اقتصادی
زمانی که صحبت از چشمانداز بازار نفت به میان میآید؛ قطعههای پازل بسیاری به ذهن میرسد که برای داشتن یک تحلیل واقعبینانه بایستی به تمامی آنها با یک وزندهی درست و معقول پرداخت که مواردی همچون تورم جهانی، سطح عرضه و تقاضا، بحبوحه تنشهای تجاری و درگیریهای ژئوپلیتیکی و سرعت رشد و گسترش هوش مصنوعی اصلیترین آنها هستند. در این گزارش سعی داریم تا حد امکان به مهمترین عوامل موثر بر قیمت نفت به عنوان یک کالای استراتژیک در دنیا بپردازیم و بررسی کنیم که در سال آینده قیمت نفت صعودی خواهد بود یا نزولی؟ و در هرکدام از سناریوهای محتمل چه قیمتهایی منطقی به نظر میرسد. ناگفته نماند که با توجه به اعلام نرخ سوم بنزین در ایران و همچنین احتمال افزایش قیمتهای پلکانی آن به صورت فصلی و همچنین نفتمحور بودن اقتصاد کشور، تحلیل بازار نفت اهمیت به سزایی دارد و بیراه نیست اگر بگوییم؛ قیمت جهانی آن به نوعی با معیشت و سطح رفاه در جامعه گره خورده است.
چرا نفت ونزوئلا در سال 2026 بیش از پیش اهمیت دارد؟
ونزوئلا با ذخایر اثباتشده نفتی حدود ۳۰۳.۸ میلیارد بشکه، بزرگترین دارنده ذخایر نفت جهان است و میزان ذخایر آن بالاتر از عربستان سعودی، ایران و کانادا قرار میگیرد. این ذخایر عمدتاً در کمربند سنگین اورینوکو و حوضه ماراکایبو قرار دارد. این رقم بر اساس گزارش بررسی آماری جهان انرژی ۲۰۲۳ شرکت BP، اندکی بیش از ذخایر عربستان سعودی (۲۹۷.۷ میلیارد بشکه) است. با این حال، بخش عمده این ذخایر نفت سنگین و گرانقیمت برای استخراج هستند و تولید فعلی به دلیل تحریمها و مشکلات زیرساختی به حدود ۷۰۰ هزار بشکه در روز محدود شده است. حالا که به میزان ذخایر ونزوئلا پی بردید؛ بد نیست بدانید اخیرا آمریکا دست روی نفت این کشور گذاشته است.
نماینده کنگره آمریکا ماریا سالازار گفته است که شرکتهای آمریکایی قرار است به ونزوئلا وارد شوند و تمام لولهکشیهای نفت، دکلهای نفتی و هر آنچه مربوط به شرکتهای نفتی ونزوئلا یا صنعت نفت و مشتقات آن است را تعمیر و بازسازی کنند. گفتنی است؛ ورود شرکتهای نفتی آمریکا به ونزوئلا بیش از یک تریلیون دلار فعالیت اقتصادی را در بر خواهد داشت. حتی اگر از ابعاد اقتصادی این موضوع بگذریم میتوان گفت که آمریکا با دستیابی به نفت این کشور بیپرواتر از قبل میتواند به سیاستهای جنگطلبانه خود در خاورمیانه یعنی جایی که نفت ارزان وجود دارد؛ بپردازد و با کنترل قیمت نفت در دنیا، تورم را کنترل کند و در عین حال با آتشافروزی و بالا بردن سطح تنشها در خاورمیانه، به اهداف غیر انسانی خود در دنیا نزدیکتر شود. در نتیجه اینطور میتوان گفت که نفت ونزوئلا در سال 2026 بیش از پیش اهمیت دارد و میتواند قیمت نفت را تحت تاثیر خود قرار دهد.
چشمانداز بازار نفت در سال جدید میلادی
طبق آخرین گزارش «چشمانداز بازارهای کالایی» گروه بانک جهانی، پیشبینی میشود قیمت نفت در سال جدید به دلیل رشد اقتصادی ضعیف جهانی و مازاد عرضه نفت، افزایش تقاضا برای خودروهای برقی و هیبریدی و رکود مصرف نفت در چین، کاهش یابد. بر همین اساس پیشبینی میشود قیمت نفت خام برنت از میانگین ۶۸ دلار در سال ۲۰۲۵ به ۶۰ دلار در سال ۲۰۲۶ کاهش یابد که پایینترین سطح در پنج سال گذشته است. در مجموع، پیشبینی میشود قیمت انرژی در پایان سال ۲۰۲۵، ۱۲ درصد و در سال ۲۰۲۶، ۱۰ درصد کاهش یابد. گفتنی است؛ کاهش قیمت انرژی به کاهش تورم جهانی کمک میکند.اگر رشد اقتصادی جهانی در بحبوحه تنشهای تجاری طولانی مدت و عدم قطعیت سیاسی، کند باقی بماند؛ قیمت کالاها میتواند بیش از حد انتظار کاهش یابد.
تولید نفت بیش از حد انتظار از سوی اوپک پلاس میتواند اشباع بازار نفت را تشدید کند و فشار نزولی بیشتری بر قیمت انرژی وارد کند. فروش خودروهای برقی که انتظار میرود تا سال ۲۰۳۰ به شدت افزایش یابد نیز میتواند تقاضای نفت را بیشتر کاهش دهد. برعکس، تنشها و درگیریهای ژئوپلیتیکی میتواند قیمت نفت را بالاتر ببرد و تقاضا برای کالاهای امن مانند طلا و نقره را افزایش دهد. در مورد نفت، تأثیر تحریمها بر بازار نیز میتواند قیمتها را بالاتر از پیشبینی اولیه ببرد.
آب و هوای نامساعد ناشی از یک چرخه لانینا قویتر از حد انتظار میتواند تولید کشاورزی را مختل کند و تقاضای برق برای گرمایش و سرمایش را افزایش دهد و فشار بیشتری بر قیمت مواد غذایی و انرژی وارد کند. در همین حال، گسترش سریع هوش مصنوعی و افزایش تقاضای برق برای تأمین انرژی مراکز داده میتواند قیمت انرژی و فلزات پایه مانند آلومینیوم و مس را افزایش دهد. لذا اگر بخواهیم از مجموع نکات مطرح شده به یک جمعبندی برسیم؛ باید بگوییم که قیمت نفت در سال جدید به عوامل ضد و نقیض بسیاری وابسته است که ممکن است هر یک از عوامل مطرح شده قیمت نفت را کاهشی و یا افزایشی کند. مثلا اگر موضوع گسترش هوش مصنوعی در سال جدید با سرعت غیرقابل باوری مورد توجه قرار بگیرد یا شاهد وقوع درگیریهای ژئوپلیتیک در دنیا باشیم؛ میتواند نفت را به سمت سقف 128 دلاری که در زمان جنگ روسیه و اوکراین شاهد آن بودیم؛ سوق دهد. در واقع هرگونه تحلیل درباره سال ۲۰۲۶ بدون درنظر گرفتن ریسکهای ژئوپلیتیک ناقص خواهد بود.
تحریمهای روسیه، احتمال اختلال در تولید ونزوئلا، نااطمینانی در آفریقا، بسته شدن تنگه هرمز و تنشهای منطقهای در خاورمیانه، همگی میتوانند تعادل بازار را تغییر دهند و نفت را گران کند. به علاوه عواملی چون کندی رشد اقتصادی چین، تنشهای ژئوپلیتیک یا شوکهای غیرمنتظره نیز میتوانند تعادل بازار را برهم بزنند. با در نظر گرفتن این موارد میتوان گفت؛ سناریوی محتمل بازار برای سالهای ۲۰۲۶ و ۲۰۲۷ محدوده قیمتی ۵۵ تا ۷۰ دلار است. این سناریو بر پایه فرض تعادل نسبی، نبود شوک بزرگ و همکاری نزدیک اعضای اوپکپلاس است.
اما صحبت از اهداف قیمتی 600 دلاری که این روزها در فضای مجازی بسیار دست به دست میشود؛ پایه و اساس منطقی ندارد و بسیار بعید به نظر میرسد با توجه به میزان عرضه نفت در حال حاضر و همچنین سطح تقاضای فعلی، امکان تحقق چنین قیمتهایی وجود داشته باشد. کما اینکه استراتژیستهای کالا در بانکهای سرمایهگذاری برتر وال استریت انتظار دارند با وجود اینکه امسال نفت به میزان قابل ملاحظهای نزولی بوده است؛ سالهای ۲۰۲۶ و ۲۰۲۷ نیز سالهای سختی برای صنعت نفت باشند.
علاوه بر این، در شرکت گلدمن ساکس، قیمت نفت برنت و WTI در سال آینده را به ترتیب با قیمت ۵۶ و ۵۲ دلار پیشبینی میکند و معتقد است که قیمت نفت در سالهای آینده به سطح پایدارتری میرسد. این پیشبینی فرض میکند که عرضه بیش از حد، همچنان بر بازار تسلط نخواهد داشت.
تحلیلگران گلدمن ساکس میگویند: "ما انتظار داریم قیمت نفت در سال ۲۰۲۷ با بازگشت بازار به تعادل و تغییر تمرکز به سمت تشویق سرمایهگذاری با توجه به کاهش عمر ذخایر نفتی، بلوغ شیل ایالات متحده و رشد تقاضای قوی، افزایش یابد."
گفتنی است؛ در طول نیمه اول سال ۲۰۲۵، ذخیرهسازی سنگین نفت توسط چین به میزان میلیونها بشکه در روز، بخش عمدهای از عرضه اضافی بازار را جذب کرده و از قیمتها حمایت کرده است. به گفته چندین تحلیلگر نفتی که با یاهو فایننس صحبت کردند؛ تقاضا از خاورمیانه ثابت مانده است و پالایشگاههای هندی خرید نفت خام اورال از روسیه را افزایش دادهاند. در عین حال، بیش از ۱ میلیارد بشکه در نفتکشهای جهان در دریا انباشته شده است که بالاترین سطح برای تجمع نفت روی آب از سال ۲۰۲۳ است. آژانس بینالمللی انرژی در آخرین گزارش خود مازاد عرضه پیشبینیشده برای سال ۲۰۲۶ را ۴ میلیون بشکه در روز اعلام کرده است.
اثرگذاری هوش مصنوعی بر بازار
قیمت نفت در سال جدید تحت عوامل ضد و نقیض بسیاری قرار دارد و میتواند از 50 دلار تا سقف 128 دلاری قبلی خود نوسان کند. چنانچه شاهد جنگ و درگیری در خاورمیانه باشیم؛ احتمال افزایش قیمت نفت تا اهداف 80 دلاری بالا است.
اما اگر جنگ به حدی گسترده باشد که چین دیگر به دنبال تولید اقتصادی نباشد و رکود اقتصادی در دنیا حاکم شود؛ قیمت نفت به دلیل کاهش تقاضا میتواند تا 50 دلار افت کند. از طرفی دستیابی آمریکا به نفت ونزوئلا میتواند قیمت را پایین نگه دارد. اما چنانچه دنیا به جای حرکت به سمت جنگ و درگیری بیشتر به سمت توسعه و گسترش هوش مصنوعی در دنیا پیش برود به دلیل اینکه مراکز داده هوش مصنوعی به شدت به انرژی ارزان احتیاج دارند؛ احتمال رشد قیمت نفت تا سقف قبلی 128 دلاری بسیار افزایش پیدا میکند. چراکه کشورهای دنیا در یک جنگ سرد برای جانماندن از قافله پیشرفت به دنبال توسعه هوش مصنوعی در کشور خود هستند و برنده بازی کشورهایی هستند که نفت ارزان بیشتری در اختیار داشته باشند تا بتوانند از آن برای توسعه هوش مصنوعی بهره بگیرند.
جدیدترین اخبار
تیم فرهاد مجیدی متوقف شد
تقدیر از مدالآوران دختر رشته کیکبوکسینگ
بازدید از امکانات و ظرفیتهای هیئت ورزشهای روستایی و بومی بندرلنگه
با قدرت در جامجهانی شرکت میکنیم
شاهکار بندرعباسیها در خانه حریف
رئیس کمیته مسابقات بانوان، آی تی و مشاور هیئت منصوب شدند
فولاد هرمزگان بیرون از خانه سه امتیاز کسب کرد
خدمات رایگان پزشکی به اهالی روستای سرجوئیه رودان
مجوزهای گمرکی سیستمی میشود
مصاف تیم ملی فوتسال ایران با عربستان
نتایج هفته بیستم لیگ برتر بسکتبال اعلام شد
کشف زمین خواری ۴۰۰ میلیاردی در هرمزگان
وزیر خارجه ایران عازم ترکیه شد
الحاق ۱۰۰۰ فروند پهپاد راهبردی به سازمان رزم ارتش
تسهیل صدور صورتحساب و بخشودگی جرائم
