احداث پل خلیج فارس ظرفیتی بی بدیل در اقتصاد جنوب ایران

صبح ساحل، اقتصادی _  مدتهاست که هرمزگانی ها نگران از روند کند ساخت پروژه شبکه جامع خلیج فارس هستند و این نگرانی روز به روز بیشتر می شود. با خود می گویند نکند ساخت این پل مهم و استراتژیک باز به تاخیر بیفتد . شاهد این مدعا اینست که با گذشت یکسال از آغاز ساخت شبکه جامع خلیج فارس با محوریت پل خلیج فارس این طرح تاکنون 20درصد پیشرفت فیزیکی داشته است.40سال پیش بود که مسئولان استان هرمزگان و کشور در فکر احداث پلی میان جزیره قشم و سرزمین اصلی بودند تا با برقراری ارتباط زمینی بین این جزیره و سواحل جنوبی ایران ، قشم را به قطب بزرگ اقتصادی - ترانزیتی و گردشگری منطقه خلیج فارس تبدیل کنند.این آرزوی دیرینه را بارها مردم منطقه مطالبه کردند تا اینکه انتظارها در اسفند 89 به سرانجام رسید و رئیس جمهور کلنگ احداث این پل در طرح شبکه جامع ارتباطی خلیج فارس را با شعار یا زهرا به زمین زد.در راستای طرح شبکه جامع ارتباطی علاوه بر احداث پل خلیج فارس ، توسعه و تجهیز بندر بین المللی کاوه ، احداث راه آهن از بندرکاوه به شبکه راه آهن سراسری در محدوده بندرعباس به طول 89 کیلومتر و تکمیل و احداث بزرگراه زمینی از بندرکاوه تا اتصال به بزرگراه سراسری از بندرعباس نیز مدنظر قرار گرفت. طرحی که سرانجام آن سرنوشت مردم و آینده ایران را رقم می زند و بیش از هزار شغل در این منطقه ایجاد می کند .

بر اساس برنامه‌ریزی ، احداث این طرح باید در مدت سه سال به اتمام برسد البته با استفاده از ظرفیت های موجود زودتر از پیش بینی طرح شبکه جامع ارتباطی خلیج فارس تکمیل می‌شود.

این گفته ها از سوی موسوی مدیرعامل وقت منطقه آزاد قشم در ابتدای شروع طرح عنوان شد تا مردم جزیره قشم امیدوارانه تر به اتمام این طرح چشم بدوزند.اما اکنون پس از گذشت یک سال آنچه نگرانی مردم منطقه به عنوان حافظان خلیج فارس را در پی داشته است روند کند اجرای این طرح بیش از650 میلیون یورویی است .

طرح جامع شبکه ارتباطی خلیج فارس آن چنان اهمیتی برای کشور و منطقه دارد که نگرانی مردم در زمینه روند کند ساخت آن را منطقی جلوه می دهد.

آنچه باعث اهمیت این طرح شده است علاوه بر تبدیل شدن جزیره قشم به شبه جزیره و افزایش ترانزیت کالا در مسیر کریدور شمال - جنوب و افزوده شدن12 مایل به مرز آبی ایران در خلیج فارس، ورود کشتی های بزرگ با ظرفیت بیش از 100هزار تن به ایران است که تا پیش از این ممکن نبود.بدلیل نبود چنین ظرفیتی در ایران، کشتی های بزرگ بار خود را در بندر جبل علی امارات تخلیه می کنند تا کشتی های کوچک آنها را به ایران منتقل کنند.موضوعی که به عقیده برخی کارشناسان سود زیادی را بدون هیچ گونه زحمتی نصیب اماراتی ها می کند که حق آنان نیست.بسیاری از سواحل جنوبی ایران نه تنها اکنون توانایی پذیرش کشتی های بالای 100 هزار تنی را ندارند بلکه در آینده نیز به دلیل مشکلات فنی، محدودیتهای محیطی (مانند عمق آب در بنادر) و برخی مسائل مالی ، این امکان را نخواهند داشت. در چنین شرایطی ، سواحل جزیره قشم با عمق حدود 40 متر در برخی نقاط ، این امکان را می دهد که ایران نیز اسکله ای مطابق با استانداردهای روز دنیا برای پذیرش کشتی های فوق سنگین در آن احداث کند. با احداث این بندرگاه عظیم در قشم ، کشتی های حامل کالاها ( به ایران - از ایران ) به جای رفتن به بنادر دورتر جنوب خلیج فارس ، در قشم پهلو می گیرند. مشاوربرنامه ریزی مدیر عامل سازمان منطقه آزاد قشم می گوید: اسکله کاوه که از سال 77 عملیات اجرایی آن آغاز شد، به دلیل متصل نبودن جزیره به سرزمین اصلی ، نبود خطوط ارتباطی زمینی مناسب و حمل بار دریایی و تحمیل هزینه مضاعف تخلیه و بارگیری ، تا کنون نتوانسته نقش اصلی خود را در حمل بار ایران به عنوان مکمل بندر شهید رجایی - بندرعباس ایفا کند.

فریدون گایینی می افزاید: با توسعه اسکله کاوه ، ظرفیت حمل و نقل به 30 میلیون تن می رسد. وی تاکید می کند : این اسکله می تواند به نسبت 60 درصد برای حمل بار از مبادی اولیه به داخل ایران و 40 درصد برای ترانزیت کالا مورد استفاده قرار گیرد و باعث توسعه و رونق منطقه شود. اسکله کاوه منحصر به فردترین اسکله در کشور است که نیاز به لایروبی و موج شکن ندارد. البته مجری طرح شبکه جامع ارتباطی خلیج فارس روند کند احداث این طرح را قبول ندارد و می گوید: احداث پل خلیج فارس یک چهارم کل طرح شبکه جامع ارتباطی خلیج فارس است؛ مردم بیشتر دنبال احداث پل هستند در حالیکه در این طرح قبل از احداث پل اقدامات مهندسی و طراحی باید صورت بگیرد.

مجید کیا می افزاید: هم اکنون این طرح در مرحله تحقیقات ژئوفیزیک و ژئوتکنیک برای بررسی لایه های بستر دریا و تاثیر زلزله بر آن ،جنس خاک و تعیین قطر و ارتفاع ستون ها و تحقیقات هیدروگرافی منابع آب است. وی می افزاید: پس از طی این مراحل عملیات اجرایی آغاز و ظرف 36 ماه کل طرح شبکه خلیج فارس ساخته می شود. این مقام مسئول می گوید : در قالب این طرح ابتدا پل ساخته می شود که ظرف 18 ماه ساخت آن به اتمام می رسد.

طرح شبکه جامعه ارتباطی خلیج فارس به طول2 هزار و460 متر است. مجری طرح شبکه جامع ارتباطی خلیج فارس می گوید : تا کنون علاوه بر تحقیقات اقداماتی نظیر برداشت 60 هزار تن سنگ در اسکله کاوه و تجهیز 2 کارگاه 15 هکتاری در اسکله لافت و کاوه ، احداث 2 تا 10 کیلومتر خط راه آهن و طراحی 4 مدل برای احداث صورت گرفته است. کیا می افزاید: برنامه ریزی برای برقراری خط تله کابین بر فراز مسیر دو هزار و 200 متری پل خلیج فارس صورت گرفته که بزودی اجرایی می شود. با ساخت شبکه جامع ارتباطی خلیج فارس علاوه برتحول اقتصادی و توسعه همه جانبه در قشم ، ارتباط مسیرهای دریایی منطقه با شبکه ریلی و جاده ای کشور و مهم ترین مسیر ترانزیت کالا از بندر بین المللی کاوه به کشورهای آسیای میانه و اروپا فراهم می شود. همچنین امکان عبور تاسیسات زیربنایی مانند خطوط لوله نفت گاز، آب ، برق و ارتباطات از کانال های داخل پل خلیج فارس امکان پذیر می شود. از سوی دیگر هزینه ساخت این پل بیش از650 میلیون یورو است که بصورت فاینانس اجرا می شود که 15 درصد از اعتبارات طرح را دولت تامین و 85 درصد را سرمایه گذاران داخلی و خارجی تامین می کند. مجری طرح شبکه جامع ارتباطی خلیج فارس می گوید: 15 درصد سهم اوایل فروردین امسال اخذ شد. کیا می افزاید: این طرح را متخصصان ایرانی و 15 تیم کارشناسی و 4 مشاور بین المللی انجام می دهند و هیچ امری ما را از انجام آن باز نمی دارد . حتی اگر جان خود را در این راه از دست بدهیم. به عقیده بسیاری از کارشناسان شبکه جامع ارتباطی خلیج فارس با محوریت پل خلیج فارس مزایای فروانی دارد که موجب می شود دشمنان بدنبال کارشکنی در زمینه احداث آن بر آیند. مزایایی شامل کاهش هزینه‌های حمل و نقل حداقل به میزان 30 درصد، ‌کاهش زمان سیر کالا به میزان 40 درصد ، ‌افزایش درآمد سرانه ساکنان و دست‌اندرکاران اقتصادی در قشم ، ارزان تر شدن قیمت کالاها در بازار ایران ، کاهش فقر و افزایش رفاه اقتصادی و اجتماعی، افزایش درآمد ملی از طریق پذیرش نقش ترانزیتی و مبادلاتی و ایجاد تحول تاریخی در خلیج فارس از حیث صنعتی و تجاری است.

فریدون گایینی مشاور برنامه ریزی مدیر عامل سازمان منطقه آزاد قشم مزایای دیگر این طرح را افزایش ثبات سیاسی برای ایران در تنگه هرمز، ایجاد ثبات و کاهش هزینه های مدیریت بحران در جزیره ، تقویت روحیه و حس ملی گرایی ایرانی اسلامی ، رشد صنعت ،تجارت و گردشگری جزیره قشم ، توسعه اجتماعی در1500 کیلومتر از خاک ایران، آثار توسعه ای و امنیتی در جنوبی ترین و استراتژیک ترین جزیره مرزی کشور و.اعلام می کند. به هر روی با توجه به مزایای این طرح و اهمیت آن در منطقه، تسریع در ساخت آن می تواند دشمنان را نگران تر از همیشه کند.دشمنانی که نمی خواهند درآمد رویایی خود را از نبود چنین پلی در ایران از دست بدهند .

بی شک مردم منطقه در اجرای این طرح خود به عنوان یک ناظر عمل می کنند و روند اجرای آن را با دقت دنبال می کنند تا این پل به سرنوشت 40 ساله قبل خود نپیوندد. سخنان  دکتر احمدی نژاد در جمع مردم قشم  (در دور چهارم سفرهای استانی )مبنی بر اتمام ساخت این طرح تا پایان دولت دهم، هرمزگانی ها را  دوباره آرام و امیدوار کرده است.