیهیات را نادیده گرفته و جنگ را آغاز کرده است.
احتمال تشکیل ناتوی عربی
پروژه ائتلاف راهبردی خاورمیانه یا «ناتو عربی» متشکل از 6 کشور عربی متحد آمریکا در حوزه خلیج فارس به علاوه مصر و اردن برای مقابله با ایران بود.
دولت دونالد ترامپ در دور اول ریاست جمهوری خود، هدف از تاسیس پروژه ناتو عربی که «ائتلاف راهبردی خاورمیانه» معرفی شده، را «مهار ایران» و «برقراری ثبات» در منطقه اعلام کرد. در حقیقت، تاسیس ناتو عربی بدان معناست که کشورهای عربی سنی مذهب حوزه جنوب خلیج فارس در موضع تقابل و تخاصم بیش از پیش در قبال کشور شیعه مذهب همسایه شمالی خود یعنی ایران و حتی عراق با اکثریت شیعه قرار گیرند. در واقع پروژه ناتو عربی تکرار ایده استعماری «تفرقهانداز و حکومت کن» است که در دهههای گذشته توسط دولت انگلستان به عنوان استراتژی استعماری مورد استفاده قرار گرفت.
همانطور که این ایده استعماری محکوم به شکست بود، پروژه ناتو عربی دولت ترامپ نیز با توجه به شرایط، قابل عملی شدن نمیباشد. پروژه دولت ترامپ برای تاسیس ناتو عربی گامی بلند به سوی یکجانبهگرایی، به جای چند جانبهگرایی، در امور منطقه خاورمیانه و بینالملل است. این پروژه منافع سایر قدرتهای بزرگ جهانی مثل اتحادیه اروپا، چین، هند، و روسیه را در نظر نگرفته، ضمن اینکه برای ترکیه به عنوان کشوری موثر در جهان اسلام و منطقه خاورمیانه نیز هیچ نقشی در نظر گرفته نشده بود. طرح واقعگرایانه از ائتلاف امنیتی مشترک در منطقه نه میتواند به سادگی نقش قدرتهای منطقهای را نادیده بگیرد و نه منافع سایر قدرت های جهانی را.
بنابراین اگر قرار باشد پیمان امنیتی مشترکی شکل گیرد، باید تمامی کشورهای منطقه همچون ایران حضور داشته باشند. برای اجرای چنین طرحی، شورای امنیت سازمان ملل بهعنوان تنها نهاد بینالمللی و مشروع برای تصمیمگیری در این حوزه باید میداندار باشد. مشکلاتی که در آن زمان بر این پیمان حاکم بود اینک نیز تا حدودی برقرار است. از شکاف کشورهای عربی از عربستان و یمن گرفته تا فاصله ترکیه از کشورهای عربی و نزدیکی با اهداف ایران. ترس کشورهای عربی از قدرت گرفتن یکدیگر و از سویی صفآرایی در مقابل ایران است چراکه از درون اتحادی میان این کشورها شاهد نیستیم. این ائتلاف بدون ایران عملا یک پیمان منطقهای ناقص براساس خواست کشور آمریکاست که سعی در چیدن پازلهایی در کنار یکدیگر دارد که با هم جفت و هماهنگ نیستند و همین امر این ائتلاف امنیتی را به سمت شکست میکشاند و اجازه ایجاد و کارآمدی را به آن نمیدهد. از طرفی در غیاب تلاشهای چند جانبه و گفتگوهای دوجانبه برای حل وفصل اختلافات فیمابین کشورها، پروژه پیمان امنیتی مشترک هیچ شانسی برای موفقیت و ایجاد صلحی پایدار در منطقه ندارد. پیمان امنیتی مشترک به نحوی که توسط دولت ترامپ ارائه شده فقط به آتشافروزی و خصومت بیشتر بین کشورهای منطقه کمک میکند، نه بیشتر.
شکست هیمنه آمریکا
جنگافروزی آمریکا و اسرائیل علیه ایران، کل منطقه را به میدان جنگ و سختی کشانده است و هرچه زمان میگذرد کشورهای حاشیه خلیج فارس را بیشتر از خود ناامید میکند. اینکه ایالات متحده در حمایت از اسرائیل هر رفتار غیرمتعارف و غیرقابل پیشبینی را انجام خواهد داد، کشورهای عربی که واشنگتن را به عنوان بزرگترین حامی مینگریستند به این چالش میکشاند که آیا باید تمامیت خود را برای این حمایت بگذارند؟
تبلیغات متنی
جدیدترین اخبار
اقامه نماز ظهر عاشورا در هرمزگان
آزادی زندانی محکوم به قصاص پس از ۱۶ سال در هرمزگان
سطح مبارزه علیه ملخ های بومی به ۱۷۰ هزار هکتار رسید
توصیههای پیشگیرانه برای محافظت از پوست، چشم و سیستم ایمنی در برابر آفتاب
پاکستان ادعای طرح موساد برای ترور عاصم منیر را رد کرد
تکلیف نخستین دیدار مرحله یک شانزدهم نهایی جام جهانی مشخص شد
کاسبی زیر سایه بنزین؛ وقتی کارت سوخت جایگاه، قیمت دارد!
تاج: فیفا برای استفاده نشدن از علائم هجسنگرایی قول داد
ظرفیت ۶۸هزار نفری کاردانی به کارشناسی؛ کامپیوتر و حسابداری درصدر پذیرش
صعود ۱۲ تیم قطعی شد؛ یوزهای ایرانی در صف طولانی صعود
بستک داغترین نقطه هرمزگان شد
ادعای ترامپ: خاورمیانه در پی توافق «تاریخی» با ایران برای نخستین بار شاهد صلح خواهد بود
نیروی دریایی سپاه: عبور ایمن از تنگۀ هرمز تنها از مسیرهای اعلامی ایران ممکن است
وقوع زلزله ۶.۹ ریشتری در ژاپن
شوک قیمتی به بازار سرمایش؛ از کولرهای ۵ میلیونی تا مدلهای ۱۲۰ میلیونی
زمان رفع مشکل همچنان نامشخص است
