وقتی فقط کتاب‌ها تغییر می‌کنند!

صبح ساحل ، اجتماعی - از وقتی‌که یادم می‌آید به‌واسطه کلاس‌هایی که می‌رفتم زبان انگلیسی‌ام خوب بود، در مدرسه هم همین زبان تنها درسی بود که همیشه بیست می‌شدم، برعکس معلم زبانم در مدرسه اصلاً از من خوشش نمی‌آمد چون اشتباهات رایجش را در تلفظ لغات یا گرامر به او گوشزد می‌کردم یا به قول خودش زورش می‌آمد به مادرم این را گفته بود! چون هر سؤالی از من می‌پرسید را بلد بودم.اما از این داستان نزدیک به ده سال می‌گذرد. حالا خودم معلمم، نه در مدارس بلکه در آموزشگاه آموزش زبان که به نظر من انصافاً تمام آن‌هایی که زبانشان خوب است محصول همین آموزشگاه‌ها هستند زنگ زبان مدرسه از سال‌های راهنمایی تا دبیرستان!چه سال‌هایی که دانش‌آموز بودم چه این سال‌ها که معلمم با یک مشکل بزرگ در مدارس مواجه بوده‌ام: شیوه‌ی تدریس و سواد معلم‌ها. این سال‌ها بارها پیش‌آمده شاگردانم تلفظ کلمات، گرامر و معنی لغات را با من چک کنند و بگویند تیچر! معلممان در مدرسه فولان طور درس داده و این کلمه را جور دیگری تلفظ کرده، با او بحثمان شده چون اشتباه می‌گوید! به حمدالله به لطف دسترسی همگانی به اطلاعات و وجود فرهنگ لغت‌ها و ابزار، درست و غلط مفاهیم به‌سرعت قابل‌تمییز است. پس با دانش‌آموزانی مواجه هستیم که آشکارا از اشتباهات معلمان خودآگاه‌اند و در خلوت به ریششان می‌خندند.اما نکته این است که از ده سال پیش تاکنون چیزهای زیادی در نظام آموزشی‌مان عوض‌شده، مثل کتب درسی! پیش‌ازاین تغییرات در همین درس زبان انگلیسی، کتاب‌های مدارس به شیوه (GTM) grammar translation method نگاشته شده بود، روشی که پس از جنگ جهانی دوم در جهان باب شد و خیلی زود هم منسوخ شد اما تا همین چند سال اخیر در مدارس ایران استفاده می‌شد. روشی که عملاً زبان‌آموز در آن مهارت صحبت کردن را یاد نمی‌گیرد اصلاً همین روش بود که باعث شد دانش‌آموزان از پس یک احوال‌پرسی ساده هم برنیایند.حالا این سال‌ها کتب درسی عوض‌شده و اتفاقاً این تغییر گامی مثبت است ازاین‌جهت که دانش‌آموزان را به سمت برقراری ارتباط سوق می‌دهد اما آنچه تغییر نکرده معلم‌ها هستند! معلم‌هایی که سال‌ها بهروش‌های منسوخ درس داده‌اند و امروز بدون گذراندن دوره‌ی آموزشی مدرس کتاب‌های جدید هستند. حداقل در استان هرمزگان که جز محروم‌ترین و جنوبی‌ترین استان‌های ایران است به‌ویژه به لحاظ امکانات و فضای آموزشی، وضع اسفبار می‌باشد.آیا بهتر نیست که حالا که کتاب‌ها عوض‌شده‌اند، نمی‌گویم معلمان هم عوض شوند بلکه دوره‌ای، کلاسی، کارگاهی برای نحوه تدریس این کتب برگزار شود؟ اگر هم برگزار می‌شود مشخصاً آن‌قدر کاربرد نداشته که تغییری در وضعیت و نوع تدریسشان ایجاد کند.البته این نکته را در نظر بگیرید که فرصت یادگیری موضوعات در خارج از مدرسه برای همه دروس فراهم نیست. اگر دانش‌آموزان ریاضی، فیزیک، شیمی، زیست و سایر را فراتر از معلمشان بدانند بازهم می‌توانند نکاتی را به آن‌ها متذکر شوند بازهم ممکن است به این نتیجه برسند که معلمشان بی‌سواد است.پس بهتر است آموزش‌های لازم برای تدریس به همه معلم‌ها داده شود چراکه صرفاً داشتن مدرک و کارشناس بودن در رشته‌ای تضمینی برای توانایی در تدریس در آن رشته نیست. همه معلم زاده نمی‌شوند!