تجارت با اروپا،اما ها و اگر ها

صبح ساحل ، اجتماع - هنوز جوهر توافق وين خشک نشده سفر مقامات و وزراي کشورهاي اروپايي براي ديدار از ايران و آنچه رايزني براي از سر گيري روابط اقتصادي عنوان ميشود آغاز شده است. اين دولت ها پس از توافق در صدد مسابقه ازسرگيري و بهبود روابط با تهران و بدست آوردن موقعيت هاي تجاري اقتصادي از دست رفته در سال هاي تحريم هستند.جنب و جوشي که به نظر مي آيد با اشتياق فراوان ايران و تمايل طرف هاي اروپايي براي حضور در بازار طلايي فرصت هاي ايران همراه است.سفر وزير خزانه داري آلمان در روزهاي گذشته و همچنين برنامه سفر وزير اقتصاد ايتاليا و چند کشور اروپايي به ايران رفت و آمدهايي است که شروعي خواهد بود براي ترميم زخم هاي اقتصاد بيمار ايران، اما سوالي که در اين تعارفات و ديدارهاي ديپلماتيک مطرح ميشود اينکه آيا واقعا کشورهاي اروپايي به دنبال روابط صرفا اقتصادي باايران هستند آيا در سايه برقراري سيگنال هاي تجاري و تکنولوژيکي که آنها به ايران مخابره ميکنند انتظارات سياسي نهفته است؟شوق و ذوق برقراري روابط با ايران بعد از توافق ژنو هم پديدار شد رفت و آمدهاي پارلماني و گروههاي سياسي و وزرايي که به ايران آمدند، اما هر کدام از اين سفرها با مسايل و حرف و حديث هاي سياسي بسياري توام بود از ديدار با برخي از فعالان سياسي مشکل دار تا بي احترامي آشکار در ديدار مقامات بلند پايه ايراني ، اما بعد از اين مانورهاي سياسي آنچه ماند و به سر انجام نرسيد وعده هاي اقتصادي و تجاري با ايران بود.بعد از توافق هفته گذشته ايران و شش قدرت جهاني وزير خزانه داري آلمان  اولين شخص سرشناس سياسي از اروپا بود که وارد ايران شد اين کشور به دليل رکود و بحران حوزه يورو و براي بهبود صنعت خود به بازارهاي ايران نيازمند است به گفته تحليلگران دويچه بانک، اگر صادرات آلمان به ايران به سطح پيش از تحريم يک دهه قبل بازگردد، به معناي 4.5 ميليارد يورو (4.9 ميليارد دلار) درآمد بالاتر براي شرکتهاي آلماني خواهد بود. بلومبرگ اخيرا در گزارشي به اشتياق خودروسازان بزرگ آلماني شامل فولکس واگن و بي.ام.دبليو براي حضور در بازار ايران اشاره کرده و نوشته بود براي فولکس واگن که بزرگترين خودروساز اروپاست، فروش خودرو در ايران به رشد در خارج بازارهاي بزرگي مانند اروپا و آمريکاي شمالي کمک خواهد کرد.اما آلماني ها هنوز نيامده براي روابط تجاري با ايران شرط عجيبي گذاشتند و آن اينکه اگر ايران خواهان برقراري روابط اقتصادي نزديکتر با آلمان و کشورهاي غربي ديگر است، بايد روابطش را با رژيم صهيونيستي بهبود بخشد. اين اظهار نظر از يکي از بزرگترين شرکاي تجاري و نظامي اسراييل بعيد نيست پس از آنکه اروپايي ها بر خلاف خواست اسراييل توافق با ايران را به سر انجام رساندند حالا بايد به گونه اي شريک مهم خود را هم خشنود کنند. لابي اسراييل در اروپا و امريکا آنقدر قوي هست که بتواند مشکلاتي را براي اين دولت ها فراهم نمايد از اين روي اروپاييان به شدت تلاش ميکنند تا نظر اسراييل را به نحوي جلب نمايند در کنار بچه لوس غرب (اسراييل) ،اروپاييان نگران ساير شرکاي استراتژيک خود در منطقه هم هستند که عربستان اصلي ترين آنهاست .خشم عربها از توافق وين موجب شد تا آنها تهديداتي را بر عليه امريکا و متحدانش مطرح نمايند خشمي که بيشتر از ترس قدرت گيري دوباره ايران و توجه هاي اقتصادي به آن است چرا که بخش مهمي از لايه‌هاي پيدا و پنهان مذاکرات 6 قدرت اقتصادي جهان با ايران به دليل قبول و پذيرش قدرت نوظهوري به نام ايران در عرصه‌هاي اقتصاد و امنيت جهاني است.علي رغم اهميت تجارت با اروپا براي ايران و بازسازي اقتصاد در حال رکود کشور اما از اين نکته نبايد غافل شد که شبکه گسترده تحريم ها و فشارها عليه ايران در مدت 10 سال گذشته آنچنان دست و پاي شرکت هاي بين المللي و تجار بزرگ دنيا را بسته است که گمان نميرود به سرعت بازسازي آن ممکن باشد و همچنين بر خلاف ذوق زدگي برخي از محافل خبري و رسانه ها و بازار در برابر ابراز تمايل اروپاييان براي ورود به ايران اما راههاي دسترسي براي شرکت هاي اروپايي دشوار و پر از بيم و هراس خواهد بود. توافق وين اگر چه درهاي آشتي با جهان را براي ايران گشود اما هنوز مشخص نيست دوران نقاهت و بازگشت ايران به تجارت بين المللي چه مدت خواهد بود. اين در حالي است که شرکت هاي آمريکايي آخرين شرکت هايي هستند که اجازه مي يابند با ايران همکاري کنند. چراکه حتي اگر تحريم هاي مرتبط با موضوع هسته اي ايران هم کاملا لغو شود، آمريکا تحريم هاي مربوط به حقوق بشر و ساير موضوعات را لغو نمي کند بنابر اين شرکت هاي چند مليتي با ماهيتي اروپايي نيز چندان تمايلي براي مراودات اقتصادي و سرمايه گذاري در ايران نخواهند داشت. با اين شرايط به نظر ميرسد آنچه کشورهاي بزرگ اروپايي امروز و اين گونه شتاب زده به دنبال آن هستند بيشتر منافع سياسي و امنيتي است تا اقتصادي و تجاري. قدرت هاي اروپايي در زماني که بيشتر از هميشه از ناامني و جنگ در خاورميانه متضرر شده اند و با شدت گرفتن اختلافات با روسيه از منظر صادرات و انرژي هم چشم انداز خوب و مطميني ندارند به دنبال روابط با ايران براي حل و فصل مشکلات امنيتي خود در خاورميانه و مقابله با قدرت گيري روسيه در آسياي ميانه و شرق اروپا هستند. هزينه هاي مقابله با تروريسم و افراط گرايي و وحشت حاصل از آن به حدي کشورهاي مهم اروپايي مانند انگليس و آلمان را تحت فشار قرار داده است که براي حل و فصل آن ناچار به همکاري و پذيرش ايران به عنوان يک قدرت منطقه اي هستند. به نظر ميرسد اروپاييان امروز در بازسازي روابط خود با ايران به دنبال تجارت امنيت و آسايش سياسي هستند و شايد مبادلات اقتصادي در فرداهاي ديگر پيش رو باشد.