«بارش شهابی ربعی» مهمان آسمان شب‌های زمستانی در ایران

به گزارش صبح ساحل، کاظم کوکرم ، درباره بارش شهابی ربعی و زمان رصد آن در آسمان ایران گفت: ما در فصل زمستان مهم‌ترین بارش شهابی که داریم بارش شهابی ربعی است که در دی ماه به اوج می رسد. این بارش شهابی از ۶ تا ۲۷ دی ماه فعال است. علت اینکه نامش ربعی است مربوط می شود به یک صورت فلکی قدیمی به نام ربع که در محدوده صورت های فلکی عوا، اژدها و دب اکبر در گذشته قرار داشت اما در تقسیم بندی جدید اتحادیه بین المللی نجوم دیگر خبری از آن است اما اسمش باقی مانده است.

این روزنامه نگار حوزه علم افزود:این بارش شهابی ناشی از برخورد ذرات باقی‌مانده از عبور سیارک ۲۰۰۳ EH با جو زمین است که به شکل شهاب هایی در بازه ۱۳ و ۱۴ دی ماه به اوج می‌رسد. برخی اخترشناسان نیز منشأ بارش شهابی ربعی را یک دنباله‌دار از میان رفته می دانند. هنگام عبور زمین از میان این ذرات، آن‌ها وارد جو شده و در اثر اصطکاک می‌سوزند و شهاب‌هایی زیبا و درخشان ایجاد می‌کنند.از آنجا که دور گردش این سیارک کوتاه است، ما همیشه بارش شهابی ربعی را در وضعیت نسبتا مناسبی در آسمان شاهد هستیم و به عبارتی بارش پرباری داریم.

این مدرس نجوم ضمن بیان این مطلب که معمولا هر سال روزهای ۱۳ تا ۱۵ این بارش شهابی به اوج خود می رسد، خاطرنشان کرد: تا چند روز پیش سازمان بین المللی شهاب اعلام کرده بود که اوج بارش ۱۳ و ۱۴ دی ماه خواهد بود اما سایت این سازمان به طور دقیق تر اعلام کرد که زمان اوج بارش جمعه شب ساعت ۲۱ و ۱۵ دقیقه به وقت ایران است.

کوکرم ادامه داد: بنابراین اگر جمعه شب جایی دور از آلودگی هوا و غبار نوری باشیم و آسمان پر ستاره ای هم داشته باشیم، با توجه به اینکه شب سوم ماه قمری هم هست، در نتیجه ممکن است شهاب های خوبی از این بارش شهابی ببینیم. نکته نهم درباره این بارش شهابی این است که معمولا مدت زمان اوج فعالیت آن کوتاه است و در حد ۵ تا ۶ ساعت خواهد بود.

وی افزود: از این رو جمعه شب از هنگام غروب تا نیمه شب بهترین زمان برای دیدن بارش های شهابی است. براساس آخرین داده های سازمان بین المللی شهاب جمعه شب ایده ال ترین زمان برای رصد این بارش شهابی است.

این مدرس نجوم بیان کرد: از آنجا که این بارش شهابی در شب های سرد به اوج می رسد و کانون بارش به قطب شمال آسمان نزدیک است و معمولا در شب های دی ماه درصد ابرناکی هوا بیشتر است، به همین دلیل نسبت به بارش شهابی برساووشی که در تابستان رخ می دهد، کمتر شناخته شده و ادم ها کمتر به سراغ رصد این بارش رفته اند.

کوکرم در ادامه خاطرنشان کرد: بارش شهابی ربعی بارش های زیادی دارد و در زمان اوج در یک ساعت می توان نزدیک به ۱۰۰ شهاب یا بیشتر را رصد کنیم. این بارش شهابی نسبت به بارش شهابی برساووشی کندتر و با سرعت نزدیک به ۴۰ کیلومتر بر ثانیه در آسمان ظاهر می شود و دیدنشان و عکاسی از آن ها بسیار جذاب است.

وی در پایان پیشنهاد کرد که علاقه مندان به رصد این بارش شهابی، جمعه شب بعد از تاریک شدن هوا رو به جهت شمال شرق منتظر دیدن بارش ها باشند. در شهرهای بزرگ خیلی شانسی نداریم و شاید در یکی دوساعت یکی دو شهاب ببینیم ولی اگر خارج از شهر باشیم و آسمان تاریک باشد، شاید بتوان بیش از ۶۰-۷۰ شهاب در یک ساعت ببینیم.