جدید به قدیم
باشگاه خبرنگاران نوشت: ستارهشناسان یکی از بزرگترین ساختارهای چرخان در کیهان را کشف کردهاند: رشتهای عظیم از کهکشانها، گاز و ماده تاریک که به دور محور مرکزی خود میچرخد. این کشف میتواند بینشهایی در مورد چگونگی شکلگیری کهکشان راه شیری ارائه دهد.تیم تحقیقاتی با استفاده از برخی از قدرتمندترین تلسکوپهای جهان، بیش از ۲۸۰ کهکشان را که در یک خط واحد به طول ۵۰ میلیون سال نوری در سراسر کیهان قرار داشتند، مشاهده کردند. با وجود اندازه بسیار بزرگ، این رشته تنها ۱۶۳۰۰۰ سال نوری عرض دارد و به همین دلیل به طرز چشمگیری نازک است.پروفسور مت جارویس، یکی از نویسندگان این مطالعه از دانشگاههای آکسفورد و وسترن کیپ، گفت: «نازکی این رشته مانند خمیری است که به صورت نواری نازک با ضخامت تنها چند میلیمتر پهن میشود. اما در مقیاس کیهانی بسیار عظیم است و شعاعی تقریباً ۱۰ میلیارد برابر فاصله بین زمین و خورشید دارد.»در این مطالعه، تیم تحقیقاتی بر روی ۱۴ کهکشان در این ساختار تمرکز کرد که خطی به طول ۵.۵ میلیون سال نوری و ضخامت ۱۱۷۰۰۰ سال نوری را در بر میگیرند.مشاهدات نشان داد که کهکشانها در دو طرف محور رشته در جهتهای مخالف حرکت میکنند، که نشان میدهد کل…
…مشتری به دور خورشید میچرخند. اگر مدار یک سیارک از حدود ۴۵ میلیون کیلومتری مدار زمین عبور کند، آن سیارک به عنوان "نزدیک به زمین" طبقهبندی میشود، فاصلهای که به اندازه کافی نزدیک است تا تیمهای دفاع سیارهای بتوانند آن را از نزدیک زیر نظر داشته باشند.اولین سیارک نزدیک به زمین، اروس، در سال ۱۸۹۸ کشف شد. اکتشافات جدید برای دههها نادر بود، تا دهه ۱۹۹۰ و اوایل دهه ۲۰۰۰، زمانی که تلسکوپهای تخصصی شروع به کشف سالانه صدها سیارک نزدیک به زمین کردند.در نوامبر ۲۰۲۴، تعداد کل سیارکهای نزدیک به زمین کشف شده از ۴۰۰۰۰ فراتر رفت که تقریباً ۱۰۰۰۰ مورد از آنها تنها در سه سال گذشته کشف شدهاند.هر شیء جدید با دقت مورد مطالعه قرار میگیرد تا مدار آن به دور خورشید حداقل برای ۱۰۰ سال آینده محاسبه شود. در حالی که برخی از این اشیاء احتمال کمی برای برخورد با زمین دارند، اکثریت قریب به اتفاق آنها آنقدر کوچک هستند که برخورد عملاً غیرممکن است.سیارکهای واقعاً بزرگ و بالقوه خطرناک، آنهایی که قطری بیش از یک کیلومتر دارند، به خوبی شناخته شدهاند و هیچ تهدیدی ایجاد نمیکنند. دانشمندان اکنون بر روی سیارکهای متوسط، با قطر ۱۰۰ تا ۳۰۰ متر، تمرکز کردهاند که…
… ماه در آسمان خواهد درخشید و ۸ ٪ بزرگتر و ۱۶ ٪ روشنتر از حد معمول به نظر میرسد، در یک نمایش نور طبیعی که مشتاقان نجوم و عکاسان در سراسر جهان مشتاقانه منتظر آن هستند.این پدیده استثنایی زمانی رخ میدهد که ماه در مدار بیضوی خود به نزدیکترین نقطه به زمین میرسد، پدیدهای که به عنوان "حضیض" شناخته میشود، که این بار با ماه کامل همزمان میشود و یک نمایش آسمانی نفسگیر ایجاد میکند.موزه سلطنتی گرینویچ تأیید میکند که این نمایش با چشم غیرمسلح قابل مشاهده خواهد بود، در حالی که این رویداد فرصتی طلایی برای علاقهمندان به نجوم فراهم میکند تا جزئیات سطح ماه را با استفاده از دوربین دوچشمی و تلسکوپ مشاهده کنند.این ابرماه امسال با فاصله تنها ۳۵۷۰۰۰ کیلومتر از زمین، در مقایسه با میانگین فاصله ۳۸۴۰۰۰ کیلومتری، نزدیکترین فاصله را به زمین خواهد داشت و بزرگترین ابرماه امسال خواهد بود.نگاه کردن به ماه درست پس از غروب خورشید یا کمی قبل از طلوع خورشید، منظرهای نفسگیر را ارائه میدهد، زیرا در مقایسه با مناظر اطراف بسیار بزرگ به نظر میرسد.اولین ماه کامل در ماه نوامبر به طور سنتی با عنوان "ماه سگ آبی" شناخته میشود که اشاره به یک سنت باستانی عامیانه…
…است.به گفته کوکرم، ماه ساعت ۱۶ و ۴۹ دقیقه چهارشنبه چهاردهم آبان ۱۴۰۴ به وضعیتی میرسد که مرکزش درست با مراکز زمین و خورشید روی یک صفحه واقع میشود و به این ترتیب میگوییم ماه کامل رخ داده است.تفاوت اندازه ظاهری ابر ماه کامل با قرص ماه کامل، وقتی در دورترین فاصله از زمین است.شنبه؛ نزدیکی دنبالهدار لمون به خورشیدسخنگوی کمیته آماتوری انجمن نجوم در تشریح پدیده بعدی آسمان شب هم گفت: این پدیده شنبه آینده (هفدهم آبان) اتفاق میفتد که در جریان آن دنبالهدار لمون یا C/2025 A6 (Lemmon) در نزدیکترین فاصله مداری خود نسبت به خورشید قرار میگیرد. اصطلاح نجومی این وضعیت این است که دنبالهدار در حضیض خورشیدی قرار گرفته و طبعاً انتظار داریم کماکان پرنور باشد. در این شبها نسبت به ابتدای آبان قدری درخشش دنبالهدار افت کرده اما هنوز و همچنان میتوانیم با تلسکوپ یا با دوربین دوچشمی دنبالهدار لمون را در افق شامگاهی جستوجو کنیم. دوشنبه؛ مقارنه ماه و مشتری وی ادامه داد: همچنین بامداد و شامگاه دوشنبه (نوزدهم آبان) یعنی پیش از طلوع و همچنین پس ازغروب خورشید، در حوالی نیمه شب میتوانیم شاهد مقارنه ماه و سیاره مشتری باشیم. ماه در برج جوزا قرار دارد. بامداد دوشنبه اندکی…
… که پربازدیدترین موزه جهان محسوب میشود، شاهد سرقتی در روشنای روز از جواهرات ناپلئونی بود.روزنامه گاردین نوشت: در حالی که پلیس فرانسه در جستوجوی سارقانی است که این هشت قطعه جواهر تاریخی را دزدیدند، پرسشهایی درباره چگونگی ورود آنها به موزه و خریداران احتمالی این اقلام گرانبها مطرح شده استجزئیات نحوه سرقت از موزه لوورچهار سارق نقابدار در عملیاتی حرفهای و هماهنگ در روشنای روز، در مسیر رود سِن، خارج از موزه لوور، توقف کردند. حدود ساعت ۹:۳۰ صبح به وقت محلی، یعنی نیم ساعت پس از آغاز ورود بازدیدکنندگان، آنها با استفاده از کامیونی مجهز به سبد بالابر و نردبان تلسکوپی خود را به بالکنی در طبقه دوم رساندند.طبق اعلام مقامات موزه، سارقان با سنگفرز (angle grinder) و ابزارهای برقی وارد شدند، شیشه ویترینها را شکستند و جواهرات را ربودند. در حالی که آژیرهای هشدار به صدا درآمده بود، دزدان به سرعت با موتورسیکلت گریختند.لوران نونز (Laurent Nunez)، وزیر کشور فرانسه، اعلام کرد: «کل عملیات کمتر از ۱۰ دقیقه طول کشیده است.» او افزود: «این کار توسط تیمی باتجربه که آشکارا محل را از پیش بررسی کرده بود، انجام شده است.»به گفته وزارت فرهنگ فرانسه، هشت قطعه جواهر تاریخی از موزه به سرقت رفتهاند…
به گزارش صبح ساحل، بارش شهابی جبّاری در حالی در شبانگاه سهشنبه ۲۹ و بامداد چهارشنبه ۳۰ مهرماه به اوج خود میرسد که دو دنبالهدار C/2025 A6 (Lemmon) و C/2025 R2 (SWAN) نیز در همین بازه به کمترین فاصله از زمین میرسند. در نبود نور ماه و در آسمانی تاریک و به دور از آلودگی نوری شهرها، این دو جرم آسمانی با درخششی قابل توجه حتی با دوربینهای دوچشمی یا تلسکوپهای کوچک قابل مشاهده خواهند بود.مهندس مسعود عتیقی، مدیر انجمن نجوم آماتوری ایران، در گفتوگو با ایسنا اظهار کرد: دنبالهدار Lemmon A6 که زمستان گذشته با قدر نوری ۲۱.۵ کشف شد، اکنون تا حدود قدر ۵.۷ درخشان شده و پیشبینی میشود در روزهای آینده به قدر ۳.۸ تا ۴.۸ برسد و عنوان درخشانترین دنبالهدار سال را از آن خود کند. به گفته وی، دوره مداری این دنبالهدار در ابتدا حدود ۱۳۵۰ سال برآورد شده بود، اما تحت تأثیر گرانش سیاره مشتری اکنون حدود ۱٬۱۵۴ سال تعیین شده است.وی افزود: دنبالهدار SWAN R2 نیز ماه گذشته میلادی توسط ابزار “SWAN” در فضاپیمای خورشیدی و هلیوسفریک SOHO کشف شد و دوره مداری بسیار طولانی در حدود ۲۲٬۵۵۴ سال دارد. در نزدیکترین گذر، دنبالهدار…
…لیگ برتر هندبال بانوان، روز پنجشنبه ۱۷ مهر برگزار میشود.بر اساس اعلام کمیته مسابقات برنامه مسابقات هفته نخست لیگ برتر بانوان متعاقبا اعلام میشود.در مراسم قرعهکشی بیست و یکمین دوره لیگ برتر هندبال بانوان باشگاههای کشور برترینهای فصل بیستم (۱۴۰۳) نیز معرفی شدند.پس از رایگیری از سرمربیان لیگ برتر، کارشناسان و نظرسنجی از علاقهمندان هندبال برای معرفی برترینهای لیگ برتر هندبال بانوان ایران که پس از پایان فصل ۱۴۰۳ و در اردیبهشت ماه امسال انجام شد، در نهایت امروز ۹ بازیکن و همچنین مربی برتر (بهترین بغل راست، بغل چپ، گوش راست، گوش چپ، پست پخش، خط زن، دروازهبان، پدیده مسابقات، بهترین بازیکن و بهترین مربی) فصل گذشته در مراسم قرعهکشی فصل جدید لیگ برتر هندبال کشور به شرح زیر معرفی شدند:برترین گوش راست: هانیه کریمیبرترین گوش چپ: بهاره ایزدگشببرترین بغل راست: ستاره رحمانیانبرترین بغل چپ: فاطمه مریخبرترین خط زن: عطیه شهسواریبرترین پخش: مینا وطن پرستبرترین دروازهبان: الناز یارمحمدی توسکیپدیده فصل: آسمان بدویبرترین مربی: نشمین شافعیانبرترین بازیکن فصل: نسترن فراهانیگفتنی است؛ برترینهای فصل گذشته لیگ برتر هندبال بانوان با حضور در مراسم امروز قرعهکشی فصل جدید لیگ برتر هندبال بانوان در آکادمی ملی المپیک، تندیس برترینهای فصل را از سوی مسئولین فدراسیون دریافت کردند.
…Cha ۱۱۰۷-۷۶۲۶ شناخته میشود، در فضای خالی ۶۲۰ سال نوری از زمین، در صورت فلکی آفتابپرست شناور است.آنچه این سیاره را منحصربهفرد میکند این است که در تاریکی کامل و به دور از هر ستارهای که گرما و نور فراهم سازد، زندگی میکند. اکثر سیارات سرگردان معمولاً جهانهایی سرد و خاموش هستند، اما این سیاره کاملاً متفاوت است. دانشمندان مشاهده کردهاند که این سیاره در حال گذراندن یک مرحله رشد شتابدار است و مواد را از دیسک اطراف با سرعت بیسابقهای میکشد.با استفاده از تلسکوپ بسیار بزرگ (VLT) رصدخانه جنوبی اروپا، ستارهشناسان توانستند جذب گاز و غبار توسط آن را با سرعت شگفتانگیز شش میلیارد تن در ثانیه مشاهده کنند. هیچ سیاره سرگردان یا هیچ سیارهای به طور کلی، تاکنون با این سرعت در حال رشد مشاهده نشده است.این سیاره یکی از کوچکترین سیارات سرکش شناخته شده است که دارای دیسکی از گاز و غبار است و نشانههایی از جذب فعال مواد را نشان میدهد. دادههای تلسکوپهای پیشرفته، یک سیستم غنی و پیچیده را نشان میدهد که حاوی سیلیکاتها و ترکیبات هیدروکربنی است که نشان دهنده یک دیسک غنی از کربن است.این سیاره سرکش با جرمی بین ۵ تا ۱۰ برابر مشتری، یکی از سبکترین…
…بزرگتر و درخشانتر از ماههای کامل معمولی به نظر میرسد.ویژگیهای ماه برداشتبر اساس تقویم آلماناک، این ماه در چندین شب متوالی تقریباً همزمان با غروب خورشید طلوع میکند که به کشاورزان فرصت بیشتری برای برداشت محصول زیر نور ماه میدهد. معمولاً این پدیده در سپتامبر (۱۰ شهریور تا ۸ مهر) رخ میدهد، اما در سال ۲۰۲۵ میلادی به دلیل نزدیکی به اعتدال پاییزی (۱ مهر ۱۴۰۴) در اکتبر مشاهده خواهد شد. در چنین مواردی، ماه کامل سپتامبر با نام ماه ذرت (Corn Moon) خوانده میشود.نامهای دیگر ماه اکتبردر سالهایی که ماه اکتبر، ماه برداشت نیست، بهعنوان ماه شکارچی (Hunter’s Moon) شناخته میشود. همچنین نامهای بومی آمریکایی برای این ماه شامل موارد زیر است:ماه خشککردن برنج (داکوتا)ماه ریزش برگها (انیشینابه)ماه یخبندان (اوجیبوه) و ماه یخ (هایدا)ماه کوچ (کری)اَبَرماههای دیگر سال ۲۰۲۵علاوه بر این پدیده که اولین اَبَرماه سال خواهد بود، دو اَبَرماه دیگر در تاریخهای ۱۴ آبان/ ۵ نوامبر با نام ماه سگ آبی (Beaver Moon) و ۱۳ آذر/ ۴ دسامبر با نام ماه سرد (Cold Moon) طلوع خواهند کرد.نحوه مشاهدهبرای دیدن این پدیده نیاز به تجهیزات خاصی نیست، اما استفاده از تلسکوپ یا دوربین دوچشمی میتواند تجربه بهتری ایجاد کند.
…سیاره نپتون نیز با وجود فاصلهی بسیار زیاد با ما، نزدیک به هر ۳۶۷ روز یکبار یا تقریباً هر سال، در وضعیت مقابله قرار میگیرد. برای امسال، مقابله در اول مهر (۲۳ سپتامبر) رخ خواهد داد. این دو رویداد با اعتدال پاییزی که دوشنبه ۲۲ سپتامبر ۲۰۲۵ (۳۱ شهریور ۱۴۰۴) در ساعت ۲۱:۵۰ به وقت ایران رخ خواهد داد، همزمان شدهاند. در لحظهی اعتدال، طول شب و روز تقریباً در سراسر زمین برابر خواهد بود. البته روز کمی طولانیتر از شب است؛ زیرا جو زمین نور خورشید را خم میکند و موجب میشود که پیش از طلوع واقعی خورشید، نورش را ببینیم.نپتون و زحل در آسمان نسبتاً به هم نزدیک خواهند بود. برای پیداکردن زحل، بعد از غروب خورشید به سمت شرق نگاه کنید. سیارهها را میتوان در آسمان تشخیص داد؛ زیرا مانند ستارهها چشمک نمیزنند. از آنجایی که ستارگان منابع نقطهای نور هستند و آشفتگی جو نورشان را جابجا میکند، همواره چشمکزن بهنظر میرسند.زحل با چشم غیرمسلح دیده میشود؛ اما برای دیدن نپتون، به تلسکوپ نیاز دارید و اگر تلسکوپ نسبتاً خوبی داشته باشید (مثلاً نمونهای ۷۶ میلیمتری یا سه اینچی با بزرگنمایی دستکم ۲۰۰ برابر)، میتوانید یک پدیده هیجانانگیز دیگر را نیز مشاهده کنید.
