نیروی کار جنگ‌زده

تعدیل نیرو در بخش‌های فناورانه و حوزه دیجیتال یکی از بالاترین نرخ‌های کاهش اشتغال را در کشور به ثبت رسانده‌ است. قطعی گسترده اینترنت آسیب‌های جبران‌ناپذیری را به این بخش از صنعت کشورمان وارد کرده است. با توجه به نوپا بودن حوزه دیجیتال در ایران میزان آسیب و تاثیرگذاری منفی در آینده آن بسیار گسترده است. این بخش اقتصادی در ایران پیش از این به طور جدی نیازمند توسعه بود اما اکنون بحران‌های سیاسی و اقتصادی آن‌ها را مجبور به کاهش نیرو کرده است. باید به این مسئله هم توجه کرد بسیاری از افرادی که در این صنایع مشغول به کار هستند جز نیروهای متخصص و جوان بازار کار هستند.

بیکاری و کاهش درآمد این گروه می‌تواند باعث افزایش مهاجرت و فرار سرمایه انسانی متخصص کشور  و افزایش بحران‌های اجتماعی، روحی و روانی شود.

تعطیلی گسترده کسب و کار‌های خرد

تعطیلی گسترده کسب ‌و کا‌ر‌های خرد ناشی از بحران‌های اخیر نیز تعدیل نیرو و  کاهش  اشتغال را به همراه داشته است‌. واحد‌های کارگاهی کوچک و فروشگاه‌ها از جمله این کسب و کار‌ها هستند که با کاهش عرضه و همزمان کاهش تقاضا از سوی جامعه ناگزیر دست به تعدیل نیرو و کاهش کارکنان خود می‌زنند.

بسیاری از مراکز تولید و فروش پوشاک در کشور به دلیل قطعی اینترنت و همزمانی جنگ با بازار عید نوروز با چالش مواجه شد‌ه‌اند. این کسب و کارها از یکسو از طریق فضای مجازی کالا‌هایشان را تبلیغ می‌کردند و از سوی دیگر بیشتر فروش آن‌ها در زمان عید نوروز بود. اما آغاز جنگ باعث شد بیشتر مردم درآمد‌هایشان را صرف نیاز‌های ضروری کنند و به همین دلیل هزینه کمتری برای تهیه پوشاک اختصاص دهند. مجموعه این عوامل باعث شده بسیاری از افرادی که در این حوزه مشغول به کار بودند اکنون با معضل بیکاری روبه رو شوند.

در مجموع در بخش تولید و صنعت به دلیل آسیب‌های وارد شده به صنایع مادر، مراکز تولید و شرکت‌ها با کمبود مواد اولیه روبه هستند. یعنی علاوه بر کاهش فعالیت و درآمد صنایع سنگین که بخش بزرگی از اقتصاد کشور را تشکیل می‌دهند، صنایع وابسته خرد و کلان هم فعالیت‌هایشان محدود شده است. برای گام نخست باید راه‌حلی برای تامین مواد اولیه پیدا شود. واردات مواد اولیه می‌تواند از راهکارهای موقت باشد که از خواسته‌های فعالان بخش تولید نیز است.

از سوی دیگر به دلیل شرایط موجود دسترسی به بازار‌های خارجی و صادرات کالا که می‌توانست معضل کاهش درآمد‌ها را کاهش دهد هم با مانع روبه شده است. کمبود نقدینگی و تعهدات مالیاتی نیز از دغدغه‌های مهم فعالان بخش صنعت است که از سیاستگذاران انتظار دارند برای جلوگیری از ورشکستگی و تعدیل نیرو راه‌حلی برای آن در نظر بگیرند.

بخش خدمات هم متاثر از این شرایط و رکود بازار با کاهش درآمد و کاهش عرضه روبه رو شده است.

کاهش عرضه هم نیاز به نیرو کار را کاهش خواهد داد و این یعنی علاوه بر بخش تولید کالا، بخش خدمات هم اکنون با مسئله تعدیل نیرو مواجه شده است.

تعدیل نیرو در بخش‌های اقتصادی اگرچه از ورشکستگی بنگاه‌های اقتصادی جلوگیری می‌کند اما رکود اقتصادی را به جامعه تزریق خواهد کرد. رکود و بیکاری، جامعه را با بحران‌های اقتصادی، اجتماعی و حتی سیاسی روبه‌رو خواهد کرد. بدون شک نمی‌توان با فشار بر کارفرمایان آن‌ها را وادار به حفظ کارکنان تحت هر شرایطی کرد.

تسهیلات لازم متناسب با کاهش درآمد‌ها باید درنظر گرفته شود. تامین مواد اولیه و روان‌تر کردن وضعیت صادرات و واردات دوگام مهم برای بهبود این  وضعیت خواهد بود. در مورد اینترنت و قطع ارتباط‌های بین‌المللی نیز باید چاره‌ای اندیشه شود.

خسارت‌های وارده در این بخش بسیار گسترده بوده‌ و ادامه‌دار شدن آن معضل بیکاری و کاهش درآمد‌های افراد را به همراه خواهد داشت. نبود آمار و ارقام مشخص از وضعیت تعدیل نیرو هم وضعیت را پیچیده‌تر خواهد کرد چراکه نبود آمار دقیق سیاستگذارای و اتخاذ تصمیم را با چالش مواجه خواهد کرد.

روزنامه صبح ساحل