«قبل بعد» اتفاقي نو در جريان عکاسي هرمزگان

صبح ساحل ، هنری - در  روزهاي اخير نمايشگاهي با عنوان «قبل بعد» در فرهنگ‌سراي طوبي بندرعباس برگزارشد که متشکل از 7 اثر از حسن بردال، حسن اکبرنژاد، عبدالحسين رضواني، موسي محتشمي‌راد، بهنام ذاکري، مهدي مرادي‌زاده و مرتضي نيک‌نهاد است.به گزارش ايسنا،اين نمايشگاه  عکس که از 5 اسفند ماه افتتاح شده با ارائه آثاري از هفت عکاس استان بر اساس يک مفهوم از پيش تعيين شده برپا شد که هر يک از اين عکاسان برداشت خود را از موضوع انتخابي ارائه دادند. دراولين روز افتتاح نمايشگاه استقبال شاياني از آثار به عمل آمد. اما در همان روز برپايي با حواشي مواجه شد که از ديد بسياري تاثير زيادي بر روند کار نمايشگاه گذاشت؛ حذف دو اثر و مميزي شدن يک اثر اين عکاسان را با مشکل مواجه کرد.به دليل فضاي متفاوت آثار، شيوه‌ي برگزاري، حذف و مميزي دو اثر از روز دوم، باعث شد به سراغ برخي بازديدکنندگان و صاحب نظران اين عرصه برويم تا درباره حال و هواي نمايشگاه گپ‌وگفتي داشته باشيم:

احسان رضايي فيلم ساز و عکاس در رابطه با «قبل بعد» بيان کرد: اين نمايشگاه يک اتفاق نو در جريان عکاسي هرمزگان است و جسارت خاصي در کار اين هفت نفر ديده مي شود. موضوع و عنوان نمايشگاه بسيار گيرا است به گونه اي که از زمان تبليغات توجه افراد بسياري را به خود جلب کرد.وي ادامه داد: اينکه هفت عکاس با موضوع مشخصي اثر ارائه دهند ،از کار هم اطلاعي نداشتند و در کنار هم نمايشگاهي را ايجاد کردند که مفهوم پيوسته اي دارد به نوعي بديع بود.

«قبل بعد» قطعا بر روند عکاسي استان موثر است چراکه از از فضاي بومي و کليشه اي  استان که بدون هيچ خلاقيتي از آن استفاده مي شود به دور است و اتفاقا يکي از مشکلات عمده عکاسي هرمزگان تکرار موضوع است.

محمد ذاکري محقق و پژوهشگر که از ديگر بازديدکنندگان نمايشگاه بود در اين باره عنوان کرد: «قبل بعد» برآيند واقعي جامعه است و ما در آن جامعه ايراني را مي بينيم ،اگر اين نمايشگاه را مکاني بناميم که قرار است در آن واقعيت ها نمايش داده شود نه اينکه درباره واقعيت ها قضاوت شود، هيچ گاه با رويکرد حذف روبه رو نمي شديم.

عدم تحمل در رويارويي با واقعيت ها ما را به انکار واقعيت ها کشاند و بدترين نوع انکار، انکار سليقه ايست. سرنوشتي که براي نمايشگاه پيش  آمد باعث گم شدن روال آن شد چراکه 30 درصد از اين واقعيت ها نمايش داده نشد چه بسا وظيفه هنر قضاوت و ارزش گذاري درباره ارزش هاي جامعه نيست.

ذاکري گفت: عکاسي در هرمزگان در قياس با ساير شاخه هاي هنري يکي از پيشروترين هنرهاي استان در دهه اخير است.

اگر در دهه قبل شعر و قصه مطرح بود اين بار پيشروي به نوعي به عرصه عکاسي کشيده شده است و اين موضوع اتفاقي نبوده و عده اي آگاهانه براي تغيير وضعيت عکاسي استان تلاش کردند که با خلاقيت شان کاستي هاي احتمالي را جبران کنند و اين امر تا حدود زيادي زمينه ديده شدن هنر عکاسي استان است.

مهرداد اميرزاده از فيلم سازان استان در خصوص اين نمايشگاه اظهار کرد: اميدوار کننده است که شيوه عکاسي کارگرداني شده راه خود را به سمت مردم باز مي کند اما به هر حال در مراحل اوليه اين نوع عکاسي قرار داريم و نبايد ايرادات آن را چندان پررنگ و برجسته نشان دهيم، زيرا از گونه هايي است که بعد از ديگر شکل هاي عکاسي وارد ايران شد.

اميرزداه خاطرنشان کرد: متاسفانه با دامن زدن به حواشي و حذف آثار يک نمايشگاه بسيار بزرگ تر از آن چه که هست ديده مي شود اگرچه که نمايشگاه به خودي خود قوي ست و عکاسان بنام استان در آن اثر دارند اما از نظر من حذف دو اثر باعث بيشتر ديده شدن اين نمايشگاه و جنجالي شدن آن شد.وي در خصوص کيفيت آثار نمايشگاه گفت: عکس ها در اين شيوه بسيار شخصي تر از ديگر گونه هاي عکاسي است و به لحاظ محتوا نمي تون نظر قاطعي داد اما به لحاظ فرم قابل قبول هستند.

تنها اگر توليد آثار با سرمايه بهتر و وسيع تري انجام مي شد موفق تر بود. از نظر من نقد وارد به نمايشگاه شخصي و گنگ بودن آثار است که از مخاطب بسيار فاصله دارد اگر بيشتر به سوي تماشاگر قدم بر مي داشت شايد قابل پسندتر بود، از نظر کميت نيز تعداد آثار کم بود.

محمد سايباني مشاور هنري استاندار نيز پس از بازديد از اين نمايشگاه نظر خود را اين گونه بيان کرد: اين که تعدادي عکاس و هنرمند تصميم گرفتند يک تجربه مشترک داشته باشند و عکاسي را از حالت دکوراتيو که در استان رايج است به سمت حوزه انديشه سوق دهند خود بسيار شايسته است. کيفيت آثار نيز راضي کننده بود زيرا پشت هر عکس يک هنرمند با سابقه هنري زيادي حضور دارد.

سايباني ادامه داد: اين عکس ها مخاطبان با سلايق مختلفي را درگير مي کنند و عموم عکس ها شبيه يک تک فرم از فيلم هستند که کل ماجرا در آن عنوان شده بود، اين نمايشگاه به نوعي دعوت به خردورزي بود که وظيفه اصلي هنرمند هم همين است.وي در مورد حذف دو اثر از نمايشگاه گفت: واقعا جاي پرسش است که چرا بايد چنين اتفاقي رخ دهد چرا که در روزنامه ها و رسانه ملي چنين آثاري که تعويل پذيرند به کرات ديده مي شود. انتظار مي رفت اداره فرهنگ و ارشاد استان هرمزگان که نرمش بيشتري نشان دهد همانطور که در وزارت فرهنگ و ارشاد کشور اين نرمش را مي بينيم.

روح الله بلوچي که از عکاسان استان است بيان کرد: با توجه به شناخت هنرمندان و طرح موضوع، زماني که با آثار روبه رو شدم انتظارات و توقعات من را به غير از يکي دو مورد برآورده نکرد، اين نمايشگاه با افراد شناخته شده اي برگزار شد که اکثرا تاثير به سزايي بر روي عکاسي استان داشتند.

اين عکاس عنوان کرد: چنين نمايشگاهي که در آن عکاسي با رويکرد جديد انجام مي گيرد، بزرگ ترين قوتش ايجاد شور و اشتياق در عکاسان جوان و نوپاي استان است که به اين نوع کار روي آورند. در مورد حذف آثار بايد گفت بارها  در استان با اين موضوع مواجه بوديم اگر عکس ها در يک گالري در شهر تهران روي ديوار مي رفت شاهد چنين ماجرايي نبوديم.

حمزه سليم پور، منتقد گفت: نمايشگاه «قبل بعد» نسبت به ديگر نمايشگاه هايي که پيشتر ديديم در شکل ارائه کار و ساختار عکس متفاوت بود. عادت کرده بوديم که نمايشگاه هاي گروهي چندين عکس آرشيوي از عکاسان مختلف باشد و ارائه گروهي آثار با پيروي از ايده اي خاص و از پيش تعيين شده کمي خلاف اتفاق هميشه بود و اين خود نقطه قوت اين نمايشگاه محسوب مي شود.

سليم پور افزود: اما داشتن تجربه کم در اين نوع کار ا چه در شکل نمايشگاه چه در فرم و چه در محتواي کارها ايرادات کاملا مشهود بود. اگرچه که ايده هاي خلاقانه اي در تمامي فرم ها ديده مي شد اما اجراي آثار مشکل داشت و هر عکس به خود عکاس و خط فکري و نوع نگاه وي نزديک بود.

وي در پايان گفت: به هرحال اگر اين امر يک جريان پيوسته و ادامه دار نباشد تاثير چنداني بر هنر عکاسي استان نمي گذارد. بايد از اين دست کار ها بيشتر انجام شود جريان هاي منقطع و اتفاقي تنها يک تلنگر محسوب مي شوند بايد پيوسته باشد تا بتوان اين تاثيرات را در آينده ديد و در اين راستا به پختگي رسيد. حذف آثار هم باعث ايجاد حساسيت بيشتر مي شود و بر اثر، ارزش افزوده اي مي گذارد که ممکن است خود داراي آن نباشد