چگونه در شرایط اقتصادی سخت نیازهای کودک را برآورده کنیم؟

امروزه مسائل مالی و مشکلات ناشی از آن به بخشی از زندگی افراد تبدیل شده است؛ مسئله‌ای که خواه‌ناخواه کودکان را نیز درگیر می‌کند. با وجود هزینه‌های سرسام‌آور زندگی، تاثیرات مخرب بحران هزینه‌های زندگی بر کودکان یا به زبان ساده‌تر مشکلات مالی و اثرات آن بر کودکان، مسئله‌ای است که نمی‌توان به‌سادگی از آن چشم‌‌پوشی کرد. مساله‌ای که به اتاق کودکان ورود کرده و آن‌ها را از داشتن برخی اسباب بازی‌ها، وسایل و لباس‌های متنوع محروم کرده است. حتی کلاس‌های آموزشی کودکان نیز ممکن است محدودتر شود و بسیاری از پدر و مادرها، پیش از هر خرید کوچک، چند بار حساب و کتاب می‌کنند و گاهی ناچارند در برابر خواسته فرزندشان بگویند: «الان نمی‌شود.» اما مسئله فقط «نه گفتن» نیست؛ مسئله، شیوه این نه گفتن است. کودکان بیش از آنکه با کمبود امکانات آسیب ببینند، از احساس بی‌اهمیت بودن ضربه می‌خورند. در شرایط اقتصادی امروز، مدیریت احساسات کودک به اندازه مدیریت هزینه‌های خانه اهمیت دارد. واقعیت این است که کودک، مفهوم تورم و بحران اقتصادی را نمی‌فهمد؛ او فقط می‌بیند چیزی را که دوست دارد ندارد، در حالی‌ که شاید دوستش در مدرسه آن را داشته باشد. همین مقایسه‌ها می‌تواند احساس ناکافی بودن را در او شکل دهد، به‌ویژه اگر واکنش والدین همراه با عصبانیت، سرزنش یا تحقیر باشد. بعضی والدین، زیر فشار روانی مشکلات مالی، ناخواسته فرزندانشان را نیز شریک اضطراب خود می‌کنند. این احساس، به مرور می‌تواند اعتمادبه‌نفس کودک را فرسوده کند. در چنین شرایطی، هنر والدگری بیشتر از همیشه اهمیت پیدا می‌کند. والدین لازم نیست همه خواسته‌های فرزندشان را برآورده کنند، اما لازم است احساس او را ببینند و به آن اهمیت دهند. باید بدانید تفاوت زیادی بین جمله «نه، امکانش نیست» و اینکه بگوییم «می‌دانم دوستش داری، من هم دلم می‌خواست بتوانم برایت تهیه کنم، اما فعلاً باید صبر کنیم.»وجود دارد. در جمله دوم، کودک همچنان احساس احترام و دوست‌داشتنی بودن می‌کند. باید آموزش‌هایی نظیر لذت بردن از دورهمی‌های خانوادگی، پیاده‌روی، پیک نیک ساده در روزهای تعطیل و بازی‌های خانوادگی را در برنامه هفتگی کودک بگنجانید. با این روش و مشارکت دادن کودک در تصمیم‌های کوچک خانه، احساس امنیت عاطفی جای خالی بسیاری از نداشته‌ها را کمرنگ‌تر می‌کند.

البته نباید فراموش کرد که کودکان امروز در معرض بمباران تبلیغات و مقایسه‌های مداوم قرار دارند. فضای مجازی، سبک زندگی پرزرق‌وبرق و رقابت‌های پنهان میان خانواده‌ها، توقعات کودکان را تغییر داده است. در چنین فضایی، والدین بیش از هر زمان دیگری باید مراقب باشند که عزت‌نفس فرزندشان وابسته به برند لباس، مدل گوشی یا تعداد وسایلی که دارد نشود و با مدیریتی کارآمد در کنار فرزندان باشند.