هنوز مسئولین و مردم عمق فاجعه را درک نکرده‌اند

صبح ساحل ، اقتصادی - معاون برنامه ریزی و امور اقتصادی شرکت مادر تخصصی مدیریت منابع آب ایران گفت:آب حرف اول را می زند و هر جامعه ای بدون آب از بین رفتنی است، با چالش هایی مواجه هستیم که خودساخته اند و کسی ما را به انجام آن اجبار نکرده و می توان اصلاح کرد.

به گزارش ایسنا،مجید سیاری در نخستین همایش ملی«دریا، توسعه و منابع آب مناطق ساحلی خلیج فارس و حوزه مکران» در بندرعباس، اظهار کرد: میزان بارندگی در سالجاری تا بهمن ماه از آمار 50 سال اخیر کمتر بوده و با این روند ما در حال نابودی آب هستیم نه مصرف آن.وی با بیان اینکه در تمامی استان ها وضعیت بارش منفی است، اظهار کرد: هرمزگان با 80 درصد کاهش بارندگی نسبت به گذشته رتبه دوم شرایط حاد را پس از سیستان و بلوچستان دارد؛ بارندگی 10 سال اخیر کشورمان بسیار پایین است و شرایط بسیار حادی داریم، هنوز مسئولین و مردم عمق این فاجعه را درک نکرده اند.

معاون برنامه ریزی و امور اقتصادی شرکت مادر تخصصی مدیریت منابع آب ایران با اشاره به اینکه در سال 2014 رتبه ما 164بوده اما شرایط ما دارد به کشورهای خشک غربی نزدیک می شود و با شیبی منفی در حال کاهش بارندگی هستیم، تصریح کرد: در بخش کشاورزی باید انقلابی آبی داشته باشیم و از حرف به عمل برسیم زیرا 83 درصد مصرف آب ما در کشاورزی صرف می شود.

وی اضافه کرد: هم اکنون در مرحله تنش قرار داریم و از نظر شاخص پایداری از مرز بحران آبی گذشته ایم، مطالعات نشان می دهد، منطقه شرایطش رو به وخامت می رود و در افق 1404 وضعیت بدتر می شود. هدف گذاری کشور بر مبنای افزایش جمعیت است و باید بتوانیم جوابگوی آن باشبم، با افزایش جمعیت کاهش سرانه ادامه یافته است.سیاری با اشاره به اینکه از سال 90 در مرحله تنش آبی هستیم و با این منوال در سال 1420 وضعیت بسیاری خواهیم داشت، تصریح کرد: برای تولید یک کیلو گوشت گاو 15 هزار لیتر مصرف می شود و هر کالایی که هزینه و انرژی صرف آن شده از منظر آب از بین برنده است.

معاون برنامه ریزی و امور اقتصادی شرکت مادر تخصصی مدیریت منابع آب ایران با بیان اینکه مطالعات نشان می دهد درجه حرارت افزایش و بارندگی کاهش می یابد و باید برای نسل های آینده برنامه ریزی کنیم، عنوان کرد: در حوزه استفاده از پساب فاضلاب عقب هستیم و با توجه به کمبود و کاهش آب زیرزمینی و وابستگی آب کشاورزی و صنعت به منابع زیرزمینی باید به فکر چاره باشیم.سیاری با اشاره به اینکه باید به این موضوع بپردازیم که آیا آب شیرین کن و سد خوب است یا نه، اظهار کرد: سدها در بسیاری از جاها خوب و در بسیاری از جاها نامطلوب است و به طور کلی در مورد سدسازی، بسیاری از جاها باید ساخته شود و بسیاری از جاها ساخته نشود.وی با بیان اینکه در وزارت نیرو احداث شبکه های اصلی را در برنامه داریم که بیش از 84 درصد آن ساخته شده، اضافه کرد: در شبکه های فرعی اوضاع چندان جالب نیست؛ صحبت هایی که در بحث تبخیر سدها می شود بزرگ نمایی شده است و به اینگونه که اعلام می شود، نیست.سیاری ادامه داد:اگر می گویند سد نامناسب است، 5 سال سد استقلال میناب را آبگیری نکنیم، چه اتفاقی می افتد، چرا مسائل را اینگونه مطرح می کنیم.

معاون برنامه ریزی و امور اقتصادی شرکت مادر تخصصی مدیریت منابع آب ایران با بیان اینکه قدم زدن در طبیعت هم رد پای ما را می گذارد و هر اقدامی تاثیر گذار است و نمی توان گفت که هیچ کاری نباید کرد، خاطرنشان کرد: در کشور ما درآمد هر مترمکعب آب زیرزمینی برای کشاورزی صفر است در مقابل هزینه فروش یک متر مکعب آب در کشور کم آبی مثل ایران 102 ریال است پس کشور ما بهشت مصرق کننده است، هرکس بیشتر مصرف کرد، درآمد بیشتری کسب کرده است.

وی با اشاره به اینکه مصرف کننده در زمینه مدیریت مصرف آب دین بیشتری دارد، افزود: اثرات آب زیرزمینی که غیر قابل برگشت است و با طوفان نوح هم این سفره ها بر نمی گردد.

معاون برنامه ریزی و امور اقتصادی شرکت مادر تخصصی مدیریت منابع آب ایران با بیان اینکه سیاست غلط حفظ معیشت کشاورزان کمکی به بهبود کشاورزان نکرده است که می گویند قیمت آب نباید افزایش یابد، اگر بهبودی هم بوده به چه قیمتی محقق شده است، تصریح کرد: در مصرف آب، کشاورزی که چاه غیر مجاز می زند، کارشناسی که اشتباه می کند، نماینده مجلسی که موضوعی را دنبال می کند، رئیس جمهوری که در فیروزکوه می‌گوید دشت ممنوعه چه معنایی دارد، چاه به مردم بدهید، همگی دخیل هستند.

وی با اشاره به اینکه در سواحل مکران 7 طرح اجرایی در بخش آب شامل 4 طرح ملی در دستور کار قرار دارد، خاطرنشان کرد: اگر قیمت آب را بتوانیم افزایش دهیم می توانیم بسیاری مسائل را حل کنیم، سرمایه گذاران خیلی رغبت نمی کنند با این شرایط کار ورود کنند.

راه مقابله با خشکسالی و مدیریت را فراموش کردیم

رئیس سازمان مدیریت و برنامه ریزی هرمزگان گفت: خط ساحل یک خط استراتژیک است و تامین آب شرب مردم در سال های خشکسالی از این ظرفیت ضروری است اما تامین آب صنعت و کشاورزی از این آب باید مورد تفکر و تأمل بیشتری قرار گیرد. صالح دریانورد  در این همایش اظهار کرد: دغدغه ای که امروز وجود دارد این است که شیرین سازی دریا به کجا می رود و چه ملاحظاتی باید در این حوزه داشته باشیم.وی با بیان اینکه فرصت خوبی است که اساتید دانشگاه های استان و کشور به صورت علمی در این زمینه پژوهش کرده و مدیران در تصمیم گیری ها از این نظرات استفاده کنند، تصریح کرد:امیدوارم این همایش برای مدیران اجرایی، کارشناسان و تمامی حاضرین مطالب ارائه شده مفید بوده و نتیجه مناسبی داشته باشد.

دریانورد با اشاره به اینکه ما در کنار دریا زندگی می کنیم و آسیب ها آن برای ما خواهد بود، اضافه کرد: در مساله آمایش در استفاده از آب دریا تاکید شده و به عنوان سند بالا دست مطرح است.رئیس سازمان مدیریت و برنامه ریزی هرمزگان خاطرنشان کرد: در تمام دنیا 40 درصد دنیا در کنار دریا و 100 کیلومتری ساحل رندگی می کنند،جمعیت سواحل جنوب ایران اندک است و با محدودیت منابع آبی رو به رو هستیم و تحرک اجتماعی ما ارتباط مستقیمی با آب داشته است، وقتی آب کم باشد مهاجرت به عمق نوار دوم و سوم ساحل افزرایش می یابد.

دریانورد با بیان اینکه آب همواره مقدس بوده و صرفه جویی در استفاده آن در آب انبارها نمود دارد، خیلی شاخص و شکیل بوده و اهمیت زیادی داشته است، اضافه کرد: فناوری نوین امکان دسترسی به آب را فراهم کرده است تا بتوانیم از ظرفیت دریا که بستر فعالیت های اقتصادی بسیار زیادی است، بهره کافی را ببریم.وی با اشاره به اینکه مردم ما آرزو داشتند، آب داشته باشند و در حال حاضر اکثر روستاهای نزدیک ساحل دارای آب هستند، عنوان کرد: دریا میراث کشور است و در زمینه های مختلف پیوند ما با بیرون است، نمی توان از مزیت های آن گذشت.

رئیس سازمان مدیریت و برنامه ریزی هرمزگان با اشاره به اینکه در کشوری زندگی می کنیم که با کشورهای دیگر و کنوانسیون های متفاوت است و ملاحظاتی را باید رعایت کنیم، اضافه کرد: کشورهای حاشیه خلیج فارس 40 میلیون متر مکعب شیرین سازی می کنند در حالی که این آمار در کشورمان 60 هزار متر مکعب است.

وی ادامه داد: با کاهش نزولات آسمانی نگاه ها به دریا دوخته شده و می‌خواهند خلق شرایط جدید کنند اما ما نگاه منطقه ای داریم به این مساله و این خطرناک است در حالی که باید نگاه ملی داشته باشیم.دریانورد خاطرنشان کرد: افزایش راندمان آبیاری را فراموش کردیم، راه مقابله با خشکسالی و مدیریت را فراموش کردیم و به زیاده خواهی روی آورده ایم اما باید از این مزیت استفاده کنیم و شیرین سازی تنها یکی از این مزیت هاست.

وی با بیان اینکه تمام دنیا از شیرین سازی آب استفاده می‌کند و ما هم باید استفاده کنیم اما ملاحظات آن را اندیشمندان حوزه دانشگاه باید بررسی کنند و دولت هم از این نظرات استفاده می‌کند، اظهار کرد:در استفاده از این فناوری سردرگم هستیم، در صدور مجوز تخصیص آب دریا وزارت نیرو به تنهایی نمی تواند ورود کند و کارگروهی باید با حضور محیط زیست و دیگر نهاد های مرتبط صورت بگیرد، این موارد را با رئیس سازمان حفاظت از محیط زیست و رئیس سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور مکتوب مطرح کرده ایم تا ملاحظات را ضمن حفظ منافع ملی در نظر بگیرند.

هر تکنولوژی وارد بازار می‌شودباید همراه با مطالعات اجتماعی باشد

رئیس جهاد دانشگاهی واحد هرمزگان گفت: در کشورهای دیگر هر تکنولوژی وارد بازار می شود، مطالعات اجتماعی لازم را هم انجام می دهند، جا دارد به این مباحث بپردازیم تا مبنا و پایه ای برای سیاست گذاری مدیران شود.

سهیل دادخواه  همچنین در این همایش اظهار کرد: همانطور که می دانید سابقه این همایش به سال 94 بر می گردد که نخستین کنفرانس آب را با همین ترکیب شورای علمی و سیاست گذاری در سطح منطقه ای شروع کردیم و هدفمان این بود که از سطح منطقه ای آغاز و به سطح ملی برسیم.

وی اظهار کرد: در دوره اول تجربه ها و نتایج خیلی خوبی بدست آمد یکی از این موارد تکنولوژی تولید آب از رطوبت هوا است که به مدت چهار سال روی آن کار کردیم و اکنون کسی در کشور نیست که نداند جهاد دانشگاهی هرمزگان بر روی این تکنولوژی در حال فعالیت و اقدامات پژوهشی و علمی است.دادخواه با بیان اینکه اهداف متعدد دیگری را در این همایش دنبال می کردیم، اضافه کرد:  واحد پژوهش جهاد دانشگاهی در دو حوزه مدیریت و آب و انرژی در حال فعالیت است و هردو سالیانه همایشی را برگزار می کنند و آخرین دستاوردهای خود و سایرین در این حوزه را مطرح و ارائه می کنند.

وی بیان کرد: از عمده اهداف ما در برگزاری این همایش  بررسی و تحلیل ثبات آب استان و مکران، شناسایی مشکلات و چالش های آب استان و همینطور بهره برداری بهتر از ظرفیت های استان است، تا با همفکری و چاره اندیشی به راهکارهایی دست پیدا کرده و مشکلات را برطرف کنیم.رئیس جهاد دانشگاهی واحد هرمزگان با اشاره به اینکه تعاملی که در این محافل بدست می آید، می تواند از خود کار مفیدتر باشد و خروجی این جلسه مبارک و مفید باشد، عنوان کرد: آشنایی دانشجویان و اساتید استان با مشکلات استان از زبان مسئولین یکی از برنامه هایی مهمی است که باید نهادینه شود و امیدوارم ارتباط مناسبی بین حلقه های مدیریتی، دانشجویان و اغعضای هیئت علمی ایجاد شود.

دادخواه ادامه داد: تعامل شرکت آب منطقه ای، آب و فاضلاب روستایی، جهاد دانشگاهی هرمزگان و جهاد کشاورزی بسیار مناسب بود و اکنون بیش از 16 کمیته سیاست گذاری تشکیل شده است.

وی افزود: مدرسین دعوت شده به این همایش از بزرگان حوزه خود بوده و  همه هم بر حسب تکلیف امروز حاضر شده و خوشبختانه امروز  شاهد حضور و همفکری اساتید و اعضای هیئت علمی استان هرمزگان در کنار اساتید ملی هستیم تا بتوانیم به نتایج موثری دست یابیم.رئیس جهاد دانشگاهی واحد هرمزگان ادامه داد: مقاله های مناسبی به این همایش ارائه شده و باید مذاکره و همفکری با ارائه دهنگان مقاله را مدیران در دستور کار خود قرار دهند تا راهکارهای منطقی و موثر را استخراج کرد.

دادخواه تصریح کرد: امیدوارم در سال های آینده این همایش در سطح بین المللی با حضور چهره های برجسته جهانی برگزار شود، دانشجویان سراسر کشور هم دعوت شده و این کنفرانس محفلی علمی باشد که هم از سراسر کشور به استان هرمزگان بیایند و هم نتایج آن در سطح کشور اجرایی شود و این هدف دور از انتظار نیست.

وی افزود: اینکه آب شیرین کن خوب است یا خیر همچنان چالش است، از طرفی می گویند تنها راه نجاتمان است و از طرف دیگر اعلام می شود، ضرر زیست محیطی دارد؛ اگر خوب نیست کمک کنیم توسعه پیدا نکند، اگر خوب است ذهنیت ما در استان تغییر کند.