خاک هرمزگان بازیچه عوامگرایی

این بار معاون وزیر راه و شهرسازی در سفر به کرمان با تاکید بر «ضرورت اتصال جنوب کرمان به دریا» بیان کرده است: اتصال شش شهرستان محروم جنوب کرمان به کریدورهای ساحلی، می‌تواند رشد اقتصادی این منطقه را تسریع کند. درخواست اتصال استان‌های همسایه هرمزگان یعنی استان فارس و کرمان به دریا همواره از سوی نمایندگان مجلس و مسئولان این استان‌ها مطرح شده است. استدلال آن‌ها این است که با پیوستن به استان‌های ساحلی می‌توانند از مزایا تجارت دریایی برخوردار شوند. استدلالی که چندان به زعم کارشناسان و مردم استان هرمزگان منطقی به نظر نمی‌رسد.

تردیدی نیست که هرمزگان بخشی از ایران است و امکانات شهرهای بندری‌ آن در خدمت همه مردم ایران است‌. ساختار حاکمیتی در کشور ما یکپارچه است و هر استان قوانین یا دستگاه‌ حاکمیتی متفاوتی نسبت دیگر استان‌ها ندارد. از سوی دیگر تقسیمات جغرافیایی از سال‌ها پیش صورت گرفته است و متناسب با آن برنامه توسعه هر استان تعیین شده است. استان هرمزگان اکنون به عنوان یک استان ساحلی شناخته می‌شود که از مزیت اقتصادی دریامحور برخوردار است‌. همچنین استان کرمان دارای منابع متعدد معدنی است که باعث شده درآمد‌های مناسبی داشته باشد و حداقل نسبت به شرایط کلی حاکم بر کشور از وضعیت نسبتا مناسبی برخوردار باشد. این درآمد‌ها که اغلب حاصل از معادن و صنایع استان کرمان هستند می‌تواند در خدمت رفع محرومیت و حل مشکلات زیرساختی شهرستان‌های جنوبی کرمان نیز قرار بگیرد.

همانطور که اشاره شد مسئولان استان کرمان دلیل اصلی پیوستن کرمان به دریا را رفع محرومیت شهرستان‌های جنوبی استان می‌دانند. طالبی استاندار کرمان در اظهارتی در بهمن ماه ۱۴۰۳ گفته بود: فارغ از مسائل تقسیمات کشوری برنامه‌ای برای اتصال به آب‌های آزاد از طریق دریای عمان داریم تا از این استعداد و ظرفیت استفاده کرده و با همکاری استان هرمزگان یک اسکله اختصاصی در دریای عمان داشته باشیم تا تسهیل‌کننده ارتباط و صادرات و واردات و بنگاه‌های اقتصادی استان کرمان باشد.

طبیعی است برای تسریع در روند صادرات محصولات تولیدی در کشور باید اقدامات لازم توسط مسئولان کشوری و استانی صورت بگیرد. برای رسیدن به این اهداف یکی از بهترین راهکار‌ها تسهیل در تکمیل پروژه‌های حمل و نقل ریلی و جاده است‌. بسیاری از مسیر‌های مواصلاتی استان‌های همجوار به استان هرمزگان سال‌ها با بی‌توجهی و عدم تعهد مسئولان کشور روبه رو بوده و همچنان تکمیل نشده است. به صورت مشخص اجرای پروژه‌هایی چون جاده کهنوج_بندرعباس و تکمیل باند دوم محور جیرفت-کهنوج-رودان باید در دستور کار قرار بگیرد. پروژه‌هایی که در سفر اخیر وزیر و معاونان وزارت راه و شهرسازی بر تکمیل آن‌ها تاکید شده است و در صورت تکمیل تاثیرگذاری قابل توجهی در افزایش ظرفیت ترانزیت کالا و توسعه شرق هرمزگان و جنوب کرمان خواهد داشت.

بحران خشکسالی و تلاش برای دسترسی به دریا

علاوه بر مسائل مطرح شده بحران خشکسالی و بی‌آبی هماننند بسیاری از مناطق کشور استان کرمان را تهدید می‌کند. درسال‌های گذشته پیازکاران جنوب کرمان نسبت بی‌آبی و عدم تامین آب کشاورزی ناراضی بودند. معیشت مردم این منطقه وابسته کشاورزی است اما با توجه به ادامه بحران بی‌آبی باید راهکار‌های مناسب درنظر گرفته شود. بدیهی است برای رفع این مشکل اتصال جنوب کرمان از طریق پیوستن شرق هرمزگان به کرمان برای تسریع در روند پروژ‌ه‌های انتقال آب نمی‌تواند راهکار مناسبی باشد. البته بسیاری از مطالبات برای انتقال آب به کرمان نه برای رفع محرومیت شهرستان‌های جنوبی، بلکه تامین آب صنایع سنگین احداث شده در دشت‌های خشک کرمان است. هزینه‌های بالای انتقال آب دریا نشان می‌دهد این پروژ‌های هیچ گونه توجیه اقتصادی ندارد.

هم‌افزایی میان استان‌های جنوبی

درشرایط فعلی هم‌افزایی و تعامل‌ میان استان‌های جنوبی کشور باید مورد توجه بیشتری قرار بگیرد. هرکدام از استان‌ها داری مزیت‌ اقتصادی خاص خود هستند. برای مثال استان کرمان دارای منابع معدنی متعددی است. همچنین استان فارس مرکز اصلی تولید بسیاری از محصولات کشاورزی است که رشد تولید در هرکدام تاثیرات مثبتی در رشد اقتصادی و افرایش اشتغال خواهد داشت. تمرکز بر این مزیت‌ها و افزایش ظرفیت‌ها متناسب با آن‌ها راهکار‌های خوبی نسبت به دیگر برنامه از جمله تغییر در تقسیمات کشوری خواهد بود.

مردم شهرستان‌های شرق و غرب استان هرمزگان در گذشته بارها مخالفت خود را با طرح جدایی از هرمزگان ابراز کرده‌اند. ادامه و تاکید بر تقاضا‌های جدایی شهرستان‌های غرب و شرق هرمزگان تاثیر منفی بر رشد و توسعه این مناطق خواهد داشت زیرا برنامه‌های توسعه استان باید متناسب با جغرافیا و ظرفیت‌ها و با نگاه آینده طرح ریزی شود.

در مجموع بررسی‌ها نشان می‌دهد برنامه‌های جدایی مناطق شرق و غرب هرمزگان نمی‌تواند راهکار مناسبی برای رفع مشکلات مناطق هموار استان‌های همسایه باشد. اگر قرار بر اختصاص بودجه و سرمایه برای توسعه این مناطق باشد در شرایطی که جزو هرمزگان هستند نیز باید این منابع به آن‌ها تعلق بگیرد. همچنین اگر برنامه‌هایی از جمله تاسیس و توسعه مناطق آزاد در استان‌های کرمان و فارس مدنظر است در وضعیت فعلی نیز امکان آن در همکاری با استان هرمزگان وجود دارد. بنابراین راهکار‌های مطلوب‌تر و مناسب نسبت به جدایی شهرستان‌های شرق و غرب از استان هرمزگان وجود دارد که باید مورد توجه قرار بگیرد‌. ارائه‌ چنین برنامه‌هایی می‌تواند صرفا اقدامات عوام‌گرایانه برای پاسخ به محرومیت مردم از سوی مسئولان کشور و محلی باشد. مردم برای بهبود کیفیت زندگی خود نیازمند طرح‌ها و برنامه‌های کارشناسی شده هستند تا بتوانند به صورت مستقیم تاثیرات آن‌ها لمس کنند.

روزنامه صبح ساحل