جدید به قدیم
…کشور از حمله موشکی اسرائیل به فلکالافلاک خبر داد.لیلا خسروی، با بیان حمله موشکی اسرائیل به خرمآباد گفت: بخشهایی از عرصه و بناهای دامنه قلعه فلکالافلاک دچار خسارت شده، اما سازه اصلی قلعه آسیبی ندیده و همچنان سالم باقی ماندهاست.او با اشاره به آسیبدیدگی عرصه قلعه تاریخی فلکالافلاک افزود: بر اثر موج انفجار، برخی درها و پنجرههای این قلعه تاریخی آسیب دیدهاند.مدیرکل موزههای کشور با اشاره به اقدامات حفاظتی انجامشده بیان کرد: بر اساس پروتکلهای تعیینشده، تمام موزههای کشور برای حفاظت از اشیای تاریخی تدابیر لازم را اتخاذ کردهاند.خسروی با بیان انتقال اشیای موزهها به جای امن اشاره کرد: اشیای موزههای مردمشناسی و باستانشناسی مستقر در قلعه فلکالافلاک در مخازن امن نگهداری میشوند.او با اشاره به اقدامات انجامشده برای صیانت از میراثفرهنگی توضیح داد: در چارچوب کنوانسیونهای بینالمللی، پیگیریهایی از جمله ثبت سپر آبی برای قلعه فلکالافلاک انجام شده و روند طرح شکایت در این زمینه نیز ادامه دارد.مدیرکل موزههای کشور با دعوت مردم به حفظ آرامش، ابراز امیدواری کرد با تلاشهای انجامشده، روند حفاظت و ثبت جهانی قلعه فلکالافلاک با قوت ادامه یابد.انهدام موشک کروز آمریکایی در آسمان استان مرکزیبا عملیات موفق پدافند، یک فروند موشک کروز آمریکایی در استان مرکزی منهدم…
…ارزشمند، و مجموعههای اسنادی در شرایط بحران شکل گرفته است. میتوان گفت این نهاد همان نقشی را برای فرهنگ ایفا میکند که صلیب سرخ برای جان انسانها دارد، به همین دلیل، آن را «صلیب سرخ فرهنگی» نیز مینامند. سازمان سپر آبی در سال ۱۹۹۶ با مشارکت چهار نهاد شورای بینالمللی موزهها (ICOM)، شورای بینالمللی بناها و محوطهها (ICOMOS)، شورای بینالمللی آرشیوها (ICA) و فدراسیون بینالمللی انجمنها و مؤسسات کتابخانهای (IFLA) شکل گرفت. با این حال و با وجود نصب سپر آبی در بناهای تاریخی در ایران، همچنان این بناها از آسیب و گزند در امان نیستند، نمونه بارز آن مسجد جامع اصفهان است، اثر جهانی دیگری که در جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، دچار آسیب شده و کاشیهای بخشی از آن ریخته است. همچنین روز گذشته (یکشنبه ۱۷ اسفند ۱۴۰۴) مجموعه فلکالافلاک از گزند این جنگ در امان نماند و انفجاری نزدیک آن موجب تخریب اداره کل میراث فرهنگی استان لرستان شده است، با وجود اینکه گفته میشود قلعه فلکالافلاک آسیبی ندیده است اما ساختمان سربازخانه، باشگاه افسران، بنای تاریخی آخوند ابو، همچنین موزههای باستانشناسی و مردمشناسی در عرصه قلعه فلکالافلاک دچار آسیب شدند. این اتفاق درحالی رخ داده است که سپر آبی بر قلعه فلکالافلاک نصب شده است.
به گزارش صبح ساحل، داوود فرازی اظهار داشت: تکاب از جمله شهرهای گردشگرپذیر آذربایجان غربی آثار تاریخی زیادی دارد که از میان آنها میتوان به میراث جهانی تخت سلیمان اشاره کرد.وی افزود: علیرغم غنای تاریخی و گردشگری تکاب، در طول سالیان گذشته این شهرستان از داشتن موزه محروم بوده است. اخیرا با پیگیری حجتالاسلام میرزایی نماینده مردم این شهرستان در مجلس قرار شده ساختمان هلال احمر تکاب تبدیل به موزه باستانشناسی شود.معاون میراثفرهنگی ادارهکل میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی آذربایجان غربی گفت: احداث موزه در تکاب باعث ایجاد انگیزه در بین دوستداران میراثفرهنگی شده و در این راستا اخیرا ۲۰ قطعه سفال متعلق به هزاره اول قبل از میلاد(سه هزار ساله) که به صورت اتفاقی کشف شده بود توسط دوستداران میراثفرهنگی به موزه تکاب اهدا شد.فرازی ابراز امیدواری کرد با افتتاح موزه تکاب که آخرین مراحل خود را طی می کند، شاهد رشد بیشتر چنین اقدامات فرهنگی از طرف شهروندان باشیم.
به گزارش صبح ساحل، به نقل از فرادید، کشتی «آنتیکیترا» که حدود سال ۶۵ پیش از میلاد غرق شد، نخستین بار سال ۱۹۰۰ کشف شد. باستانشناسان زیرآبی طی غواصیهای فراوان در طول ۱۲۰ سال گذشته، صدها اثر، دهها مجسمه و معروفترین آنها، مکانیزم آنتیکیترا که گاهی به نام نخستین کامپیوتر آنالوگ جهان شناخته میشود را بیرون کشیدهاند.حالا بازیابی تازه قطعات بدنه کشتی دادههای جدیدی درباره طراحی کشتی و فنون ساخت کشتی در دوران باستان ارائه داده است.باستانشناسان سه تخته بیرونی یافتند که هنوز به چارچوب داخلی متصل بودند و این نشان میدهد کشتی با روش «پوسته اول» ساخته شده، روشی که در آن ابتدا پوسته خارجی و سپس ساختارهای داخلی ساخته میشوند. این روش بین قرن چهارم تا اول پیش از میلاد در مدیترانه رایج بوده است. بررسی چوب تختهها نشان داده که کشتی از چوب درختان نارون و بلوط ساخته شده است.کشفیات دیگر شامل پای مرمری یک مجسمه مردانه، آمفوراهایی (کوزه تهباریک با دو دسته) از جزیره کیوس و یک هاون سفالی که دانه در آن جوانه زده، میشود. این هاون توسط خدمه کشتی برای خرد کردن یا مخلوط کردن غذا استفاده میشده که مدرک باارزشی از شیوههای آشپزی در کشتی به شمار میرود.
به این دلیل هرکدام کارشان به نوعی بهم ربط دارند. در کشور گاهی باستان شناسها و مورخان حرف های جداگانه ای در مورد محوطه ای تاریخی می زنند. به نظر می رسد گاهی این دو متخصص چندان باهم در ارتباط نیستند. اینها را گفتم که مرحوم دکتر بازماندگان خمیری اگرچه تاریخ پژوه بود ولی هیچ گاه ذهنش با تحلیل های باستان شناسی دور نبود. آرام آرام که باهم آشنا شدیم، متوجه شدم که ایشان علاقمند تحلیل های مردم شناسی هم هستند. به این دلیل وقتی به ایشان گفتم درحال نوشتن کتابی در مورد خروج بریتانیا از باسعیدو بر اساس مصاحبه های مردم شناسی هستم، با وجود مشغله کاری لطف کردند کتاب را ببینند. به دقت کتاب سیزده دوازده را مطالعه و راهنمایی ام کردند. شناختم نسبت به ایشان باعث می شود که بگویم این پژوهشگر همیشه گوش شنوایی به تحلیل سایر محققین در مورد تاریخ خلیج فارس داشت. به این دلیل پژوهش هایش تمامی جنبه های اجتماعی مردمان خلیج فارس را در بر می گرفت. راستش وقتی الان کتابها و مقالاتش را می خوانم افسوس می خورم که چقدر دریچه های پنهانی از هویت ایرانیان در خلیج فارس وجود دارد که می توانست با قلمش برایمان روشن شود. بارها…
…در سفرهای شکار طولانی و مناطق کممنابع استفاده میشدند و به درک بهتر سفرهای شکار در دوران پارینهسنگی کمک میکنند.کشف روشهای باستانی مومیایی کردن با دود در چینبقایای ۹۰۰۰ ساله انسان مومیایی شده با روش دودی در جنوب چین کشف شد. این یافته نشان میدهد که روش مومیایی کردن اجساد با دودی کردن آرام، که امروزه نیز در برخی مناطق اندونزی رایج است، تا حدود ۴۰۰۰ سال پیش در جنوب شرق آسیا گسترده بوده است.معمای مغز شیشهای رومی در هرکولانیومدر هرکولانیوم، شهر باستانی روم باستان، مغز یک مرد که بر اثر فوران آتشفشان وزوو به شیشه تبدیل شده است، کشف شد. این پدیده نادر که نتیجه حرارت شدید (۵۰۰ درجه سانتیگراد) و سپس خنک شدن سریع است، شبکههای سلول مغزی را به خوبی حفظ کرده است و اطلاعاتی بینظیر از بافت مغز باستانی ارائه میدهد.فناوری مدرن و جزئیات دست مومیایی شده چانکایدست مومیایی شدهای با خالکوبیهای پیچیده متعلق به قوم چانکای پرو با قدمت حدود ۱۲۰۰ سال، جزئیات جدیدی را با استفاده از فناوری باستانشناسی و تکنیکهای تصویربرداری مدرن آشکار کرد. این دست که در سال ۱۹۸۱ در دره واورا پیدا شده بود، به درک عمیقتری از فرهنگ و هنر خالکوبی در این تمدن باستانی کمک میکند.
…او افزود: اگر این درست باشد، یکی از قدیمیترین توصیفهای مکتوب موجود از تاج خورشیدی به شمار میرود.گروه پژوهشی برای تایید این گزارش، سرعت چرخش زمین در آن زمان را شبیهسازی کردند، اما متوجه شدند که خورشیدگرفتگی از چوفو که سالنامه در آن تهیه شده، قابل مشاهده نبوده است. بنابراین، آنها به جغرافیای تاریخی و گزارشهای باستانشناسی مراجعه کردند و دریافتند مطالعات قبلی از مختصاتی استفاده کرده بودند که حدود هشت کیلومتر با پایتخت باستانی فاصله داشته است.متون باستانی چینی از نخستین خورشیدگرفتگی ثبت شده جهان پرده برداشتندهایاکاوا میگوید: این اصلاح به ما اجازه داد سرعت چرخش زمین در طول خورشیدگرفتگی کامل را بهطور دقیق اندازهگیری کنیم، محور چرخش خورشید را محاسبه کرده و ظاهر تاج خورشیدی را شبیهسازی کنیم.پژوهشگران میگویند این مجموعه داده بهبود یافته، خطاهای مطالعات پیشین درباره چرخش زمین را اصلاح میکند. علاوه بر این، دقت تعیین تاریخ و بازسازی رویدادهای نجومی تاریخی را بهبود میبخشد.وجود این گزارش چند صدساله از خورشیدگرفتگی به یک باور باستانی بازمیگردد که رویدادهای آسمانی نشانههایی از آینده و وقایع سیاسی هستند. آنها معتقد بودند پدیدههای عجیب آسمانی نشانه خطای سیاسی امپراتورها است و این انگیزهای برای ثبت دقیق خورشیدگرفتگیها، شفقهای قطبی و دیگر رخدادهای نجومی بوده است…
به گزارش صبح ساحل و به نقل از ایسنا، باستانشناسان در استپهای قزاقستان یک محوطه عظیم عصر برنز را کشف کردهاند که احتمالا حدود ۳۶۰۰ سال پیش در اوج خود، یکی از شهرهای مهم اولیه بوده است.«لایو ساینس» نوشت، این شهر که «سمیارکا» (Semiyarka ) نام دارد، ۱۴۰ هکتار وسعت داشته، که یعنی بیش از چهار برابر بزرگتر از روستاهای همدوره خود در این منطقه بوده است. این محوطه که قدمتش به ۱۶۰۰ پیش از میلاد میرسد، نخستین نمونه شناختهشده در این ناحیه است که فضای قابل توجهی به فلزکاری و تولید برنز قلعدار اختصاص داده بود. نتایج پژوهش مربوط به کشف این شهر، سهشنبه (۱۸ نوامبر برابر با ۲۷ آبانماه) در مجله «Antiquity» منتشر شد.«میلیانا رادیوویچ» (Miljana Radivojević)، پژوهشگر دانشگاه کالج لندن و نویسنده اصلی این مقاله، در بیانیهای گفت: «سمیارکا، درک ما از جوامع استپی را دگرگون میکند. این محوطه نشان میدهد که جوامع کوچنشین هم توانایی ایجاد و نگهداری سکونتگاههای دائمی و منسجمی را داشتند که بر تولید حجم بالا فلز متمرکز بود.»این محل بر فراز صخرهای مشرف به رود «ایرتیش» در شمالشرقی قزاقستان قرار دارد و چشماندازی از شبکهای از درههای مقابل آن است. برجستگی و موقعیت این شهر باعث شد که پژوهشگران لقب…
به گزارش صبح ساحل، صنعت لنجسازی چوبی که پیشینهای چند هزار ساله در سواحل جنوبی ایران دارد و بخش مهمی از هویت فرهنگی و اقتصادی مردم این مناطق به شمار میرود، امروز در فهرست «میراث در خطر فوری» یونسکو قرار گرفته است.علی پوزن، مدیر موزه زنده لنجسازی گوران جزیره قشم با اشاره به ریشههای تاریخی این صنعت میگوید: لنجسازی چوبی نه تنها بخشی از تاریخ دریانوردی ایران است، بلکه استمرار آن نیازمند حمایت جدی دولت و ورود بخش خصوصی است.به گفته او، دولت باید با تأمین چوب مناسب، حمایت مالی از کارگاههای سنتی و ایجاد مشوق برای سرمایهگذاران، زمینه بازگشت استادکاران و فعال شدن دوباره این صنعت را فراهم کند. پوزن پیشنهاد میدهد که ساخت لنجهای گردشگری میتواند نخستین گام عملی برای احیای صنعت باشد؛ اقدامی که علاوه بر ایجاد فرصت شغلی، تجربهای فرهنگی و اقتصادی برای گردشگران و جوامع محلی به همراه دارد.وی همچنین خواستار همکاری دانشگاهها و مراکز علمی برای مستندسازی مراحل ساخت لنج و ترکیب دانش سنتی با فناوریهای نوین شد و افزود: «احیای لنجسازی چوبی، تنها حفظ یک صنعت نیست؛ بلکه تلاشی برای پاسداری از هویت فرهنگی و میراث دریایی ایران است.»
دهتل، که پیشتر با نام «شهر سنگنگارهها» شناخته میشد، اکنون بهعنوان یکی از قدیمیترین سکونتگاههای انسانی شمال خلیج فارس شناخته میشود؛ ظرفیتی تاریخی که میتواند مسیر توسعه فرهنگی و گردشگری منطقه را دگرگون کند.دهتل، نامی آشنا در حافظه فرهنگی مردم هرمزگان است؛ روستایی که سالها بهواسطه سنگنگارههای ارزشمندش، به «شهر سنگ نگاره ها » شهرت دارد. اما امروز، با یافتههای تازه باستانشناسی، روایت تازهای از این سرزمین شکل گرفته است؛ روایتی که دهتل را به یکی از مهمترین محوطههای پارینهسنگی ایران بدل میکند.در بررسیهای اخیر به سرپرستی سپهر زارعی، باستانشناس و معاون میراثفرهنگی استان هرمزگان، مجموعهای از ابزارهای سنگی و شواهد سکونتی در دامنه کوه پرلاور شناسایی شد که قدمتی بیش از ۲۰۰ هزار سال دارند.این کشف نشان میدهد که انسانهای اولیه، در دوره پارینهسنگی قدیم و میانی، در همین ناحیه زندگی کردهاند.اما اهمیت این یافتهها تنها در جنبه علمی آن نیست.دهتل امروز، در آستانهی تحولی هویتی و فرهنگی قرار دارد.در زمانی که بسیاری از مناطق جهان برای خلق برند فرهنگی هزینههای کلان صرف میکنند، دهتل بهصورت طبیعی و مستند، واجد هویتی جهانی شده است: «زادگاه انسان در جنوب ایران».این دستاورد، فرصتی است برای بازنگری در نگاه توسعهای به منطقه؛ فرصتی که اگر با…