جدید به قدیم
تازه ترین تصاویر تلسکوپ فضایی جیمز وب از سیاره مشتری این غول گازی را با جزئیات و وضوح خیره کنندهای که پیش از این هرگز ندیده بودیم نشان میدهد. به گزارش صبح ساحل، این تصاویر در تاریخ ۲۷ ژوئیه(پنجم مرداد) توسط جیمز وب ثبت شده و به صورت مصنوعی رنگ آمیزی شدهاند تا ویژگیهای خاص این سیاره را به طور مشخصتری نشان دهند. نقش و نگارهای سیاره همچون یک شاهکار مینیاتوری در طول نوارهای رنگی آن و دور "لکه بزرگ سرخ" معروف این غول گازی خودنمایی میکنند و همچنین یک نمای بیسابقه از شفقهای قطبی در قطب شمال و جنوب این سیاره را نشان میدهند. در یکی از تصاویر نمای خاصی از مشتری به همراه حلقههای کم نور آن و دو قمر کوچک آن به نامهای آمالتئا(Amalthea) و آدرستیا(Adrastea) در حالی که کهکشانهای دیگر در پس زمینه خودنمایی میکنند قابل رویت هستند. ایمکه دو پاتر استاد نجوم دانشگاه کالیفرنیا برکلی که رهبری رصدهای علمی این سیاره را برعهده دارد گفت: ماه هرگز قبلا مشتری را به این شکل ندیده بودیم. باور کردنی نیست. وی افزود: صادقانه بگویم واقعا انتظار تصاویری به این خوبی را نداشتیم. واقعا قابل توجه است که میتوانیم جزئیات سیاره مشتری را به همراه…
…ابرنواخترهای ناپایدار دوتایی تولید میشوند. ابرنواخترها مرگ فاجعهبار ستارگانی با جرم بیش از ۱۵۰ برابر خورشید هستند. اگر جرم ستاره "R۱۳۶a۱" کمتر از آن چیزی باشد که تصور میشد، در این صورت وقوع ابرنواخترهای ناپایدار ممکن است کمتر از حد انتظار باشد. و با توجه به این موضوع، سایر ستارگان بزرگ نیز ممکن است کمتر از آنچه قبلا تصور میشد جرم داشته باشند. اخترشناسان پیش از این خوشه ستارهای نزدیک به ستاره "R۱۳۶a۱" را با تلسکوپ فضایی هابل ناسا و چندین رصدخانه مستقر در زمین مطالعه کرده بودند. با این حال، هیچ یک از این تلسکوپها نمیتوانستند تصاویری ثبت کنند که به قدری واضح باشند که بتوانند تمام اجزای ستارهای منفرد در خوشه را تشخیص دهند. ریکاردو سالیناس(Ricardo Salinas)، یکی از نویسندگان این مقاله میگوید: این یافتهها نشان میدهد که تحت شرایط مناسب و هنگامی که نوبت به وضوح زاویهای میرسد یک تلسکوپ ۸.۱ متری نه تنها میتواند با تلسکوپ فضایی هابل رقابت کند بلکه میتواند رقیبی برای تلسکوپ فضایی جیمز وب باشد. کالاری میگوید: اگرچه ما هنگام تفسیر نتایج خود محتاطانه عمل میکنیم اما مشاهدات ما نشان میدهد که پرجرمترین ستارگان کیهان ممکن است به اندازهای که تصور میشد بزرگ نباشند.
…ایده خروج از گاز و تبدیل به یک ماده دیگر در مورد ستارگان داغتر نیز صدق میکند یا خیر. "استیون جیاکالونه"(Steven Giacalone) دانشجوی فارغ التحصیل دانشگاه کالیفرنیا برکلی گفت: این یکی از کوچکترین سیاراتی است که در اطراف این ستارههای عظیم شناسایی کردهایم. یافتن این نوع سیارات سخت است و ما احتمالا در آینده مشابه آنها را نخواهیم یافت. اخترشناسان این سیارهای را که کشف کردند "نپتون گرم"(warm Naptune) مینامند. محققان آن را در خارج از منطقهای که گاز سیاره خارج میشد، کشف کردند. اکتشاف آن نشان میدهد که ستارگان درخشان و نوع A ممکن است دارای هستههای نامرئی متعددی در منطقه داغ نپتون باشند که باید آنها را با روشهای حساستر کشف کرد. این کشف با استفاده از ماموریت تس(TESS ) ناسا و در حالی که این سیاره در حال عبور از ستاره خود بود صورت گرفت. محققان با بدست آوردن دادههای طیف سنجی با تلسکوپ ۱.۵ متری که توسط کنسرسیوم سیستم تلسکوپ تحقیقاتی دیافراگم کوچک و متوسط (SMARTS) در شیلی اداره میشود، تایید کردند که ستاره HD ۵۶۴۱۴ یک ستاره از نوع A است. محققان در ادامه افزودند: این کشف همچنین درک ما از چگونگی تکامل جو سیارهها را نیز ارتقا میدهد.
…هر دو نزدیک کهکشان راه شیری و سوژه مشاهدات دائمی دانشمندان به عنوان بخشی از پروژه کهکشانهای نزدیک (PHANGS) برای ترسیم بهتر ارتباط بین ستارگان جوان و ابرهای مولکولی سرد به وجود آورنده آنها هستند. کهکشان NGC 628 از نگاه تلسکوپ جیمز وب یکی از مهمترین وظایف جیمز وب، کمک به پروژه PHANGS است و تصاویری که اخیراً منتشر شده نشان میدهد این تلسکوپ فضایی فوقالعاده ارزشمند است. NGC 628 یکی از تماشاییترین کهکشانهایی است که در آسمان ما وجود دارد. محققان آن را به عنوان یک کهکشان مارپیچی طرح بزرگ (Grand Design Spiral Galaxy) میشناسند؛ کهکشانی خوش هیکل و خوش فرم که بازوان برجستهای دارد. فاصله این کهکشان هم با ما فقط ۳۲ میلیون سال نوری است؛ به قدری نزدیک که اطلاعات بسیار خوبی را برای مطالعه در اختیار اخترشناسان میگذارد. کهکشان NGC 628 از نگاه تلسکوپ هابل مشاهدات گذشته نشان میدادند که بازوان این کهکشان مارپیچی غنی از ستارههایی با ظاهر گازی شکل با ستارههایی جوان و نوظهور است. اخترشناسان همچنین از آغاز هزاره، حداقل سه ابرنواختر را در NGC 628 کشف کردهاند. تلسکوپ فضایی جیمز وب در برابر هابل؛ تقابل پیشرفتهترین سازههای بشر کهکشان NGC 7496 که در فاصله ۲۴ میلیون سال نوری از ما قرار دارد…
…ماموریتها، جیمز وب باید با نیروهای طبیعی که بر خطرات میافزایند نیز مقابله کند. جیمز وب در فاصله حدود ۱.۵ میلیون کیلومتری از زمین در "نقطه لاگرانژی ۲"(Lagrange Point ۲) قرار دارد؛ جایی که باید با تشعشعات و دمای حدود منفی ۳۷۰ درجه فارنهایت مقابله کند. "الکس هانتر"(Alex Hunter)، مهندس سیستمهای پرواز در "موسسه علوم تلسکوپ فضایی" گفت: انتظار میرود که تا پایان عمر ماموریت ۱۰ ساله جیمز وب، به دلیل تشعشعات و فرسودگی در اعماق فضا، این حافظه داخلی به حدود ۶۰ گیگابایت کاهش یابد. جهان هنوز مجذوب تصاویر تماشایی است که ناسا تولید کرده و دانشمندان طی ماهها و سالهای آینده، اطلاعات بیشماری را از جیمز وب در مورد جهان ما به دست خواهند آورد. ستارهشناسان از جیمز وب برای مشاهده جهان فروسرخ، تجزیه و تحلیل دادههای جمعآوریشده و انتشار مقالات علمی در مورد اکتشافات خود استفاده خواهند کرد. "کامالا هریس"(Kamala Harris)، معاون رئیسجمهور آمریکا که سرپرستی "شورای ملی فضایی"(National Space Council) را بر عهده دارد، گفت: جیمز وب به ما امکان میدهد تا عمیقتر از هر زمان دیگری به فضا نگاه کنیم. این تلسکوپ، آنچه را که ما در مورد جهان خود، منظومه شمسی و احتمالا زندگی میدانیم، افزایش خواهد داد.
…اولین اهداف تلسکوپ فضایی جیمز آشنا میشویم. سحابی شاهتخته یا کارینا (The Carina Nebula) شاهتخته یکی از درخشانترین سحابیهایی است که در فاصله تقریبا ۷۶۰۰ سال نوری از زمین و در صورت فلکی نیمکره جنوبی قرار گرفته است. سحابی شاهتخته خانه ساختارهای معروف انگشت مانندی از گاز و غبار کیهانی است. سحابیها ابرهای عظیمی از گاز و غبار کیهانی هستند که در آنها ستارههای جدید شکل میگیرد. سیاره فراخورشیدی "WASP-۹۶ b" "WASP-۹۶ b" یک سیاره فراخورشیدی غول پیکر و بسیار داغ و اولین سیاره شناخته شده با اتمسفر عاری از ابر و همچنین اولین سیاره حاوی رد پای کاملی از سدیم است. جرم این سیاره کاملاً شبیه جرم زحل است. این موضوع باعث شده محققان جهان آن را در دسته "زحل داغ" قرار دهند. سحابی حلقه جنوبی (Southern Ring Nebula) سحابی حلقه جنوبی یا سحابی "هشت انفجار" که در فاصله ۲۰۰۰ سال نوری از زمین قرار دارد، یک ستاره در حال مرگ را احاطه کرده است. پنجقلوی استفان (Stephan's Quintet) این مجموعه کهکشانی فشرده، در صورت فلکی اسب بالدار واقع شده و متشکل از پنج کهکشان است که چهار مورد از آنها به هم نزدیک هستند و انتظار میرود با یکدیگر ادغام شوند. تلسکوپ فضایی جیمز وب…
…یک تلسکوپ فضایی فروسرخ اخترشناسی ناسا است که در دسامبر ۲۰۰۹ به فضا فرستاده شد. آندرومدا که حدود ۲.۵ میلیون سال نوری از خورشید ما فاصله دارد، نزدیکترین کهکشان بزرگ به کهکشان راه شیری ماست. این دو کهکشان با هم بر گروه محلی کهکشانها تسلط دارند. گروه محلی یا خوشه کهکشانی محلی نام یکی از خوشههای کهکشانی است که کهکشان راه شیری به همراه تعدادی از کهکشانهای اطرافش در آن واقع شدهاند. تصویر به اشتراک گذاشته شده توسط ناسا یک تصویر ترکیبی از چهار رنگ است که از تمام آشکارسازهای فروسرخ کاوشگر نقشهبردار فروسرخ میدان وسیع استفاده میکند: آبی نشان دهنده نور فرابنفش دور است. سبز نشان دهنده نور فرابنفش متوسط است. قرمز نشان دهنده نور فرابنفش نزدیک است. ستون اصلی کهکشان و ستارههای بالغ به رنگ آبی قابل مشاهده است، در حالی که حلقههای زرد و قرمز نشان دهنده گرد و غبار گرم شده توسط ستارههای تازه متولد شده و پرجرم هستند. دو کهکشان راه شیری و آندرومدا در مسیر برخورد قرار دارند. به گفته دانشمندان، این برخورد در ۳.۹ میلیارد سال آینده رخ خواهد داد. پیش از این، گفته شده بود که این برخورد در ۴.۵ میلیارد سال آینده رخ خواهد داد اما دادههای فضاپیمای…
تلسکوپ فضایی هابل به تازگی تصویری جدید از یک جفت کهکشان ثبت کرده است. به گزارش صبح ساحل و به نوشته ایسنا، این تصویر جدید که توسط تلسکوپ فضایی هابل ناسا از کهکشان "IC ۴۲۷۱" که با نام "آرپ ۴۰"(Arp ۴۰) نیز شناخته میشود، ثبت شده است. این تصویر یک جفت کهکشان مارپیچی عجیب در فاصله ۸۰۰ میلیون سال نوری از ما را نشان میدهد. کهکشان کوچکتر روی کهکشان بزرگتر قرار گرفته است که خود نوعی کهکشان فعال به نام کهکشان "سیفرت" (Seyfert) است. کهکشانهای "سیفرت" به افتخار اخترشناس "کارل سیفرت"(Carl K. Seyfert) اینگونه نامگذاری شدهاند. او در سال ۱۹۴۳ مقالهای درباره کهکشانهای مارپیچی با خطوط انتشار بسیار درخشان منتشر کرد. امروزه میدانیم که حدود ۱۰ درصد از کهکشانها ممکن است از نوع "سیفرت" باشند. آنها به مجموعه "کهکشانهای فعال" تعلق دارند. کهکشانهای فعال دارای سیاهچالههای بسیار پرجرم در مرکز خود هستند و موادی ایجاد میکنند که مقادیر زیادی از تشعشعات آزاد میکنند. هستههای فعال کهکشانهای "سیفرت" وقتی در نور خارج از طیف مرئی مشاهده میشوند، در درخشانترین حالت خود هستند. کهکشان بزرگتر در این تصویر، کهکشان "سیفرت نوع II" است، به این معنی که منبع بسیار درخشانی از نور مادون قرمز و مرئی است. این تصویر با…
تلسکوپ افق رویداد با ثبت اولین تصویر از ابرسیاهچاله مرکز کهکشان راه شیری بار دیگر تاریخساز شد. به گزارش صبح ساحل و به نوشته ایسنا، اخترشناسان ساعاتی پیش اعلام کردند که پرده تاریکی و غبار را از مرکز کهکشان راه شیری ما کنار زدهاند تا اولین تصویر از ابرسیاهچاله مرکز این کهکشان را ثبت کنند. این تصویر که در جریان برگزاری شش کنفرانس خبری همزمان در واشنگتن دیسی و در سرتاسر جهان منتشر شد، شمایلی دونات شکل از امواج رادیویی را نشان میدهد که فضایی خالی و تاریک را قاب گرفتهاند. این تصویر جدید به اولین تصویر از یک سیاهچاله میپیوندد که در سال ۲۰۱۹ توسط همین گروه از محققان تهیه شد و از سیاهچاله بزرگی در قلب کهکشان مسیه ۸۷ (M۸۷) پرده برداشت. این تصویر که به تازگی منتشر شده جزئیاتی از کشمکشهای اخترفیزیکی و عجایب گرانشی را به نمایش میگذارد. اولین تصویر ثبت شده از یک سیاهچاله سیاهچالهی مرکز کهکشان راهشیری که در فاصله حدودی ۲۵ هزار سال نوری از زمین قرار گرفته، "کمان ای*" (Sagittarius A*) نام دارد و اخترشناسانی همچون "آندریا گز" (Andrea Ghez) از دانشگاه کالیفرنیا، لس آنجلس و "راینهارد گنزل" (Reinhard Genzel) از موسسه ماکس پلانک محاسبه کردهاند که جرم آن ۴…
…حوزه خلیج فارس – افغانستان – ترکمنستان – ازبکستان – تاجیکستان- پاکستان و منتهاالیه شمال غرب هندوستان با ابزار اپتیکی قابل رویت است. همانطور که در نقشه مشخص گردیده، هلال ماه شوال در کشورهای مالزی و اندونزی و به طور کلی در آسیای دور حتی با ابزار نیز غیرقابل رویت است. وضعیت هلال ماه شوال در ایران رکوردار رویت هلال ماه در جهان با بیان اینکه هلال ماه شوال در ایران به خاطر فاز کم ماه یا همان بخش درخشان آن (۰.۶۰% در شرق ایران و ۰.۶۲% در غرب کشور) و همچنین ارتفاع کم آن در زمان غروب خورشید شرایط رؤیت نسبتا سختی را خواهد داشت، افزود: رصد این هلال نیازمند به تلسکوپ و دوربینهای دوچشمی قوی، به اضافه مکان مناسب (ارتفاعات بالاتر از سطح دریا)، دوری از گردوغبار و از همه مهمتر تجربه بالای رصدگران را میطلبد تا بتوانند این هلال جذاب و نسبتا سخت را شکار کنند. توضیح : • درنقشههای رویتپذیری در مناطق سبز رنگ هلال ماه با چشم غیرمسلح و در مناطق زرد رنگ با ابزار اپتیکی قابل رویت و در مناطق قرمز هلال ماه قابل رویت نخواهد بود. • مقارنه یا ماه نو ( New Moon ): زمانی که طول دایره البروجی ماه و خورشید در مختصات زمین مرکزی صفر باشد…
