تعزیه میراث هنرمندان ایرانی است

صبح ساحل-هنری: مدیر مرکز هنرهای نمایشی حوزه هنری گفت:تعزیه منحصر به زمان خاصی نیست می‌تواند در تمام طول سال اجرا شود منتها تعزیه در نوع سوگواره خود در ایام محرم و صفر طرفداران زیادی دارد.به گزارش فارس، تعزیه منحصر به زمان خاصی نیست و می‌تواند در تمام سال روزانه اجرا داشته باشد. چرا که داستان‌های آن تنها مربوط به وقایع غم‌انگیز کربلا و عاشورا نیست.تعزیه در نوع شادی‌آور خود نیز وجود دارد که تاکنون مغفول واقع شده و اجرایی نداشته است.زیرا تعزیه در نوع سوگواره خود و اهمیت آن در ایام محرم و صفر طرفدارهای بسیاری داشته استکوروش زارعی بازیگر و کارگردان تئاتر و مدیر مرکز هنرهای نمایشی حوزه هنری پس از تماشای سوگواره نمایشی رکعت به رکعت عاشقی که هر شب در بنیاد روایت فتح برگزار می شود درباره تعزیه به گفت وگو با خبرنگار فارس نشست.*دیدگاهتان درباره تعزیه چیست و فکر می‌کنید چه آثاری بر تئاتر کشور گذاشته است؟تعزیه یک موروثی دیرینه است که از دوران صفویه برای حفظ ارزش‌های اخلاقی و رشادت‌های امام حسین(ع) و یاران ایشان در فضای کربلا به شکل جدی پی گیری شد و تا اینکه به راه‌اندازی تکیه دولت رسید.تعزیه در دوران اوج خود شبیه‌خوانان و هنرمندان بزرگی را داشته است. هنرمندانی که از کودکی با افتخار وارد این کار می‌شدند و با حفظ نسخ و بهره‌گیری شیوه‌ها و فنون تعزیه آن را به نسل‌های بعد از خود سینه به سینه منتقل می‌کردند.اینگونه هنر تعزیه تاکنون ماندگار شده است. اما آنچه بیش از همه این‌ها موثر در ماندگاری تعزیه، نسخ و فنون آن نقش دارد، مردمی بودن و تصاحب جایگاه دل آنها است. دل‌های مردم به خاطر وجود ائمه اطهار و معصومین تعزیه را سر پا نگه می‌دارد و به آن شکوه جلال می‌دهد. چرا که حضور ائمه به دل‌های همگان شکوه و جوانی بخشیده است.در نتیجه تعزیه همیشه تازه، دوست داشتنی و لذت بخش روح و روان ما است.*نقش مردم در ماندگاری تعزیه چقدر مهم است؟تعزیه دارای پایگاه مردمی است و هر آنچه از حمایت مردمی بهره ببرد جاودانه خواهد شد. مالکیت این گونه نمایشی به هیچ ارگان و سازمان دولتی و خصوصی مربوط نمی‌شود. چرا که مالکان اصلی آن مردم هستند. از ابتدای شکل گیری، هنر تعزیه با استقبال مردمی و مطالبه آنها مواجه بوده است.*در هنر نمایشی چقدر مهم بوده است؟تعزیه در هنر نمایشی ما نیز موثر واقع شده است. هنگام بررسی دقیق تئاترهای تولید شده در ایران از قدیمی‌ترین آن دریافت خواهیم کرد که از عناصر سازنده و فنون تعزیه استفاده‌های فراوانی شده است.این موضوع بعد از انقلاب شدت گرفت و خودش را بیش از پیش نشان داد. امروزه می‌بینیم که از شیوه روایت و ساختار «Epic» تعزیه در تئاترهای ایرانی استفاده زیادی می‌شود. این موضوع در فعالیت هنری اهالی تئاتر اعم از پیشکسوتان،جوانان، حتی دانشجویان تئاتر و یا دانشجویانی که تئاتر آزمایشگاهی و تجربی را دنبال می‌کنند دیده می‌شود.موسیقی، ساختار، فرم، شیوه اجرایی و طراحی خلاقانه فضای تعزیه بارها در تئاتر کشور به کار گرفته شده است. تمام این نشانه‌ها حاکی از اصالت ایرانی این هنر با ظرفیت‌ها و قابلیت‌های بالا است. تعزیه میراث هنرمندان موسیقی و هنرهای نمایشی ایرانی است. جایگاه تعزیه آنچنان تثبیت شده است که چه مورد حمایت سازمان‌های مربوطه قرار گیرد و چه این اتفاق سر نگیرد چراغش همیشه روشن خواهد بود.*آیا می‌توان تعزیه را با هنرهای نمایشیدر اروپا مقایسه کرد؟تعزیه را می‌توان یک اپرای ایرانی دانست. چرا که نمایشی دارای موسیقی، ریتم، حرکت و نوعی آواز جهت روایت داستانی جذاب است. تمام عناصر مذکور در اُپراهای اروپایی نیز وجود دارد. اما آنچه تعزیه را از آن ممتاز می‌سازد تقدس و فاخر بودن آن نسبت به اُپراهای اروپایی است. هنگامی که یک تعزیه در فستیوال‌های خارجی حضور می‌یابد و یا در ایران میزبان مهمانان خارجی می‌شود آنها را شگفت زده می‌کند.تعزیه به عنوان سرمایه فرهنگی هنری ایران باید حفظ شود. یعنی بتوانیم نیروهای جدید  و خلاق برای آینده این هنر تربیت کنیم. حمایت‌های دولتی از اجرای تعزیه خوب است. اما برای حیات هرچه پُر قدرت‌تر آن باید روی علاقه‌مند سازی نسل‌های آینده کشور به هنرهای بومی و اصیل ایران کار کنیم. اگر نسل‌های آینده کشور را برای هنر تربیت کردیم پشتوانه فرهنگی غنی برای خودمان تامین کرده‌ایم.یعنی هم هنرمندی که توان اجرای هنرهای بومی و ایرانی را داشته باشد و هم مخاطبان و علاقه‌مندان به این هنر را در آینده خواهیم داشت. فرهنگ و هنر یک سرزمین به این ترتیب است که زنده و گسترده خواهد شد.*متأسفانه این روزها شاهد این نیستیم که جوانان خیلی رو به تعزیه بیاورند چطور است که تنها بیشتر پیشکسوتان را در این عرصه می‌بینیم؟درست است، بسیاری از هنرمندان فعال در هنر تعزیه افراد میانسال هستند. ما امروزه کمتر با حضور جوانان و نوجوانان روی صحنه‌های تعزیه مواجه هستیم. در نتیجه باید برای آن برنامه ریزی کنیم. باید معین‌البکا، موزیسین، بچه‌خوان و نسخه نویس تربیت و پرورش دهیم. همچنین لازم است نسخه‌های تعزیه را جمع‌آوری، تدوین و اصلاح کنیم. باید داستان‌های تعزیه را دراماتیک‌تر از قبل به مردم ارائه و خرافات و انحرافات آنها را حذف تا به واقعیت سندی نزدیک شود.هنرمندان این هنر فاخر با اینکه حتی بدون حمایت‌های مسئولین و سازمان‌های مربوطه به کار خود ادامه خواهند داد اما بهتر است که حمایت، همراهی و همیاری مسئولین با این هنرمندان انجام شود.تعزیه منحصر به زمان خاصی نیست و می‌تواند در تمام سال روزانه اجرا داشته باشد. چرا که داستان‌های آنها تنها مربوط به وقایع غم‌انگیز کربلا و عاشورا نیست. تعزیه در نوع شادی‌آور خود نیز وجود دارد که تا کنون مغفول واقع شده و اجرایی نداشته است.زیرا تعزیه در نوع سوگواره خود و اهمیت آن در ایام محرم و صفر طرفدارهای بسیاری داشته است. ما می‌توانیم از تعزیه‌های شادی‌آور در میلاد ائمه و جشن‌های اسلامی استفاده کینم که موجب پیوند قدرتمند‌تری با مردم نسبت به قبل می‌شود.متاسفانه این نوع تعزیه که امکان اجرا در تمام سال به صورت مداوم را دارد از سوی هنرمندان و مسئولین مغفول واقع شده است. انشاءلله با همراهی و همکاری هنرمندان این هنر و سازمان‌های مربوطه تعزیه‌های شادی‌آور نیز احیا و در چرخه هنر کشور قرار گیرد.