آنتی‌بیوتیک‌ها را خودسرانه مصرف نکنید/ ابلاغ پروتکل‌های تجویز دارو

نازیلا یوسفی در گفت‌وگو با خبرنگار اجتماعی خبرگزاری تسنیم با اشاره به در پیش رو بودن فصول سرد سال و شیوع برخی عفونت‌های تنفسی در این ایام نسبت به مصرف بی‌‌رویه آنتی‌بیوتیک‌ها هشدار داد و اظهار کرد: حدود 40 یا 50 سال پیش، ممکن بود انسان‌ها با یک عفونت ساده جان خود را از دست بدهند. با ورود آنتی‌بیوتیک‌ها به بازار این وضعیت تغییر کرد و این داروها توانستند در نجات جان بیماران نقش مؤثری ایفا کنند اما متأسفانه امروزه بسیاری از آنتی‌بیوتیک‌ها دیگر اثربخشی گذشته را ندارند، زیرا میکروب‌ها نسبت به آن‌ها مقاوم شده‌اند.

وی با تأکید بر این که تجویز و مصرف آنتی‌بیوتیک‌ها در سرماخوردگی‌هایی که ویروسی هستند تأثیری ندارد، افزود: یکی از دلایل اصلی این مقاومت، مصرف نادرست و بی‌رویه‌ی آنتی‌بیوتیک‌هاست. اگر این داروها در زمان و شرایط لازم استفاده نشوند، یا بیش از حد مصرف شوند، به‌تدریج اثر خود را از دست می‌دهند.

مدیرکل دفتر پایش فرآورده‌های سلامت سازمان غذا و دارو با بیان این که در صورت از بین رفتن اثربخشی آنتی‌بیوتیک‌ها در اثر مصرف بی‌رویه آن‌ها در جهان، نیازمند تولید داروهای جدید خواهیم بود؛ تصریح کرد: این موضوع بسیار سخت حاصل می‌شود زیرا اولاً ممکن است هنوز علم به نقطه‌ای رسیده باشد که آنتی‌بیوتیک جدیدی تولید کند. ثانیاً حتی اگر آنتی‌بیوتیک جدیدی هم ساخته شود، قطعاً قیمت آن بسیار بالاتر از داروهای فعلی خواهد بود و در نتیجه، ممکن است یا جانمان را از دست بدهیم، یا هزینه‌های بسیار سنگینی پرداخت کنیم. به همین دلیل، مصرف بی‌رویه‌ی آنتی‌بیوتیک‌ها یکی از موضوعات بسیار مهم و نگران‌کننده است.

یوسفی درباره اقدامات سازمان غذا و دارو برای کنترل مصرف آنتی‌بیوتیک توضیح داد: چند سالی است که در سازمان غذا و دارو، برای منطقی‌سازی مصرف آنتی‌بیوتیک‌ها اقدام کرده‌ایم. در همکاری با دانشگاه‌های علوم پزشکی سراسر کشور، به‌طور مداوم مصرف و تجویز انواع مختلف آنتی‌بیوتیک‌ها پایش می‌شوند. همچنین درباره آن دسته از داروهایی که مصرف بی‌رویه دارند، پروتکل‌های جدید تدوین و به بیمارستان‌ها ابلاغ و در صورت عدم رعایت تذکر داده می‌شود.

مدیرکل دفتر پایش فرآورده‌های سلامت سازمان غذا و دارو ادامه داد: برای برخی از آنتی‌بیوتیک‌ها نیز در سازمان‌های بیمه‌گر محدودیت‌هایی اعمال کرده‌ایم. همچنین فهرستی از آنتی‌بیوتیک‌های «رزرو» تهیه شده است که باید برای شرایط خاص و روز مبادا برای بیمار نگهداری و تجویز شوند تا اثربخشی آن‌ها همچنان حفظ شود. برخی از داروها باید در شرایط خاصی برای بیماران تجویز شوند که این موارد با رنگ‌بندی‌های مختلف برای پزشکان هنگام نسخه‌نویسی مشخص شده است. امیدواریم به‌تدریج نتایج مثبت برنامه‌های گفته شده را شاهد باشیم.