کانون داوران حرفه‌ای، فصلی جدید در حوزه قضایی

لطفا جهت آشنایی عموم مردم، درمورد داوری و کانون داوری توضیح مختصری بدهید.

داوری در حال حاضر پرکاربردترین شیوه جایگزین حل اختلاف در دادگستری می‌باشد و در حقیقت افراد به جای اینکه به دادگستری مراجعه کنند با توافق همدیگر داور مورد توافق که در حقیقت قاضی آنها هنگام اختلاف می‌باشد را تعیین تا در صورت حدوث اختلاف به جای مراجعه به دادگستری با مراجعه به داور حل اختلاف نمایند. 
در حقیقت داوری یکی از اصولی‌ترین و کارآمدترین روش‌های اختلاف بوده که به طرفین اختلاف فرصت می‌دهد تا اختلافات خود را بدون نیاز به دادگاه و با صرفه‌جویی در وقت در یک محیط دوستانه و محرمانه حل و فصل کنند.
 

در رابطه با افتتاح این کانون در استان و اینکه محل و نحوه مراجعه عموم به این کانون به چه صورتی است توضیح بفرمایید؟

خوشبختانه با همت جناب آقای قهرمانی رئیس کل دادگستری استان هرمزگان و جناب آقای حمزه‌ای معاون رئیس کل دادگستری استان در امر داوری و معاونین محترم رئیس کل دادگستری و با حضور ارزشمند جناب آقای مقدس رییس مرکز داوری قوه قضاییه در تاریخ  بیست و سوم دی‌ماه ۱۴۰۳ با حضور جمع کثیری از مسوولین و حقوقدانان این کانون افتتاح شد. با توجه به اینکه کانون داوران حرفه‌ای تازه تاسیس می‌باشد و محلی جهت استقرار نداشت کانون وکلای دادگستری استان هرمزگان با همکاری و تعاملی که با کانون داوران حرفه‌ای داشت، محلی را برای استقرار در اختیار کانون داوران حرفه‌ای قرار داد که  آدرس فعلی آن به نشانی حد فاصل میدان ۹ دی و ۱۲ فروردین ساختمان کانون وکلای دادگستری استان هرمزگان طبقه چهارم می‌باشد که از همین‌جا نیز از کانون وکلای دادگستری استان هرمزگان تقدیر و تشکر می‌گردد.

نقش این کانون در امر حل اختلاف به چه کیفیتی است و آیا برای امر داوری در این کانون نیاز به صدور پروانه می‌باشد؟

کانون داوری به عنوان بازوی دادگستری و حاکمیت می تواند در چند زمینه نقش‌آفرینی داشته باشد  از جمله در زمینه توسعه تجارت و سرمایه‌گذاری خارجی.
قطعاً یکی از دغدغه‌های سرمایه‌گذار خارجی در زمان تنظیم قرارداد و سرمایه‌گذاری نگاه ویژه به اختلافات احتمالی آینده است. لذا سرمایه‌گذاران خارجی با دیدن ظرفیت داوری در یک کشور که یکی از شاخصه‌های نظام حقوقی پایدار می‌باشد، با درج این شرط در قرارداد از حل اختلاف سریع و راحت و در دسترس بودن داور اطمینان پیدا کرده تشویق به سرمایه‌گذاری می‌شود.
همچنین داوری می‌تواند در زمینه قضایی باعث کاهش تراکم پرونده‌ها شود هرچند نباید نگاه ما به داوری نگاه از زاویه کاهش تراکم باشد ولی به هر صورت یکی از امتیازات مهم داوری کاهش تراکم پرونده‌ها در دادگستری است. در حقیقت مهمترین نقش داوری می‌تواند حل اختلافات مسالمت‌آمیز باشد و با رسیدگی خوب حال طرفین اختلاف را خوب کند. در خصوص مجوز اشخاص برای عضویت در کانون داوران حرفه‌ای قطعاً با توجه به حساسیت قوه قضاییه در این خصوص صدور  پروانه منوط به شرکت در آزمون و دوره‌های آموزشی می‌باشد و پس از انجام تشریفات و تکمیل آن، پروانه داوری صادر خواهد شد. در حال حاضر کانون داوران حرفه‌ای استان هرمزگان دارای ۳۹ عضو می‌باشد که در آینده نسبت به جذب داوران بیشتر اقدام خواهد نمود.

آیا آرای داوری ضمانت اجرایی دارد و قابل اجرا می‌باشد یا خیر؟ 

آرایی که توسط داورها صادر می‌شود قطعی می‌باشد و مانند احکام قطعی دادگاه تجدید نظر توسط اجرای احکام دادگستری اجرا خواهد شد لذا از ضمانت اجرای قانونی برای اجرای حکم برخوردار می‌باشد. در حقیقت تمام آثار و ضمانت اجرایی که حکم دادگاه دارد رای داور نیز از آن  برخوردار می‌باشد.

پیشنهاد شما بر سرعت بخشیدن به کارکرد داوری و رشد و پیشرفت این کانون در آینده چیست؟

در هر حرفه و شغل و صنفی قطعا بایستی برای پیشرفت، نقایص دیده شود و با رفع آن نقایص و ترمیم آن، زمینه مقبولیت آن را ایجاد کرد. لذا با ترویج فرهنگ داوری، تدوین قوانین کامل و دقیق، نظارت و آموزش می‌توان به پیشرفت داوری در این حوزه کمک کرد.

از نظر شما داوری قبلی چگونه بوده است و آیا عملکرد مثبتی داشته یا خیر؟ و آیا این کانون نقش متفاوتی خواهد داشت؟ 

در سابق چه در حوزه داوری فردی و چه داوری سازمانی نقایصی وجود داشته و نارضایتی‌هایی ایجاد کرده و قطعا در آینده و با افتتاح کانون‌های داوری حرفه ای در سطح کشور و با نظارت دادگستری و خود کانون‌های داوری، این نقایص رفع خواهد شد و نگاهی دیگر به حوزه داوری ایجاد خواهد نمود و شاید انتخاب عنوان حرفه ایی برای داوران یعنی داوری وارد فاز جدیدی خواهد شد و متفاوت‌تر از قبل عمل خواهد کرد.

آیا کانون نیز نظارتی بر کار داوران خواهد داشت؟ 

قطعاً کانون داوران حرفه‌ای دارای مراجع انتظامی بوده و بر اخلاق حرفه‌ای نظارت خواهد داشت و  علاوه بر آن در جهت آموزش و نظارت بر نحوه رسیدگی و صدور آرا اقدامات مقتضی را انجام خواهد داد و این موضوع، امنیت در حوزه داوری را نسبت به قبل که هیچگونه نظارتی بر داورها نبوده دوچندان خواهد کرد لذا افراد می‌توانند با خیالی آسوده‌تر اختلافات خود را به داوری ارجاع دهند. ‌

آیا  قوانینی در حوزه داوری در حال تنظیم و تصویب می‌باشد یا خیر؟

در حوزه داوری لایحه‌ای در سال ۱۴۰۰ تنظیم ولی در نهایت نهایی نشد و در حال حاضر قانون اصلاح آیین دادرسی مدنی به اصلاح تعدادی از مواد داوری پرداخته که از این حیث دستاورد چندانی نخواهد داشت ولی اخیرا لایحه جامعه داوری در حال تنظیم می‌باشد که در صورت تصویب و نهایی شدن این لایحه ایرادات عدیده‌ای در حوزه داوری رفع خواهد داد. پیشنهاد می‌شود که ضمن آینده‌نگری و مشورت با کسانی که در حوزه داوری دستی داشته‌اند اعم از قضات، اساتید دانشگاه و وکلا در جهت کامل‌تر شدن این قانون استفاده شود.

پیشنهاد شما برای مردم جهت شناخت و مراجعه به این کانون چیست؟ 

قطعا هنگامی که اختلافات شما در یک محیط دوستانه مطرح می‌شود و از وقت بیشتری برای صحبت کردن برخوردار هستید و فضا، فضای خشک دادگستری نیست، اختلافات می تواند به صلح منجر شود و هم اختلافات حل می‌شود و هم زمینه تعامل در آینده را ایجاد می کند. لذا از مزیت داوری نسبت به دادگاه، سرعت و رفع اختلاف مسالمت‌آمیز می‌باشد ضمن اینکه باید تلاش بر این باشد که داوری را به طرف داوری سازشی سوق داد.