هشدار مسئولين: هرمزگان کانون خشکسالي کشور

صبح ساحل ، اقتصادی - نقش حياتي آب درجان و روح زندگي موجودات از ابتداي پيدايش انسان دميده و در شکل گيري تمدن ها اهميت خود را به گونه اي نشان داده که علاوه بر نقش زندگي بخشي آن در آيين و رسوم ما نيزريشه دوانده است.آب در همه اديان مورد ارزش و نيکي است چه در دين ما که براي نزولش نماز باران مي خوانيم يا خواب آن را روشنايي تعبير مي کنيم و چه در اديان ديگر که خداوند به خاطر وزش باد و نزول باران به موقع و قهر وي با خشکسالي و بسته شدن درهاي آسمان ستايش مي گردد. اما باوجود همه دانايي ما و علم بر اهميت نقش آب در زندگي مادي و معنوي انسان کمتر توانستيم با مديريت بر آن از بحران اين نعمت مهم الهي جلوگيري کنيم تا جايي که امروز ديگر همايش ها و نشست ها در اين خصوص نسخه شفابخشي را نمي توانند براي معضل بي آبي بپيچند. کارشناسان جنگ آب را پيش بيني مي کنند و زمين با فروچاله هايش ازبخش آب شانه خالي مي کند.  حدود 16 سال است که هشدار کارشناسان را در هرمزگان مي شنويم و بي توجه به از گوش به درمي کنيم. مبحث نابودي منابع آبي و بحران آب جهاني است اما در کشور ما بحراني تر و در استان آژير قرمز آن به صدا درآمده است. هرمزگان بر کرانه شورآبها به طول بيش از 2000 کيلومتر آرميده است از سويي دشت هاي پرآب و آبريزهاي خوبي در گذشته داشتيم که در شرق هرمزگان با حفر چاه هاي غيرمجاز، منابع آبي را به مرز بحران رساندند.خشکي  باغات ميناب و رودان سبز، حمله آفات و امراض، کمبود آب شرب و قطعي مکرر آب در شهرها و روستاها ودر نهايت اعتراض کشاورزان و گلايه مندي شهروندان هرمزگاني باعث شده دولتمردان تدبيرو اميد باوجود طرح و برنامه ريزي و سياست هاي غلط در گذشته جلسات مکرري در اين خصوص برگزار کنند. جلسه مديريت بحران با موضوع آب برگزار مي شود درآيين تجليل و برنامه هاي دستگاه هاي مختلف مثل سازمان جهادکشاورزي محور مباحث آب قرار مي گيرد. گويي بحران آب وا قعاً جدي  است، چگونه است که تا پيش از اين نتوانسته اند برنامه درازمدت و چشم انداز طولاني براي حفظ منابع آبي ببينند.استاندارهرمزگان از عدم توانايي در اختصاص آب به باغات کشاورزان ميناب در حال خشک شدن مي باشند به دليل ضرورت تامين آب شرب بندرعباس ابراز تاسف مي کند. جاسم جادري بر جلوگيري از هدررفت آب تا کيد مي کند و مي گويد: مردم نبايد نسبت به صرفه جويي آب کاهلي و کوتاهي کنند که در اين راستا رسانه ها بايد فرهنگ سازي کنند تا به امرصرفه جويي و کاهش مصرف آب کمک شود. به گفته وي اعتبارات استاني ديگر بيش از اين پاسخگوي رفع مشکل آب نيست و مديران دستگاه هاي اجرايي مرتبط بايد براي جذب اعتبارات بيشتر از طريق وزارتخانه هاي مربوطه پيگيري کنند. نماينده عالي دولت از عدم تخصيص اعتبار براي طرح تامين آب شرب بندرعباس از سوي وزارت نيرو انتقاد مي کند و تامين آب شرب هرمزگان را ضروري تر از بخش ديگر مي داند. مقام عالي دولت در هرمزگان راهکارهاي برون رفت از مشکلات اين حوزه را صرفه جويي، تاکيد براستفاده از پساب براي آبياري فضاي سبز شهرها، رسيدگي و قطع  انشعابات آب پرمصرف و بدون مجوز و جلوگيري از هدررفت آب مي داند و براي احداث آب شيرين کن نيز تاکيد وافر مي کندو اصلاح الگوي کشت و استفاده  از شيوه هاي نوين کشاورزي را  مثمرثمر مي داند. اما هفته صرفه جويي که از اول تا هفتم تيرماه است بهانه اي شد تا مديران حوزه آب در نشستي مشترک به طور جدي وعيان مشکلات حاصل از کمبود آب را مطرح کنند و از رسانه ها استمداد بطلبند.

هرمزگان کم بارش ترين استان کشور

حسين خادمي مديرعامل آبفا در اين نشست بر فرهنگ سازي مصرف آب و ورود  دستگاه هاي فرهنگي مانند سازمان تبليغات اسلامي اداره کل فرهنگ و ارشاد وآموزش و پرورش تاکيد مي کند.

وي نقش وجايگاه رسانه ها را بسيار مهم ارزيابي مي کند و مي گويد: برداشت هاي بي رويه ازسفره هاي آب زيرزميني باعث شده تا منابع آب شيرين از منبع تجديدشونده به يک منبع ميرا تبديل شود. خادمي افزايش جمعيت و به دنبال آن نياز آبي درشهرها و استمرار بحران خشکسالي طولاني مدت را منشا چالش جدي منابع آبي استان مي داند. وي رفع اين بحران را نيازمند تلاش مضاعف بيان مي  کند و بر ضرورت ايجاد ظرفيت هاي جديد تا کيد دارد. به  گفته مديرعامل آبفاهرمزگان آب موردنياز شهرهاي استان معادل 4 متر مکعب برثانيه است که با تلاش هاي انجام شده 3500ليتر برثانيه امکان تامين فراهم آمده اما 500 ليتر برثانيه هنوز کمبود آب داريم.خادمي از هرمزگان به عنوان کانون خشکسالي در کشور ياد مي کند  و مي گويد: از ميان 31 استان کشور، هرمزگان در رديف کم بارش ترين استان هاي کشور طي چهارسال اخير بوده است .به گفته اين مسوول شهرهاي بندرخمير، بندرعباس، سيريک، رويدر، جاسک، تخت و قلعه قاضي در وضعيت تنش آبي و با کمبود آب مواجهند و همچنين شهرهاي بيکا، زيارتعلي، فارغان، بستک و جنا ح، سردشت ، گوهران، هشت بندي و گروک در آستانه بحران و تنش آبي قرار دارند و پروژه هايي جهت رفع کمبود آب در اين شهرها در دست اجراست.

خادمي با اشاره به کمبود آب شرب در شهربندرعباس اقدامات از قبيل جدانمودن خطوط تامين آب فضاي سبز از آب شهري را ضروري دانسته و تاکيد دارد: براي اينکه آبفا امسال در تابستان بتواند بدون جيره بندي آب شرب شهربندرعباس را تامين کند بايد انشعابات آب فضاي سبز را قطع کند و شهرداري بندرعباس بايد از طريق منابع ديگر از جمله حفرچاه يا احداث تصفيه خانه هاي فاضلاب محلي، آب موردنياز خود را براي فضاي سبز تامين کند. مديرعامل آب و فاضلاب روستايي هم شرايط آب روستاها را باتوجه به جمعيت غالب روستايي بحراني مي داند.  عبدالحميد حمزه پور هم در اين نشست پس از اشاره به وضعيت اقليمي و جمعيتي استان گفت: هرمزگان در حال حاضر با وضعيت نگران کننده و بحراني آب مواجه است که تبخير بيش از حد آب، خشکسالي هاي مکرر و برداشت هاي بي رويه و از جمله دلايل اين بحران به شمار مي رود.

روستاهاي استان تشنه اند

حمزه پور تامين آب شرب و زراعي بيش از 90درصد منابع آب زيرزميني، بااستفاده غيرفني و اسراف بهره برداران از منابع آب زيرزميني در بخش کشاورزي، گنبدهاي نمکي، عدم نظارت و کنتورگزاري روي چاه ها و وجود بيش ا ز6000 حلقه چاه غيرمجاز در  بخش کشاورزي را از ديگر دلايل بحران آب مي داند.

وي اثرات و پيامدهاي اين خشکسالي ها را در استان هاي هرمزگان، خشک شدنه 22حلقه چاه، 19 دهنه چشمه، کاهش آبدهي 135 حلقه چاه، تعمير  کيفيت 183 حلقه چاه، جيره بندي آب در 350 روستا عنوان  مي کند و مي افزايد: 372 روستا نيازمند آبرساني سيار و 722 روستا نيز با بحران کم آبي مواجهند.

برخي آمارها صحيح نيست

مديرعامل آب منطقه اي هرمزگان نيز که چندروزي است بر اين مسند آبي تکيه  زده دراين جلسه آمارو ارقام هاي ارايه شده مبني بر 6400حلقه چاه غيرمجاز را غيرواقعي مي داند و مي گويد: اين آمارها صحيح نيست زيرا بسياري چاه هاي متروکه نيز در اين آمارها لحاظ شده است رضايي مي گويد: براي تامين آب کشاورزان مينابي 53 حلقه چاه کمک کانال حفرشده از  آن استفاده مي کنند و طرح سد شميل - نيان نيز براي آّبرساني به دشت  ميناب در دست اجراست.