افزایش کلاهبرداری‌های سایبری و راهکارهای پیشگیری

نویسند// سپیده محمدی مزرعه وکیل پایه یک دادگستری

شگردهای رایج کلاهبرداران

1. رسیدهای مشکوک:
برخی کلاهبرداران از رسیدهای جعلی یا مشکوک استفاده می‌کنند. پذیرش این رسیدها می‌تواند به ضرر مالی منجر شود. توصیه می‌شود که رسیدها حتماً با دستگاه بررسی شوند.
2. فیشینگ در وب‌سایت‌های غیرمجاز:
کلاهبرداران با ایجاد لینک‌های پرداخت جعلی در وب‌سایت‌های غیرقانونی مانند سایت‌های قمار، صیغه‌یابی یا فروش مواد غیرمجاز، کاربران را هدف قرار می‌دهند. قربانیان، به‌ویژه به دلیل حفظ آبرو، از گزارش چنین جرایمی خودداری می‌کنند که این امر زمینه‌ساز گسترش این نوع کلاهبرداری است.
3. فروش آنتی‌ویروس‌های جعلی:
با تبلیغات ترسناک، کلاهبرداران کاربران را متقاعد می‌کنند که سیستمشان به آنتی‌ویروس نیاز دارد. این نرم‌افزارهای جعلی، نه‌تنها کارآمد نیستند، بلکه اغلب اطلاعات کاربران را به سرقت می‌برند یا از آنان هزینه‌های بی‌اساس دریافت می‌کنند.
4. درگاه‌های پرداخت جعلی:
یکی از شایع‌ترین روش‌های کلاهبرداری، شبیه‌سازی درگاه‌های پرداخت معتبر است. کاربران با وارد کردن اطلاعات بانکی خود در این درگاه‌ها، به‌سادگی قربانی می‌شوند. توصیه می‌شود که پیش از هرگونه پرداخت، از معتبر بودن آدرس سایت اطمینان حاصل شود و تنها از پروتکل HTTPS و درگاه‌های رسمی استفاده گردد.
5. کلاهبرداری مثلثی:
در این روش، کلاهبردار کالا را از یک فروشنده واقعی خریداری می‌کند و آگهی مشابهی برای آن کالا منتشر می‌کند. خریدار وجه را به فروشنده واقعی واریز می‌کند، اما کلاهبردار کالا را دریافت می‌کند بدون اینکه هزینه‌ای پرداخت کند.
6. تماس‌های از دست رفته مشکوک:
برخی کلاهبرداران با شماره‌گیری تصادفی، تماس‌های از دست رفته‌ای ارسال می‌کنند. هنگامی که قربانی به این تماس پاسخ می‌دهد، به‌طور ناخودآگاه وارد یک سرویس پرداخت تلفنی می‌شود که مبلغی از حساب او کسر می‌کند. هنوز راهکار دقیقی برای این نوع کلاهبرداری ارائه نشده است، اما توصیه می‌شود به تماس‌های ناشناس پاسخ داده نشود.

ویژگی‌های کلاهبرداران

کلاهبرداران معمولاً با وعده‌های وسوسه‌انگیز، ایجاد حس اضطرار و پنهان کردن هویت خود، قربانیان را فریب می‌دهند. نشانه‌هایی مانند عدم شفافیت در اطلاعات، فشار برای تصمیم‌گیری فوری، و عدم ارائه مدارک معتبر، می‌توانند هشداردهنده باشند.

گروه‌های هدف کلاهبرداری

کلاهبرداران اغلب افرادی را هدف قرار می‌دهند که آگاهی کمتری نسبت به تکنولوژی یا مسائل مالی دارند:
• افراد مسن: به‌دلیل ناآشنایی با تکنولوژی، بیشتر در معرض کلاهبرداری‌های تلفنی و پیامکی هستند.
• افراد کم‌تجربه در خرید اینترنتی: این افراد به‌دلیل عدم آگاهی از روش‌های امن، بیشتر قربانی درگاه‌های جعلی می‌شوند.
• افراد نیازمند: کسانی که به‌دنبال تسهیلات مالی یا راه‌حل‌های سریع هستند، ممکن است به‌سادگی فریب وعده‌های دروغین کلاهبرداران را بخورند.

آگاهی و هوشیاری، مهم‌ترین ابزار در مقابله با کلاهبرداری‌های سایبری است. کاربران باید پیش از هرگونه پرداخت یا وارد کردن اطلاعات حساس، از معتبر بودن وب‌سایت‌ها و درگاه‌های پرداخت اطمینان حاصل کنند. همچنین، پرهیز از کلیک روی لینک‌های مشکوک و توجه به نشانه‌های هشداردهنده می‌تواند از وقوع بسیاری از این جرایم جلوگیری کند. پلیس فتا نیز همواره توصیه می‌کند که در صورت مواجهه با چنین مواردی، موضوع را گزارش دهید تا زمینه برای فعالیت کلاهبرداران محدود شود.