مرمت مسجد تاریخی دژگان؛ اقدامی ماندگار در حفظ میراث فرهنگی هرمزگان

این بنا به دلیل اهمیت تاریخی و معماری خاص خود، در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. عملیات مرمت مسجد دژگان اخیراً در دستور کار قرار گرفته و فاز اول آن در حال تکمیل است. این پروژه با هدف جلوگیری از تخریب بیشتر، حفظ ساختار بنا، و احیای هویت فرهنگی منطقه طراحی شده است. 
بر اساس گزارش‌ها، مرمت این مسجد در چند فاز انجام می‌شود: فاز اول این مرمت شامل مرمت محوطه و دیوارهای بیرونی، که اکنون مراحل پایانی خود را می‌گذراند و فاز دوم آن تمرکز بر جزئیات داخلی و تزئینات بنا دارد و پیش‌بینی می‌شود تا یک ماه آینده به پایان برسد. به گفته سپهر زارعی، معاون میراث فرهنگی استان، برنامه‌ریزی برای فاز نهایی مرمت در بودجه سال آینده دیده شده و پس از اتمام، این بنا به دهیاری دژگان تحویل داده خواهد شد.

چالش‌های پروژه مرمت
 

زارعی در خصوص پیچیدگی‌های این پروژه توضیح داد: «یکی از اقدامات اساسی در فاز اول مرمت، جلوگیری از نفوذ آب و حفاظت از بنا در برابر رطوبت بود. اگرچه این اقدامات در ظاهر دیده نمی‌شوند، اما نقش حیاتی در حفظ پایداری مسجد دارند.» او همچنین به مشکلات مالی پروژه اشاره کرد: «بخشی از اعتبارات تخصیص‌یافته به هزینه‌های جانبی اختصاص می‌یابد و مبلغ نهایی که به دست پیمانکار می‌رسد، کمتر از اعتبار مصوب است. با این حال، تلاش شده عملیات مرمت مطابق با استانداردهای حفاظتی و مرمتی انجام شود.»

آینده مسجد دژگان به‌عنوان یک مرکز فرهنگی
 

معاون میراث فرهنگی استان اعلام کرد که پس از تکمیل مرمت، مسجد دژگان به یک مرکز فرهنگی و گردشگری تبدیل خواهد شد.«با همکاری شورای محلی و دهیاری دژگان، این مسجد به محلی برای برگزاری رویدادهای فرهنگی و پذیرش گردشگران داخلی و خارجی تبدیل خواهد شد. هدف ما این است که این بنا تا سال ۱۴۰۴ به صورت کامل بازسازی و آماده بهره‌برداری شود.»

ویژگی‌های منحصربه‌فرد معماری مسجد دژگان
 

مسجد دژگان به دلیل قدمت و معماری خاص خود در فهرست آثار ملی ایران نیز به ثبت رسیده است و نمادی از هویت مذهبی و فرهنگی منطقه محسوب می‌شود. این مسجد که از آثار برجسته دوره‌های گذشته و نمونه‌ای از هنر معماری بومی جنوب ایران است. استفاده از مصالح بومی مانند گچ، سنگ، و چوب و تزئینات ساده و کاربردی، این بنا نمایانگر سبک معماری جنوب ایران است. طرح شبستان و معماری بادگیرها در این مسجد، هماهنگی با شرایط اقلیمی منطقه را نشان می‌دهد. مرمت این بنای تاریخی علاوه بر حفظ هویت فرهنگی منطقه، می‌تواند نقش مؤثری در جذب گردشگران فرهنگی و تقویت اقتصاد محلی ایفا کند. با توجه به برنامه‌های پیش‌بینی‌شده، مسجد دژگان پس از مرمت می‌تواند به یکی از مراکز مهم گردشگری استان هرمزگان تبدیل شود و نقشی برجسته در توسعه پایدار منطقه داشته باشد.
مسجد دژگان، با قدمت، ارزش تاریخی، و معماری خاص خود، میراثی است که مرمت آن گامی بزرگ در جهت حفاظت از تاریخ و فرهنگ هرمزگان و انتقال آن به نسل‌های آینده خواهد بود.

روزنامه صبح ساحل