جدید به قدیم
…طریق جرم میگیرند؛ افزایش گاز و ادغام با سیاهچالههای دیگر. پژوهشگران با مطالعه ۹ میلیارد سال تکامل سیاهچاله در کهکشانهای بیضوی غولپیکر خفته دریافتند که سیاهچالههای قدیمی، بسیار بزرگتر از آن چیزی هستند که براساس این دو روش رشد باید باشند. این بدان معناست که باید راه دیگری برای به دست آوردن جرم این سیاهچالهها وجود داشته باشد. نظر پژوهشگران این است که پاسخ، انرژی تاریک به شکل «انرژی خلأ»(Vacuum energy) است؛ نوعی انرژی که در خود فضازمان گنجانده شده است و اجزای جهان را از هم دورتر میکند و انبساط را سرعت میبخشد.دکتر «کریس پیرسون»(Chris Pearson)، پژوهشگر مؤسسه «RAL Space» و از پژوهشگران این پروژه، گفت: اگر این نظریه درست باشد، کل حوزه کیهانشناسی را متحول میکند؛ زیرا ما نهایتا گزینهای را برای منشأ انرژی تاریک در اختیار داریم که بیش از ۲۰ سال، کیهانشناسان و فیزیکدانان نظری را گیج کرده است.«دانکن فارا»(Duncan Farrah)، اخترشناس دانشگاه هاوایی و از پژوهشگران این پروژه، گفت: ما در واقع دو چیز را همزمان میگوییم. نخست اینکه شواهدی وجود دارند که نشان میدهند راهحلهای معمولی، در مقیاس زمانی طولانی نمیتوانند کارآمد باشند و دوم این که ما نخستین منبع اخترفیزیکی پیشنهادی برای انرژی تاریک را در اختیار داریم.
…مواد یک برجستگی خورشیدی شمالی به تازگی از رشته اصلی جدا شدهاند و اکنون در یک گردباد قطبی بزرگ در اطراف قطب شمال ستاره ما در گردش هستند. ناسا برجستگیهای خورشیدی را به عنوان ابرهایی از ذرات باردار توصیف میکند که بر فراز خورشید شناور هستند و توسط نیروهای مغناطیسی به آن متصل میشوند. آنها به صورت رشتههای دراز و ناهمواری ظاهر میشوند که از سطح خورشید بیرون میآیند. برجستگی ذکر شده توسط اسکوف، هر ۱۱ سال یک بار دقیقا در عرض جغرافیایی ۵۵ درجه در اطراف تاجهای قطبی خورشید ظاهر میشود. «اسکات مکینتاش»(Scott McIntosh)، فیزیکدان خورشیدی و معاون «سازمان ملی پژوهشهای جوی آمریکا»(NCAR) گفت: این برجستگی یک بار در هر چرخه خورشیدی، در عرض جغرافیایی ۵۵ درجه شکل میگیرد و حرکت خود را به سمت قطبهای خورشیدی آغاز میکند. وی افزود: یک پرسش بزرگ این است که چرا برجستگی فقط یک بار به سمت قطب حرکت میکند و ناپدید میشود و سپس به طور جادویی، سه یا چهار سال بعد دقیقا در همان منطقه باز میگردد. اگرچه اخترشناسان پیشتر رشتههایی را مشاهده کرده بودند که از خورشید جدا میشوند اما این نخستین بار است که آنها در یک گردباد قطبی در این منطقه به گردش در میآیند.
…اما یک سال در آن تنها چهار روز طول میکشد. به گزارش صبح ساحل، به نقل از ایسنا، یک گروه بینالمللی از ستاره شناسان، سیاره جدیدی را کشف کردهاند که از نظر اندازه بسیار شبیه به زمین است. بر اساس بیانیه مطبوعاتی منتشر شده از جانب آنها، اخترشناسان وجود یک سیاره فراخورشیدی را که به دور یک ستاره کوتوله M در فاصله ۷۲ سال نوری از زمین قرار دارد موسوم به K۲-۴۱۵b تایید کردند. کشف یک دنیای بیگانه گروه پشت این کشف به دنبال ستارههایی بود که میتوانند میزبان مناسبی برای سیاراتی باشند که ممکن است دارای حیات باشند. آنها در مقاله منتشر شده خود در سرور پیشچاپ arXiv توضیح میدهند که چگونه از روشی به نام «سرعت پرتوی»(radial velocity) استفاده کردهاند. اساساً گرانش سیارات فراخورشیدی در حال چرخش باعث ایجاد لرزشهای کوچک در نور ساطع شده توسط ستاره میزبان سیاره میشود. این لرزشها رنگ نور را تغییر میدهند و به ستارهشناسان اجازه میدهند تا آنها را از زمین شناسایی کنند. سرعت پرتوی یکی از چندین روشی است که اخترشناسان برای شناسایی سیارات فراخورشیدی - هر سیارهای که بخشی از منظومه شمسی ما نیست - از آن استفاده میکنند. روشهای دیگر عبارتند از تصویربرداری مستقیم و روش گذار…
…در سمت چپ و بالای دوقلوهای جوزا نیز مریخ میدرخشد و در سمت راست پایین زهره، شاهد یک هلال ماه لاغر خواهید بود و در شب بعد، ماه به زهره نزدیکتر میشود. زهره در تاریخ چهارم ژوئن(۱۴ خرداد ۱۴۰۲) به بزرگترین کشیدگی طول شرقی خود میرسد. سپس در زاویه ۴۵ درجهای از خورشید با قدر ظاهری منفی ۴.۳ چشم نواز خواهد بود و تقریباً دو برابر روشنتر از آنچه اکنون به نظر میرسد، میشود. کشیدگی(زاویهٔ کشیدگی) در اخترشناسی، فاصله ظاهری سیارات درونی نسبت به خورشید از نگاه ناظر زمینی یا به عبارتی برابر با زاویه جدایی یک سیاره درونی که مدارش درون مدار زمین است، با خورشید از ناظر زمینی به عنوان مرجع است. بیشترین زاویه کشیدگی سیاره درونی زمانی رخ میدهد که سیاره در مسیری از مدارش به دور خورشید باشد که با خط واصل زمین مماس است. وقتی سیارهای به حداکثر کشیدگی میرسد، بیشترین فاصله زاویهای و دوری بصری را از خورشید دارد و بنابراین در بهترین موقعیت رصدی قرار دارد. سیارههای زهره و عطارد نسبت به زمین دو سیاره درونی هستند که همیشه در اطراف خورشید(قبل یا بعد از آن) رؤیت میشوند و به هیچ وجه نیمهشب یا در میانه آسمان رؤیت نمیشوند…
…کل یک کهکشان هم بیشتر باشد. گفتنی است که هنوز هم میتوان بقایای درخشان ستارههای منفجر شده را که صدها یا هزاران سال پیش از هم پاشیدهاند، مشاهده کرد. ابرنواخترها به قدری درخشان هستند که حتی یکی از همین ابرنواخترها در گذشته، در چین و در روز با چشم غیر مسلح مشاهده شده است. در کهکشان خودمان بهطور میانگین در هر قرن یک یا دو ابرنواختر رخ میدهد که برخی از آنها نیز در پسِ غبارِ کهکشان پنهان میشوند. آخرین ابرنواختر قطعی که در راهشیری دیده شد، ابرنواختر کپلر در سال ۱۶۰۴ میلادی بود، اما اخترشناسان بهویژه رصدگران آماتور تعداد بسیار بیشتری را در دیگر کهکشانها یافتهاند. اما داستان به همین سادگی نیست. ستاره شناسان بر اساس سن و چگالی کهکشان راه شیری محاسبه کردهاند که ما باید بقایای ابرنواختر را تا پنج برابر بیشتر از آنچه تاکنون کشف شده است، ببینیم. این موضوع یک سؤال روشن ایجاد میکند که پس این بقایا کجا هستند؟ آن چه مشخص است این است که محاسبات ستاره شناسان اشتباه نیست و در واقع بقایای ابرنواخترها در کهکشان وجود دارند، اما مسئله این است که آنها از دید اکثر ابزارهای ما پنهان هستند. اکنون ستاره شناسان برای شناسایی آنها، مشاهدات دو تلسکوپ رادیویی در…
…بگیرند. پیتر ماکسیم(Peter Maksym) یکی دیگر از محققان مرکز اخترفیزیک هاروارد-اسمیتسونین میگوید: به طور معمول، مشاهده این رویدادها سخت است. ممکن است در ابتدای آن در زمانی که پدیده واقعاً روشن است، چند مشاهده انجام دهید. پروژه ما از این نظر متفاوت است و به گونهای طراحی شده که به چند رویداد جزر و مدی در طول یک سال نگاه کند تا ببیند چه اتفاقی میافتد. رویدادهای شکست کشندی به اخترشناسان نشان دادهاند که سیاهچالهها «خورندههای آشفتهای» هستند، به این معنا که برخی از مواد باقیمانده از نابودی ستارگان در این رویدادها به فضا پرتاب میشوند و احتمالاً تحت عنوان فوارههایی از ماده با سرعتی باورنکردنی نزدیک به سرعت نور حرکت میکنند. این رویداد شکست کشندی نیز تفاوتی با سایرین ندارد. مشاهدات این تیم نشان میدهد که باد ستارهای با سرعت حدود سه درصد سرعت نور یا حدود ۲۰ میلیون مایل در ساعت(تقریباً ۳۲.۲ میلیون کیلومتر در ساعت) به سمت زمین حرکت میکند. تغییرات در بقایای ستاره نابود شده در رویداد شکست کشندی «AT۲۰۲۲dsb» در بازه زمانی چند روزه تا چند ماهه رخ میدهد، به این معنی که طیفسنجی فرابنفش و مشاهدات این تغییرات میتواند به ستارهشناسان اطلاعات بیشتری در مورد چنین سیاهچالههایی بدهد…
تلسکوپ جیمز وب تصاویر جدیدی از چند کهکشان اولیه منتشر کرده است که از نظر ساختار، شبیه به کهکشان راه شیری ما هستند. دیجیاتو نوشت: تلسکوپ فضایی جیمز وب (JWST) با فعالیت خود، به ما کمک میکند تا نهتنها در مورد کهکشانهای بسیار متفاوتتر از کهکشان راه شیری اطلاعات کسب کنیم، بلکه در مورد نحوه شکلگیری آنها نیز اطلاعاتی بهدست بیاوریم. اخیراً اخترشناسان اعلام کردهاند که از این تلسکوپ برای کشف برخی از قدیمیترین کهکشانها با قابلیتی به نام «میلههای ستارهای» استفاده کردهاند که بسیار شبیه به کهکشان مارپیچی میلهای ما هستند. در یک کهکشان میلهای، نواری از غبار و گاز در مرکز آن تشکیل شده است که اغلب در تصاویر بهصورت نواری روشن دیده میشود. محققان میگویند که این ساختار با بالارفتن سن کهکشان رشد میکند؛ زیرا غبار و گاز بهسمت مرکز کهکشان کشیده میشود. بنابراین دیدن یک کهکشان میلهای از دوران اولیه که جهان تنها 25 درصد از سن کنونی خود را داشته، قابلتوجه است. در بالا، شاهد دو تصویر از کهکشان EGS23205 هستیم. در تصویر گرفتهشده توسط تلسکوپ هابل (سمت چپ)، کهکشان بیشتر شبیه به یک لکه دیسکی است که توسط غبار پوشیده شده و تحت تأثیر تابش خیرهکننده ستارگان جوان قرار گرفته است. اما در تصویر…
…قابل توجهی از کل انرژی ابرنواختر را با خود حمل میکنند و میتوانند لایههای اوزون را از بین ببرند و سطح سیاره را در تشعشعاتی مرگبار غوطهور کنند. چنین رویدادی ممکن است در گذشته نیز رخ داده باشد. تجزیه و تحلیل خاک ماه و هستههای اعماق دریا مقادیر قابل توجهی آهن ۶۰ را نشان میدهد که یک ایزوتوپ رادیواکتیو آهن است که تنها در ابرنواخترها تولید میشود. وجود آهن ۶۰ نشان میدهد که زمین چند میلیون سال قبل مورد اصابت ابرنواختر قرار گرفته است. ستاره شناسان قبلا به این نتیجه رسیدهاند که ما نسبتاً ایمن هستیم و هیچ ابرنواختر نزدیکی وجود ندارد که بتواند زندگی روی زمین را تهدید کند. با این وجود اخترشناسان خطر بالقوه جدیدی پیدا کردهاند که در مقالهای که در ماه اکتبر در پایگاهداده پیشچاپ «arXiv» منتشر شده، اینگونه توضیف شده است: دسته خاصی از ابرنواخترها میتوانند گونهای اضافی و دوردست از تشعشعات مرگبار منتشر کنند که خطری جدی برای سیارات مشابه زمین ایجاد میکند. این دسته خاص از ابرنواخترها زمانی اتفاق میافتند که ستارهای که به پایان عمر خود نزدیک میشود، توسط یک صفحه ضخیم از مواد احاطه شود. پس از انفجار اولیه ابرنواختر، یک موج ضربهای شکل میگیرد و به آن صفحه برخورد میکند…
این دو سیاره قابل سکونت به دور یک ستاره کوتوله سرخ نسبتاً سرد میچرخند و حتی ممکن است آب مایع داشته باشند. به گزارش صبح ساحل، اخترشناسان موفق به کشف دو سیاره شدهاند که احتمالاً قابل سکونت هستند و در فاصلهای کوتاه از ما بهدور یک ستاره کوتوله سرخ میچرخند. این سیارهها جرمی بهاندازه کره زمین دارند و اگر با سرعت نور حرکت کنیم، فقط ۱۶ سال طول میکشد تا به آنها برسیم. گروهی از محققان به رهبری مؤسسه IAC در اسپانیا در مقالهای که بهزودی در مجله Astronomy & Astrophysics منتشر میشود، به دو سیاره فراخورشیدی شبیه زمین با قابلیت سکونت اشاره کردهاند که GJ ۱۰۰۲b و GJ ۱۰۰۲c نام دارند. «الخاندرو سوارز ماسکارنو»، از نویسندگان این مقاله میگوید جهان دارد به ما نشان میدهد که سیارههای شبیه زمین چندان هم نادر نیستند. با این دو سیاره، حالا هفت سیاره شبیه زمین در نزدیکی منظومه شمسی مشاهده شدهاند. دو سیاره یادشده در کمربند حیات ستاره خود قرار گرفتهاند و خود این ستاره هم نه آن قدر داغ و نه آن قدر سرد است که احتمال وجود آب مایع را از بین ببرد. با توجه به این که وجود آب برای حیات اهمیت زیادی دارد، محققان اکثر مطالعات…
به نظر میرسد اخترشناسان موفق به کشف دو جهان آبی فراخورشیدی شدهاند که در زیر جو داغ و بخارآلود خود اقیانوسهایی عمیق جا دادهاند. به گزارش صبح ساحل، منظومه شمسی ما خانهی طیف گستردهای از سیارات از جهانهای صخرهای معتدل گرفته تا غولهای ساخته شده از گاز یا یخ است. با این وجود از زمانی که ستارهشناسان به دستهبندی سیارات فراخورشیدی پرداختهاند، متوجه شدهاند که چند نوع رایج از آنها در نواحی محلی ما یافت نمیشود برای مثال ابر زمینها و نپتونهای کوچک.در مطالعهای جدید، گروهی از اخترشناسان بهترین شواهد تاکنون از یک نوع سیاره فراخورشیدی که مدتها قبل فرضیه وجود آنها مطرح شده بود را شناسایی کردهاند و این سیارات جهانهای آبی نام دارند. همانطور که از نام آنها انتظار میرود، این سیارات با یک اقیانوس عمیق پوشیده شدهاند که یک هسته سنگی یا یخی را احاطه کردهاند.سیارات مورد بحث ما «Kepler-۱۳۸ c» و «Kepler-۱۳۸ d» نام دارند و به دور یک ستاره کوتوله قرمز در فاصله حدود ۲۱۸ سال نوری از ما در صورت فلکی شلیاق(Lyra) میچرخند. اندازه هر دو سیاره بیش از سه برابر زمین و جرم آنها دو برابر است، که به این معنا است که چگالی آنها بسیار کمتر از…
اصابت پرتابههای دشمن آمریکایی در حوالی قشم
