بانوی شجاع بندری از رانندگی اتوبوس تا تریلی

 صبح ساحل ، گزارش -صدف محمودی - صبح ساحل//فوزیه بیست سال است که راننده اتوبوس و تریلی ست. شغلی که حتی این سالها هم کمتر زنی سراغش میرود چه برسد به بیست سال پیش. قبل از آمدنش به دفتر روزنامه برای انجام مصاحبه ندیده بودمش.برای همین من و تمام اعضای تحریریه منتظر دیدنش بودیم. فکر میکردیم قرار است با زنی قدبلند، چهارشانه، هیکلی و شاید هم قلدر مواجه شویم؛ اما وقتی آمد تمام پیشفرضهایمان را به همریخت. پیشفرض‌هایی که به‌واسطه تصویر همیشه کلیشه‌ای راننده کامیون‌ها در ذهنمان شکل‌گرفته بود. او زنی لاغراندام و ریزنقش بود که از بدو ورود تا انتهای مصاحبه لبخند از لبش نمی‌افتاد. وقتی این موضوع را به او گفتم خندید و گفت: برای من کاملاً عادی ست. همه‌کسانی که من را ندیده‌اند و میدانند شغلم چیست همین فکر را می‌کنند. دوستان و همکلاسی‌هایم که من را پس از سال‌ها می‌بینند از من می‌پرسند خب بگو شغلت چیست؟ وقتی میگویم کلی میخندند و تعجب میکنند و میگویند پس تو آن زن راننده‌ تریلی هستی؟ اصلاً بهت نمی‌آید!که عشق آسان نمود اولفوزیه کهوری نژاد متولد 11 تیر 1341 است 6 فرزند دارد، چهار پسر و دو دختر و 11 تا نوه. دیپلم تجربی است. میگوید عشق باعث شد من پایم به این وادی باز شود، عشق به همسرم و همراهی او در تمام شرایط. او ده سال رانندهی اتوبوس خط بندر شیراز بوده است و ده سال هم رانندهی تریلی.از وقتی کوچک بودم کارهای به‌اصطلاح مردانه را دوست داشتم. پدرم مکانیکی داشت. می‌رفتم پیش پدر مکانیکی کار میکردم. روحیه مردانه‌ام همیشه همراهم بوده است. در کودکی از تریلی میترسیدم اما پس از ازدواج شیفتهاش شدم. سال 1360 ازدواج کردم همسرم ماشین سنگین داشت. به‌واسطه کارش زیاد در سفر بود.من هم همراهش میرفتم در جاده کمک حالش میشدم. پیش از ازدواج رانندگی میکردم و گواهینامه داشتم. وقتی خواستم برای تمدید گواهینامه‌ام بروم گفتم چه خوب است که گواهینامه پایه‌یک بگیرم. همسرم اول کمی مخالفت کرد اما بعد که دید میتوانم کمک‌حالش باشم قانع شد. سه بار فقط طول کشید تا توانستم گواهینامه پایه‌یکم را بگیرم که اصلاً کار ساده‌ای نیست. خیلی از مردها یک سال و حتی بیشتر می‌رفتند و می‌آمدند اما نمی‌توانستند گواهینامه پایه‌یک بگیرند!البته قبل از آن آرایشگر بودم. وقتی گواهینامه پایه‌یک را گرفتم آرایشگری را رها کردم. آخرین فرزندم را سال 1371 به دنیا آوردم. زمانی که باردار بودم با همسرم می‌رفتم و کمکش میکردم.سال 1375 رانندگی اتوبوس را شروع کردم؛ خط بندرعباس شیراز. آن زمان دو تا اتوبوس خط ویژه فقط وجود داشت، یعنی کولر دار با امکانات که یکی از آنها من بودم. یادم میآید دفعه اول و دوم خیلی برایم سخت بود اما بعدازآن دیگر تماماً از کارم لذت میبردم. اوایل مسافران مرا نمی‌شناختند. خیلی می‌ترسیدند و می‌گفتند ایوای یک زن قرار است راننده ما باشد! این ما را خواهد کشت! اما پس از یکبار سفر، دفعات بعد دوست داشتند که با من بیایند و من رانندهشان باشم چون بااحتیاط رانندگی میکردم. چند سالی هم سرویس شرکتهای کشتیسازی و اداره بندر بودم... پسرها در تابستان به کمکم می آمدند.از سال 1384 کاربر روی تریلی را آغاز کردم. اوایل پسران و همسرم همراهم بودند اما از سال 88 تا امروز به تنهایی میروم. وقتی روی تریلی کار می‌کردم مادرم از فرزندانم مراقبت میکرد حالا دو سال است که فوت کرده است. من بیشتر میرفتم سیرجان معدن گل گوهر، سنگ آهن بار می گرفتم. هر سری بیست‌وپنج تن بار میزدم و به مقصدهای مختلف مثل شیراز، ارومیه و تبریز می‌بردم و تخلیه میکردم. آن سالها من تنها زنی بودم که این کار را میکردم اما در سالهای اخیر چند زن دیگر هم اضافه شدهاند.تریلی آسانتر از اتوبوس است!برای من کاربر روی تریلی از رانندگی اتوبوس راحت‌تر است. چراکه در اتوبوس جان نزدیک به 40 مسافر در دست راننده است و مسئولیت بالایی دارد؛ اما در تریلی فقط خودم هستم و خودم. چند سالی که راننده خط بندر شیراز بودم. شب‌کار میکردم؛ یعنی شب حرکت میکردیم دم‌صبح شیراز می‌رسیدیم، کمی استراحت و بعد باز حرکت به سمت بندر؛ اما با تریلی هرزمانی که بخواهم می‌توانم بزنم کنار جاده و استراحت کنم، از این جهات برای من راحت‌تر است... برای من راندن ماشین سنگین خیلی راحت‌تر از ماشین‌های معمولی دیگر است! نرم‌تر و قابل کنترل‌تر است. من کاملاً با تریلی به جاده مسلط هستم. اتوبوس دردسرش زیاد بود کارهای فنی‌اش را بیشتر پسرم که همراهم می‌آمد، انجام میداد.خانم‌ها رانندگی شان از آقایان بهتر است!زن بودن در این کار یعنی در اقلیت بودن و در اقلیت بودن همیشه هم مزایا دارد هم مضرات. از مزایایش این بود که همیشه وقتی پنچر میکنیم راننده های دیگر کمکم میکنند. راهنمایی رانندگی و نیروی انتظامی هم احترام زیادی برای من قائل هستند. البته من هم راننده منظمی هستم. یا مثلاً در صف گازوئیل که همیشه شلوغ و غلغله است، خارج از نوبت میزنم.خب در کنار مردان و با مردان کار کردن معایبی هم دارد، میخندد میگوید اما هیچکس نمی تواند من را اذیت کند، اوایل مردان فکر میکردند من گواهینامه ندارم می پیچیدند جلوی من و اذیتم میکردند یا مثلاً وقتی به ارومیه میرفتم راهش طولانی بود باید می‌خوابیدم، می‌زدم بغل جاده و تمام چراغ‌های ماشین را خاموش می‌کردم که کسی متوجه نشود یک زن تنها در ماشین است، هیچگونه خطری و اتفاق ناگواری شکر خدا برای من پیش نیامده و در این سالها تمام این مشکلات برطرف شده است، همه من را می‌‌شناسند و با احترام برخورد میکنند.قبلاً امکانات جاده و راهها خوب نبود اما الان هم امنیت و هم امکانات زیاد شده. قبلاً ترافیک زیاد بود الان اتوبان شده و جاده ها در وضعیت بهتری قرار دارند. باوجود همه این ها به نظر من خانم‌ها رانندگی شان از آقایان بهتر است بخصوص در ماشین سنگین خانم‌ها بااحتیاط تر رانندگی میکنند و حوصله بیشتری دارند.از دیگر مزایای من به عنوان یک زن این بود که برای بارگیری باید نوبت بزنیم و هفت روز صبر کنیم تا نوبتمان بشود اما برای من این امتیاز را قائل میشدند که معطل نشوم. یادم می آید اصلاً استراحت و جای خواب آسوده ای نداشتم زمانی که به سیرجان میرفتم در معدن، پاسگاه ها و این چنین مکان هایی میخوابیدم. دلتنگی برای خانواده همیشه در این نوع کارها هست اما الان تلفن های همراه بسیار پیشرفته شده اند و دوری را برای آدم قابل‌تحمل‌تر میکنند.چجور راننده ای هستی؟در جاده مثل خیلی دیگر از راننده های دیگر موسیقی گوش می دهم. نه سیگار میکشم نه چای میخورم. خیلی از راننده ها به من می گویند تو دیگر چجور راننده ای هستی! اهل هیچی نیستی! یکبار یادم می‌آید من چون کم استراحت میکردم و زیاد کار میکردم یکی از رانندگان به من گفت تو چیزی مصرف میکنی؟ که اینقدر انرژی‌داری؟ و همیشه در جاده ای؟ رانندهای دیگر می گفتند یک زن دست ما را از پشت بسته خیلی فرز است!قصد بازنشستگی ندارم!حرفم برای جوانان الان این است که دست از خوابیدن زیاد بردارند. خانم‌ها اگر کاری را دوست دارند نباید فکر کنند کار سختی است. هیچ کاری نیست که از پس آن برنیایند. هر علاقه ای که دارند باید به دنبال آن بروند، در هر کاری میتوانند باپشتکار بهترین باشند. من فعلاً قصد بازنشستگی ندارم. نمیدانم شاید تا دو سال دیگر؛ اما تا زمانی که تنم سالم باشد به خاطر عشق و علاقهام به این کار ادامه خواهم داد. من اصلاً دوست ندارم استراحت کنم. اگر در خانه بنشینم، مریض می شوم. برقکشی، لوله کشی، کاشی کاری و آشپزی ام هم عالی ست.همه‌کاره‌وهیچ‌کاره‌ام؛ اما اصلاً نمیتوانم در خانه بنشینم. همش دوست دارم بزنم به دل جاده رانندگی کنم. برعکس تصویر عمومی از شغلم، آدم احساسی هستم، زود می خندم و زود گریه میکنم. اگر نخندم می میرم! در جاده بودن تأثیری روی ویژگیهای اخلاقی ام نگذاشته است. خب الان بچه‌داری و نوه‌داری هم می‌کنم نمی‌توانم در خانه بمانم من روزی 5،6 ساعت بیشتر نمی‌خوابم از 6 صبح بیدارم.درنهایت باید تشکر کنم از همسر و فرزندان، عروس‌ها و دامادهایم که همیشه کمک‌حالم بوده‌اند.وقتی خسته از کاربر میگردم لباس‌هایم را می‌شویند، غذا آماده می‌کنند. دخترانم علاقه‌ای به تریلی ندارند می‌گویند مادرمان همیشه در جاده بوده ما دوست داریم بیشتر کنار فرزندانمان باشیم. به خاطر شغلم، کلیه‌هایم را از دست دادم. بعدازآن بچه‌هایم گفتند دیگر نمی‌خواهد بروی اما من به خاطر علاقه‌هام می‌روم و ادامه می‌دهم.یک خاطره از خودتان تعریف کنیدمن و همسرم چند سالی شیفت مخالف هم کار میکردیم. او با تریلی و من با اتوبوس و در آن سالها خیلی کم همدیگر را میدیدم. گاهی تنها دیدارمان در جاده به‌وسیله چراغ زدن بود. ماشین‌های یکدیگر را که میدیدم در تاریکی شب برای هم چراغ میزدیم و رد میشدیم، این تمام احوال‌پرسی‌مان بود.