جدید به قدیم
…میشود، در یک کهکشان اولیه قرار دارند که وقتی جهان حدود ۱۰ درصد از سن کنونی خود را داشته، شکل گرفته است. مولکولهای مبتنی بر کربن که از نظر فنی به عنوان هیدروکربنهای آروماتیک چند حلقهای شناخته میشوند، در ذخایر نفت و زغال سنگ روی زمین و همچنین در مه و دود یافت میشوند. جاستین اسپیلکر (Justin Spilker)، نویسنده ارشد این مطالعه، ستارهشناس دانشگاه A&M تگزاس میگوید: مولکولهایی که ما پیدا کردیم موارد سادهای مانند آب یا دی اکسید کربن نیستند. ما در مورد مولکولهای بزرگ با دهها یا صدها اتم صحبت میکنیم. این مولکولهای آلی پیچیده در فضا رایج بوده و اغلب به دانههای ریز گرد و غبار متصل هستند. اخترشناسان به بررسی آنها میپردازند زیرا این مولکولها میتوانند به آشکار کردن جزئیات کلیدی فعالیت در کهکشانها کمک کنند. برای مثال، آنها به اثر سرعتی که در آن گازهای بین ستارهای سرد میشوند، کمک میکنند. با این حال، شناسایی این مولکولها در کهکشانهای بسیار دور که زمانی که کیهان نسبتا جوان بود، وجود داشتهاند بسیار چالشبرانگیز بوده است، زیرا تلسکوپها از نظر حساسیت و تعداد طولموجهای نوری با محدودیت مواجه بودند. اکنون، اسپیلکر و همکارانش با استفاده از تلسکوپ فضایی جدید و فوقالعاده قدرتمند جیمز وب ناسا…
…با این حال، این تصور ممکن است اشتباه باشد. گروهی از ستارهشناسان تحقیقات جدیدی را منتشر کردهاند که نشان میدهد ما برای دههها در مورد شکل کهکشان راه شیری اشتباه کردهایم و کهکشان ما دارای دو بازوی اصلی است، درست مانند کهکشانهای مارپیچی معاصر. این کشف که میتواند درک ما از کهکشان راه شیری را تغییر دهد، زمانی رخ داد که دانشمندان فضایی با آکادمی علوم چین مستقر در کوه بنفش(Purple Mountain) و رصدخانههای ملی نجوم، منابع متعددی از دادههای نجومی را تجزیه و تحلیل کردند تا به درک بهتری از شکل واقعی کهکشان ما دست یابند. اخترشناسان در مقالهای در توصیف تحقیقات خود نوشتند: به رغم کار زیاد، ساختار مارپیچی کلی راه شیری تا حدودی نامشخص است. در دو دهه اخیر، اندازهگیری دقیق فاصله آن، فرصتی را برای ما فراهم کرده تا این موضوع را حل کنیم. این تیم دادههای نسل جدیدی از ابزارهای فضایی را که میتوانند فاصله ما تا ستارههای منفرد را بهتر اندازهگیری کنند، ارزیابی کردند و این کار به آنها اجازه داد تا فاصلههای حدود ۲۰۰ ستاره را اندازهگیری کرده و شروع به تهیه نقشهی راه شیری کنند. آنها سپس دادههایی را از تلسکوپ فضایی گایا متعلق به آژانس فضایی اروپا(ESA) به دادهها…
…ممکن است در ناحیهای از منظومه شمسی عاری از دیاکسید کربن تشکیل شده باشد. کمربند اصلی سیارکها همانطور که از نامش پیداست عمدتا خانهی اجرام سنگی مانند سیارکها است. با این حال، گاهی اوقات دنبالهدارهایی مانند دنبالهدار ۲۳۸P/Read را نیز میزبانی میکند. این اجرام دنبالهدار را میتوان از روی هالهای از مواد که به طور دورهای آنها را احاطه میکند و همچنین درخشش آنها شناسایی کرد. دم دنبالهدارها از مواد یخی جامد تشکیل میشوند که با نزدیک شدن آنها به خورشید گرم شده و مستقیما به گاز تبدیل میشوند. به دلیل همین تصعید است که اخترشناسان این نظریه را مطرح کردهاند که تمامی دنبالهدارها از کمربند کویپر از نپتون، یا ابر اورت که گمان میرود در لبهی منظومه شمسی قرار دارند، نشات میگیرند. هر دو مکان، از یخ این اجرام در برابر تشعشعات خورشیدی محافظت میکنند در حالی که نواحی نزدیکتر به خورشید در نزدیکی مریخ ممکن است چنین امکانی را فراهم نکند. رصد یک دنبالهدار با چنین جزئیاتی برای تلسکوپ فضایی قدرتمند جیمز وب یک شاهکار است و نشان دهندهی اولین باری است که وجود گاز در اطراف چنین دنبالهداری تایید شده است. این تیم اکنون قصد دارند بررسی کنند که آیا دنبالهدارهای کمیاب مشابه با ترکیبات…
فضاپیمای TESS متعلق به ناسا دو سیاره فراخورشیدی را در منطقه قابل سکونت یک ستاره نزدیک مشاهده کرده است که هر دو کمی بزرگتر از زمین ما هستند. به گزارش صبح ساحل، به نقل از ایسنا، اخترشناسان دو سیاره فراخورشیدی که اصطلاحا «ابرزمین»(super-Earth) نامیده میشوند را مشاهده کردهاند که در منطقه قابل سکونت یک ستاره مجاور در حال چرخش هستند. هر یک از این سیارههای فراخورشیدی تازه کشف شده اندکی بزرگتر از سیاره ما هستند و هر دو دور یک ستاره کوتوله سرخ میگردند. این سیارات فراخورشیدی توسط ماهواره بررسی سیارات فراخورشیدی گذر ناسا(TESS) هنگام عبور از مقابل ستاره مادر خود موسوم به TOI-۲۰۹۵ که حدود ۱۳۷ سال نوری از منظومه شمسی ما فاصله دارد، مشاهده شدند. این گذر موجب افت نور ستاره شد و تجزیه و تحلیل این نوسان نورگیری، حضور و همچنین برخی از ویژگیهای این دو سیاره را آشکار کرد. ستاره TOI-۲۰۹۵ به عنوان یک کوتوله سرخ، بخشی از بزرگترین خانواده ستارگان در جهان است. یک ستاره کوتوله سرخ، کوچکترین و سردترین نوع ستاره و سرخرنگ است و غالباً به ستارهای گفته میشود که جرمی کمتر از نصف جرم خورشید داشته باشد و دمای سطحی آن کمتر از ۳۵۰۰ درجه کلوین باشد…
… در نزدیکی نقطه میانی ماه گرفتگی، سطح ماه ممکن است به جای رنگ سفید معمول، تیره رنگ تر و رنگی مایل به قهوهای پیدا کند. در حین چنین خسوفهایی، تنها بخشی از صفحه ماه که در قسمت نیم سایه قرار دارد، تاریک میشود و در واقع، امشب، قسمت بیشتر صفحه ماه پوشیده خواهد شد. قدر ماه گرفتگی چیست؟ اخترشناسان برای اندازهگیری عمق ماهگرفتگی از اصطلاح «قدر گرفتگی»، (eclipse magnitude) استفاده میکنند. بیایید برای لحظهای به تئوری مربوط به قدر ماه گرفتگی بپردازیم تا متوجه شویم در این زمان چه اتفاقی رخ میدهد. قدر ماه گرفتگی کسری از قطر ماه است که توسط سایه زمین پوشانده شده است. از آنجایی که زمین دارای دو نوع سایه است، ماه گرفتگی دو نوع قدر دارد؛ قدر umbral و قدر penumbral که هر دوی آنها در زمان بیشترین گرفتگی محاسبه میشوند. قدر Umbral: گرفتگی کامل: بیشتر از ۱ گرفتگی جزئی: از ۰.۰ تا ۰.۹ گرفتگی نیم سایه: کمتر از ۰ قدر umbral منفی به فاصلهای از لبه قرص ماه مرئی تا لبه سایه umbral که توسط قطر ماه تقسیم میشود، میگویند. قدر penumbral: گرفتگی کامل: بیشتر از ۲ گرفتگی جزئی: از ۱ تا ۲ گرفتگی نیم سایه: کمتر از ۱ گرفتگیهای…
…دارای جو است یا اینکه ما یک علامت مبنی بر وجود آب را از ستاره میبینیم. سیاره GJ ۴۸۶ b حدود ۳۰ درصد بزرگتر از زمین است. جرم آن سه برابر زمین است و گرانشی قویتر از زمین دارد. این سیاره مدار خود را به دور ستاره کوتوله قرمز میزبان خود در کمتر از ۱.۵ روز زمینی کامل میکند. در حالی که سیاره فراخورشیدی GJ ۴۸۶ b از مقابل ستاره خود عبور میکند، اگر اتمسفر داشته باشد، نور ستاره میزبان آن هنگام عبور آن از مقابل ستاره در حین عبور از میان آن گازها نیز عبور میکند و اثری در آن نور باقی میگذارد که اخترشناسان را قادر میسازد تا ترکیب آن را با استفاده از روشی به نام طیفسنجی انتقالی تعیین کنند. این گروه پژوهشی دو گذر را مشاهده کردند که هر یک نزدیک به یک ساعت طول کشید. آنها سپس دادههای به دست آمده را با استفاده از سه روش مجزا بررسی کردند. هر سه مجموعه نتایج، یک طیف عمدتاً مسطح با یک اوج جذاب در کوتاهترین طول موجهای فروسرخ را نشان دادند. دانشمندان از شبیهسازیهای رایانهای برای بررسی انواع مولکولها استفاده کردند و به این نتیجه رسیدند که محتملترین منبع این سیگنال، وجود بخار آب است…
سایت جامعه اخترشناسی آمریکا در سایت خود تصاویر برندگان این جایزه در سالهای اخیرا را منتشر کرده که نام شعله نیکزاد نیز قرار دارد. به گزارش صرح ساحل، جایزه جوزف وبر توسط انجمن نجوم آمریکا برای طراحی ابزار دقیق نجومی به فردی برای طراحی، اختراع یا بهبود قابل توجه ابزار دقیق که منجر به پیشرفت در نجوم میشود، اعطا میشود. برای اینکه تأثیر علمی ابزار دقیق ارزیابی شود، ممکن است مدت زمان قابل توجهی بین توسعه ابزار دقیق و اعطای جایزه سپری شده باشد. سایت جامعه اخترشناسی آمریکا در سایت خود تصاویر برندگان این جایزه در سالهای اخیرا را منتشر کرده که نام شعله نیکزاد نیز در لیست فرد برنده این جایزه در سال ۲۰۲۳ قرار دارد. سایت جامعه اخترشناسی آمریکا با انتشار تصویر نیکزاد، علت دریافت جایزه او را چنین توضیح داده است: برای کمکهای پیشگام او که مرزهای دستگاههای افزاره بارجفتشده شمارشگر فوتون فرابنفش/مرئی را پیش میبرد. افزاره بارجفتشده (به انگلیسی: Charge-coupled device، CCD) یا افزاره رنگبردار یک حسگر تصویربرداری است که از یک مدار یکپارچه شامل آرایهای از خازنهای متصل یا تزویجشده تشکیل میشود. شعله نیکزاد، مهندس الکترونیک ایرانی-آمریکایی و دانشمند پژوهشی در آزمایشگاه پیشرانش جت ناسا است. او رهبری آرایههای آشکارساز پیشرفته…
بر خلاف این باور که همه سیاهچالهها جاروبرقی فضایی هستند، اخترشناسان این بار سیاهچالهای را کشف کردهاند که ستاره تولید میکند. به گزارش صبح ساحل، اخترشناسان به تازگی سیاهچالهای عظیم را کشف کردهاند که با سرعت ۴ میلیون مایل در ساعت از کهکشان اصلی خود دور میشود. اعتقاد بر این است که به جای تکه تکه کردن ستارگان و بلعیدن هر لقمه، این سیاهچاله به شکلگیری ستارههای جدید کمک میکند و دنبالهای از ستارههای تازه متولد شده باقی میماند که ۲۰۰۰۰۰ سال نوری در فضا امتداد دارند. پیتر ون داکوم، استاد نجوم در دانشگاه ییل میگوید هنگامی که سیاهچاله به گاز تبدیل میشود، به نظر میرسد که راهروی باریکی از ستارههای جدید ایجاد میکند، جایی که گاز فرصتی برای خنک شدن دارد، اگرچه مشخص نیست دقیقا چگونه کار میکند. سیاهچالهها برخی از گریزانترین چیزها در فضا هستند. رایجترین نوع، سیاهچاله ستارهای است، اغلب تصور میشود که نتیجه یک ستاره عظیم است که در انفجار ابرنواختری میمیرد، سپس مواد ستاره روی خودش فرو میریزد و در ناحیه نسبتا کوچکی متراکم میشود. اما اینکه چگونه سیاهچالههای کلان پرجرم که میلیونها تا میلیاردها برابر خورشید جرم دارند، مرموزتر است. بسیاری از اخترفیزیکدانان و کیهان شناسان بر این باورند که این غولها تقریبا در…
ستارهشناسان تصاویر اولیه یک بررسی کهکشانی توسط جیمز وب را به اشتراک گذاشتند. به گزارش صبح ساحل و به نوشته ایسنا، یکی از اهداف اصلی تلسکوپ فضایی جیمز وب، رصد برخی از کهکشانهای اولیه در جهان است و برای انجام این کار وب باید بتواند اجرام بسیار دور را رصد کند. اما رصد یک کهکشان بسیار قدیمی با جزئیات تنها نیمی از مشکل است. برای درک درست اولین مراحل جهان، اخترشناسان همچنین باید ببینند که این کهکشانهای بسیار قدیمی چگونه پراکنده شدهاند تا بتوانند ساختار جهان را در مقیاس بزرگ درک کنند. این هدف برنامهای موسوم به COSMOS-Web است که در آن از جیمز وب برای بررسی منطقه وسیعی از آسمان و جستجوی این کهکشانهای کمیاب و باستانی استفاده میشود. هدف آن مطالعه یک میلیون کهکشان در طول بیش از ۲۵۵ ساعت رصد، با استفاده از دوربین مادون قرمز نزدیک وب (NIRCam) و دوربین ابزار مادون قرمز میانی آن (MIRI) است. در حالی که هنوز مشاهدات زیادی برای انجام باقی مانده است، محققان برنامه COSMOS-Web به تازگی برخی از اولین نتایج خود را به اشتراک گذاشتند. جیهان کارتالتپ (Jeyhan Kartaltepe)، محقق اصلی مؤسسه فناوری روچستر، در بیانیهای گفت: بهدست آوردن اولین دادهها از تلسکوپ وب برای برنامه COSMOS…
…گرفتهاند. این تصاویر توانایی خیره کننده این تلسکوپ شگفت انگیز را برای خیره شدن به گذشته باستانی جهان با ابزارهای مادون قرمز پیشرفته خود نشان میدهد. این ابزار همچنین به تعداد روزافزون کهکشانهای مشاهده شده توسط این رصدخانه فضایی ۱۰ میلیارد دلاری اضافه میکنند. ستاره شناسان میگویند هیچ کس انتظار آنها را نداشت. قرار نبود آنها آنجا باشند و اکنون هیچکس نمیتواند توضیح دهد که آنها چگونه شکل گرفتهاند. در این مشاهدات جدید به نظر میرسد کهکشانهایی تقریباً به جرم کهکشان راه شیری و پر از ستارگان سرخ بالغ در تصاویر میدان عمیقی که توسط تلسکوپ فضایی جیمز وب در کمپین رصد اولیه آن به دست آمده است، پراکنده شدهاند که موجب شگفتی و سر درد اخترشناسان شدهاند. این کهکشانها که در مطالعهای جدید بر اساس اولین انتشار دادههای جیمز وب توصیف شدهاند، آنقدر دور هستند که تنها به صورت نقاط قرمز ریز در نگاه این تلسکوپ قدرتمند ظاهر شدهاند. ستاره شناسان با تجزیه و تحلیل نور ساطع شده از این کهکشانها دریافتند که در حال مشاهده آنها در دوران کودکی جهان ما یعنی زمانی که جهان هستی تنها ۵۰۰ هزار تا ۷۰۰ هزار سال از مهبانگ گذشته بوده، هستند. چنین کهکشانهای اولیهای به خودی خود تعجب آور نیستند. اخترشناسان…
اصابت پرتابههای دشمن آمریکایی در حوالی قشم
