از ماجرای تخریب کوه «کلاه رستم» تا آلودگی پساب خروجی از تصفیه خانه‌ها

صبح ساحل ، اجتماعی -  اعظم  رام : چند روز قبل عکسی در فضای مجازی دست به دست چرخید که نگرانی ها و واکنشهای از سوی مردم و مسوولان  در پی داشت. این عکس حکایت از این دارد که یک دستگاه بولدوزر  به جان کوه  «کلاه رستم» جزیره هرمز  افتاده  ودر حال تخریب کوه  است...

 مدیر کل محیط زیست هرمزگان  در نشست  خبری،با اشاره به این موضوع ،با  اظهار تاسف از این اتفاق زیست محیطی ،تخریب کوه کلاه رستم جزیره هرمز را با هر هدفی ،غیر عقلانی دانست و تاکید بر متوقف داشتن آن داشت. ولی  به گفته وی در بحث تخریب جزیره هرمز قانون به محیط‌زیست اجازه ورود به موضوع  نداده، سازمان صنعت و معدن متولی برداشت و اداره کل منابع طبیعی متولی نگهداری و حفاظت از آن است.

 مجید وفادار این  را هم اضافه کرد که سازمان صنعت و معدن برای احداث معدن در خارج از منطقه حفاظت‌شده نیازی به مجوز از محیط‌زیست ندارد، با همه این موارد بنده نسبت به برداشت از منابع جزیره هرمز نظر مثبتی ندارم و دستگاه های زیربط مانند منابع طبیعی باید پاسخگو باشد. این مقام مسوول با بیان اینکه جزیره هرمز هم منطقه‌ای نیست که ‌معدن در آن احداث شود تصریح کرد: هرمز جزیره‌ای کوچک با منابع محدود بوده و بحث گردشگری آن حول محور زمین‌شناسی  است و هرگونه تغییر در آن تأثیرات منفی در جذب گردشگر در آن دارد. وفادار  تاکید کرد: عقل سلیم می گوید جاذبه های طبیعی که پایه گردشگری هستند باید به بهترین شکل حفاظت بشوند نه اینکه با نگاه توسعه ی گردشگری مزیت ها و جاذبه های گردشگری را نابود کنیم. وی بحث تخریب اراضی طبیعی از جمله کوه ها در هرمزگان دارای سابقه  دانست که در سالهای گذشته منطقه آزاد قشم نیز مرتکب تخلف شده است و محیط زیست استان موافق آن نبوده است. وفادار به توقف برداشت خاک در معدن خاک‌سرخ هرمز نیز گریزی زد و گفت: بر اساس طرح توسعه که متولی آن بنیاد برکت است برداشت خاک از این معدن ممنوع است. و استاندار هم نظرش این بود که دیگر برداشتی از خاک سرخ هرمز صورت نگیرد. وی ادامه داد:متأسفانه افق برداشت خاک سرخ از معادن هرمز تا سال 1405 و به مدت 25 سال بوده که باید قبل از اتمام این قرارداد به پایان برسد و در عین حال اداره‌کل محیط زیست با تخریب جزایر مخالف می‌باشد.وفادار به طرح ابوموسی نیز اشاره ای داشت و افزود: ابوموسی نیز برای ساخت اسکله‌ها می‌خواستند از منابع جزیره برداشت کنند که ما مخالفت کردیم و قرار شد مصالح ساختمانی از جای دیگر وارد شود.

شروطی برای احداث اسکله در ساحل بندرعباس

مدیرکل محیط‌زیست هرمزگان در ادامه به توسعه شهر بندرعباس  از لحاظ رعایت  استانداردها، شاخص‌ها وخط قرمزها اشاره ای داشت و  به  موضوع ساحل پرداخت و گفت: در داخل شهر طرح جامع انجام شده که متولی آن راه و شهرسازی می‌باشد، مطالعاتی در دهه 80 توسط استانداری هرمزگان انجام شد که پتانسیل‌های ساحل بندرعباس را بررسی کرد، متاسفانه در داخل شهر حریم 60 متری از دهه 70 رعایت نشده است و ساحل را در داخل شهر با مشکل مواجه کرده است. وفادار در خصوص تخریب ساحل برای ساخت بلوار ساحلی در بندرعباس اظهار داشت: محیط‌زیست اعلام کرده بود که 60 متری حریم ساحل دیده شود ولی در عین حال هیچ‌کاری برای آن نمی‌توانست انجام داد و اعتقاد این بود تا بلوار ساحلی ساخته نشود استفاده مفیدی نیز از آن نمی‌شد و نقاط مثبتی هم این بلوار ساحلی داشته است.به گفته وی محیط‌زیست، نقش مشورت‌دهنده را داشته است و دستگاه‌های مجوزدهنده برای تخریب و فعالیت در ساحل اداره بنادر، آب منطقه‌ای، راه و شهرسازی، صنعت و معدن و جهادکشاورزی می‌باشند.وفادار  این را هم بیان کرد که  بخش خصوصی تا زمانی که مجوز نگرفته، فعالیتی را انجام نمی‌دهد، چرا که با بخش خصوصی مشکلی در خصوص مجوز برای ساخت و فعالیت در ساحل نداشته و برای احداث اسکله در ساحل بندرعباس نیز بارها اعلام کردیم بایستی شروطی رعایت شود، اداره بندر مجوزدهنده اصلی می‌باشد و محیط‌زیست فقط نظر می‌دهد.

استفاده از کیسه‌های پارچه‌ای

به جای کیسه‌های پلاستیکی

مدیرکل حفاظت محیط‌زیست استان هرمزگان که به مناسبت روز جهانی محیط زیست با شعار «حذف آلودگی پلاستیکی» سخن می گفت با بیان اینکه امروز پلاستیک‌ها به‌عنوان مواد مصنوعی مصارف بسیاری دارند و باید به این موضوع توجه کنیم که غیرقابل‌تجزیه هستند افزود: مصرف سرانه پلاستیک در ایران سه برابر مصرف جهانی است، جز ده کشور اول دنیا در مصرف پلاستیک هستیم. وی  میانگین مصرف پلاستیک به صورت روزانه 3 عدد پلاستیک دانست و گفت: اصلاح الگوی مصرف پلاستیک بسیار مسئله مهمی است.وفادار از ممنوعیت  مصرف آب معدنی  در قالب بطری‌های پلاستیکی  در ادارات تابعه سازمان محیط‌زیست خبر داد که  از این طریق ضایعات پلاستیکی را حذف کرده است، در هرمزگان نیز شهرداری بندرخمیر به این پویش پیوسته است و آب را به صورت بطری‌های آب معدنی در ظروف پلاستیکی استفاده نمی‌کنند.وی به پویش استفاده از کیسه‌های پارچه‌ای به جای کیسه‌های پلاستیکی یکی از اقداماتی بوده که در این زمینه صورت رفته است اشاره کرد و اظهار داشت:همچنین در فروشگاه‌های زنجیره‌ای رفاه از کیسه‌های پلاستیکی قابل بازیافت استفاده می‌شود. وفادار خاطرنشان کرد: از دیگر اقدامات در این زمینه پویش چهارشنبه‌های بدون پلاستیک بوده که این طرح ملی در حال اجرا می‌باشد و آموزش را از مدارس و مهدکودک‌ها آغاز کرده و اعتقاد داریم اگر آموزش از سنین پایین باشد فرهنگ‌سازی با موفقیت بیشتری همراه خواهد شد. این مقام مسوول گفت: 21 تیرماه با عنوان روز بدون نایلکس نام‌گذاری شده است اما باید برنامه‌های بیشتری داشته باشیم تا مصرف پلاستیک را به حداقل برسانیم.

فعالیت سایت‌های غیرمجاز دفن زباله باید متوقف شود

مدیرکل حفاظت محیط‌زیست استان هرمزگان در ادامه سخنانش  در خصوص سایت‌های غیرمجاز دفن زباله که در اطراف شهر بندرعباس فعالیت می‌کنند، گفت: شهرداری بندرعباس باید ساماندهی سایت های جمع آوری و دفن زباله در محدوده شهری را در اولویت قرار داده  ، فعالیت سایت‌های غیرمجاز دفن زباله را متوقف کند و ما نیز بحث‌های قانونی آن را دنبال کرده و با واحدهای صنعتی متخلف مقابله خواهیم کرد. وفادار تصریح کرد:به‌طور میانگین در استان هرمزگان به ازای هر شهر روزانه 705 گرم پسماند تولید می‌شود، پسماندهایی که بازیافت می‌شود 15 درصد بازیافت و باقی آن دفن می‌شود.وی  ادامه داد: در گذشته در اطراف راه‌آهن بندرعباس نیز زباله‌هایی منتقل می‌شد که با آن برخورد شد، شهرداری طرحی برای تفکیک از مبدأ داشت اما متأسفانه تأسیسات شهرداری در این زمینه کافی نیست،  وفادار افزود:روزانه هزار و 480 کیلوگرم پسماند عفونی توسط بیمارستان‌ها و هزار و 120 کیلوگرم توسط درمانگاه‌ها تولید می‌شود و متأسفانه همه بیمارستان‌ها به دستگاه هیدروکلاو نیستند. وی با بیان اینکه دو سایت دفن زباله در قلاتو و توانیر که رسانه‌ای شد قبلاً توسط همکاران ما بررسی و شناسایی شده بود، اضافه کرد: مکاتبات لازم در این خصوص با شهرداری انجام شد و شهرداری باید کار ساماندهی آن‌ها را انجام دهد.

میزان آلودگی پساب خروجی

از تصفیه خانه بندرعباس همچنان بالاتر از حد استاندارد

مدیرکل حفاظت محیط‌زیست استان هرمزگان در خصوص مشکلات فاضلاب شهر بندرعباس سخن گفت  اینکه  ورود فاضلاب و پساب شهری بندرعباس به دریا  تداوم دارد و میزان آلودگی پساب خروجی از تصفیه خانه بندرعباس همچنان بالاتر از حد استاندارد است. وفادار یکی از ایرادهای اصلی تصفیه خانه بندرعباس  را  فاضلاب ورودی به آن  را بیش از ظرفیت دانست که موجب اختلال جدی در فعالیت آن شده است. وی از وجود  دو تصفیه‌خانه که یکی در مدار و یکی در حال ساخت است مطالبی ایراد کرد که  بندرعباس، میناب، جاسک، درگهان، بندر خمیر، پارسیان، بستک، لارک و تنب بزرگ را در بر خواهد گرفت، داریم، همچنین تصفیه‌خانه‌های اختصاصی مثل شهرک مروارید، راه‌آهن، رجایی، توانیر، نامجو، مسکن مهر، گاز و ... نیز در حال فعالیت هستند.وفادار  با بیان اینکه با پایش‌ها و بررسی‌هایی که در سال 96 صورت گرفت «BOD «و «COD» پساب‌ها بالاتر از استاندارد بوده است، افزود: در نشست‌های شورای حفاظت از منابع آب استان قرار شد شرکت آبفای هرمزگان اقداماتی را در این زمینه انجام دهد، طبق یک برنامه زمانی تصفیه‌خانه‌ای که موجود است باید از مدار خارج شود و موردبازسازی قرار بگیرد، در این صورت بار آلودگی بالاتر خواهد رفت بنابراین تا تصفیه‌خانه از مدار خارج و به آن برگردد باید شاخص‌ها به حد استاندارد رسیده شوند.وفادار  ادامه داد: با توجه به پایش‌ها آلودگی پساب‌ها کاهش یافته اما به حد استاندارد نرسیده است، در نیمه 95 تا انتهای آن استانداردها رعایت شد و در مهر و آبان سال گذشته  نیز در برخی پایش‌ها آثار استاندارد دیده می‌شد، تخلیه پساب به دریا به همان شیوه صورت می‌گیرد اما نسبت به سال‌های گذشته کمتر بوده و میزان بی او دی و سی او دی آن کمتر شده است. وی در خصوص شرایط پدافند غیرعاملی که قرار بود  فاضلاب به خور سورو منتقل شود و باز به دریا برود گفت: ما در محیط  زیست  با این کار  مخالفت کردیم، همچنین باید پایش آنلاین در خروجی تصفیه‌خانه گذاشته شود، تصفیه‌خانه باید بازسازی شود چراکه دیگر جوابگوی شهر بندرعباس نیست. این مقام مسوول  درباره اقدامات اداره کل حفاظت محیط زیست در این باره اظهار داشت: بر اساس قانون به عنوان یک مجموعه دولتی فقط می توانیم نامه نگاری کنیم و حکمیت اصلی با استانداری است که هفته گذشته نیز در این زمینه مکاتبه هایی انجام شده است.

تلخاب مشکل آب شیرین کن ها

مدیرکل حفاظت محیط‌ زیست استان به احداث آب‌شیرین‌کن‌ها  اشاره ای داشت که تنها مشکلی که در حال حاضر در زمینهٔ آب‌شیرین‌کن‌ها وجود دارد تلخاب آن‌ها است. وفادار ادامه داد:  تعهداتی در این خصوص گرفته شده که باید در ساحل تخلیه نشود و به عمق دریا رود، همچنین کارخانه شیشه که نیاز به آب شور دریا دارد می‌تواند به جای برداشت مستقیم از دریا از این تلخاب و پساب برداشت کند.وی با بیان اینکه سازمان محیط‌زیست پتانسیل‌یابی‌هایی درزمینهٔ آب‌شیرین‌کن داشته و بر اساس آن قرار بر این شد تا دیگر در سمت غرب خلیج‌فارس آب‌شیرین‌کنی تأسیس نشود، عنوان کرد: شهرهایی که از آب‌شیرین‌کن‌های خلیج‌فارس بهره‌برداری می‌کنند باید عوارضی را به وزارت نیرو پرداخت کنند و هیچ مبلغی به محیط‌زیست یا آبفای استان پرداخت نمی‌شود.

کمبود 70درصدی نیروی انسانی

مدیرکل حفاظت محیط‌زیست هرمزگان  از کمبود 70 درصدی نیروی انسانی  این اداره سخن گفت و افزود: هر منطقه تحت پوشش محیط‌زیست باید به ازای هر دو هزار هکتار یک محیط‌بان داشته باشد که  در حال حاضر به ازای هر 15 هزار هکتار یک محیط‌بان داریم، 47 محیط‌بان بر اساس وسعت استان اصلاً کافی نیست.وفادار افزود:سهمیه استخدامی محیط‌بانان هرمزگان از تعداد 300 نفر در کل کشور فقط 10 نفر می‌باشد که با توجه به وسعت استان همچنان با کمبود محیط‌بان در استان مواجه خواهیم بود.وی با بیان اینکه حفظ محیط‌زیست وظیفه همگانی است، گفت: 70 درصد چارت تشکیلاتی ما خالی است و کمبود نیرو داریم، خیلی هنر کنیم مناطق حفاظت‌شده را نگهداری کنیم؛ مشارکت مردمی و کمک «NGO» ها بازویی است که می‌تواند به ما و حیاط وحش کشور کمک کند. وفادار تصریح کرد: تا پیش از اتفاقات چهارماه گذشته و بازداشت افرادی در حوزه محیط زیست از توان تشکل های زیست محیطی مردمی استفاده می کردیم تا بخشی از مشکلات ناشی از کمبود نیروی انسانی جبران شود که رویدادهای اخیر بر این همکاری ها تاثیر منفی گذاشته است

احداث آبشخورها با همکاری محیط  زیست

مدیرکل حفاظت محیط‌زیست استان هرمزگان از تلاش های مردمی برای حفظ حیات وحش در خشکسالی چند سال گذشته استان قدردانی کرد و با اشاره به اینکه اگر نهادی بخواهد همکاری کند دستش را می‌فشاریم، گفت: اگر آبشخوری قرار است احداث شود در خصوص چگونگی ساخت آن با محیط‌زیست همکاری شود، جامعه محلی نیز باید آمادگی لازم را داشته باشد و با همکاری محیط‌زیست منطقه از آبشخورها مراقبت کند تا از آن‌ها سوءاستفاده نشود.به گفته وفادار این موضوع بسیار مهم بوده و در صورت کارهای غیراصولی، هر آبشخوری که با نیت خیر ساخته می شود می تواند به کمینگاه شکارچیان تبدیل گردد.