جدید به قدیم
آیا تا به حال به این موضوع اندیشیدهاید که فرزندی که امروز در کلاس درس نشسته است، در سال ۲۰۳۵ یا ۲۰۴۰ وارد چه نوع بازار کاری خواهد شد؟ در دنیایی که هوش مصنوعی (AI) میتواند در کسری از ثانیه مقالاتی بنویسد که دانشجویان روزها برای آن وقت میگذاشتند، یا معادلات پیچیدهای را حل کند که مهندسان را به چالش میکشید، معنای "موفقیت تحصیلی" دستخوش تغییری بنیادین شده است. ما در آستانه دورانی هستیم که دیگر انباشت اطلاعات در ذهن، مزیت رقابتی محسوب نمیشود. سوال اصلی اینجاست: در عصر طوفانهای دیجیتال، چگونه میتوانیم فرزندانی تربیت کنیم که نه تنها در برابر امواج تغییر نشکنند، بلکه بر روی آنها موجسواری کنند؟ پاسخ در پرورش «یادگیرندگان انعطافپذیر» نهفته است؛ مفهومی که مرزهای سنتی آموزش را درمینوردد.
در دنیای پرسرعت امروز، هر روز با تصمیمگیریهای متعددی روبرو هستیم. از انتخاب یک سرمایهگذاری مالی گرفته تا تغییر شغل یا حتی تصمیمگیری در روابط شخصی، این انتخابها میتوانند مسیر زندگی ما را تغییر دهند. اما اغلب، تصمیمات ما تحت تاثیر سوگیریهای ذهنی قرار میگیرند. الگوهای فکری ناخودآگاه باعث میشوند ما به جای منطق، بر اساس احساسات یا تجربیات گذشته عمل کنیم. روانشناسی شناختی، شاخهای از علم روانشناسی که بر فرآیندهای ذهنی مانند ادراک، حافظه و تصمیمگیری تمرکز دارد، ابزارهای قدرتمندی برای شناسایی و کاهش این سوگیریها ارائه میدهد. دانشمندانی مانند دنیل کانمن، برنده جایزه نوبل اقتصاد در سال ۲۰۰۲ و آموس تورسکی، پیشگامان در زمینه روانشناسی تصمیمگیری، نشان دادهاند که مغز انسان دو سیستم فکری دارد: سیستم اول که سریع، شهودی و پر از سوگیری است و سیستم دوم که کند، تحلیلی و منطقی است. با استفاده از اصول روانشناسی شناختی، میتوانیم سیستم دوم را تقویت کنیم و تصمیمات بهتری در زندگی روزمره بگیریم.
در پی طرح پرسشهایی از سوی جامعه وکلا درباره علت برگزاری همایشهای صنفی در جزیره کیش و نحوه هزینهکرد بودجه المپیادهای ورزشی، رئیس کانون وکلای دادگستری هرمزگان در گفتگو با صبح ساحل به تشریح اهداف این برنامه و نحوه مدیریت مالی آن پرداخت. وی در این گفتوگو به توضیح درباره اهمیت المپیاد ورزشی، چالشهای مالی و زیرساختی و همچنین دلیل انتخاب جزیره کیش برای برگزاری رویدادهای صنفی پرداخت و همچنین به دغدغهها و انتقادهایی که نسبت به نحوه هزینهکرد بودجه صنفی مطرح شده است پاسخ داد و بر شفافیت در برابر اعضا تاکید کرد. آنچه میخوانید حاصل این مصاحبه است.
آیا تا به حال به این فکر کردهاید که رقیب شغلی آینده فرزندتان، احتمالا همکلاسی او نیست، بلکه یک الگوریتم پیشرفته هوش مصنوعی است؟ در دنیایی که ماشینها میتوانند مقالههای دانشگاهی بنویسند، مسائل پیچیده ریاضی را حل کنند و کدهای برنامهنویسی تولید کنند، تعریف "تعالی تحصیلی" بهطور بنیادین تغییر کرده است. اضطراب ناشی از پیشرفت سریع تکنولوژی در میان خانوادهها کاملاً طبیعی است، اما کلید موفقیت در ترسیدن از آینده نیست، بلکه در آمادهسازی هوشمندانه برای آن است. ما در نقطهای تاریخی ایستادهایم که نمرات ۲۰ و حفظ کردن کتابهای درسی دیگر تضمینکننده موفقیت نیستند. اکنون زمان آن رسیده که خانوادهها استراتژیهای خود را تغییر دهند و بر روی ویژگیهایی تمرکز کنند که هوش مصنوعی فاقد آنهاست: خلاقیت انسانی، درک عاطفی و تفکر انتقادی پیچیده.
متخصصان قلب هشدار میدهند که یک بالش با ارتفاع نامناسب، با ایجاد اختلال در گردش خون، تنفس و کیفیت خواب، به طور پنهانی بر افزایش فشارخون صبحگاهی تأثیر میگذارد و تنها با یک تغییر ساده و کمهزینه میتوان در کنار درمانهای معمول، به کنترل بهتر فشارخون کمک کرد.
تصور کنید فرزندتان در دنیایی زندگی میکند که دسترسی به تمام دانش بشری تنها با یک کلیک یا یک فرمان صوتی امکانپذیر است. در چنین عصر شگفتانگیزی، دیگر "دانستن" حقایق قدرت محسوب نمیشود، بلکه "چگونگی استفاده" از آنهاست که تفاوتها را رقم میزند. ما در آستانه تحولی هستیم که در آن هوش مصنوعی (AI) بسیاری از وظایف شناختی و تکراری را بر عهده میگیرد. در این میان، سوالی که خواب را از چشمان بسیاری از والدین دلسوز میرباید این است: «اگر ماشینها میتوانند کدنویسی کنند، ترجمه کنند و حتی مقاله بنویسند، جایگاه فرزند من کجاست؟» پاسخ در فرمولهای ریاضی یا حفظ تاریخها نیست؛ پاسخ در "مهارتهای نرم" و فضای عاطفی و ارتباطی خانواده نهفته است. خانواده، نخستین و مهمترین پایگاه برای پرورش مهارتهایی است که هیچ رباتی قادر به تقلید آنها نیست.
در تقویم رسمی، «روز زن» اغلب به مناسبتهایی گره خورده که قرار است احترام و مقام زن را یادآوری کنند اما در خارج از این تقویم، زنانی زندگی میکنند که هر روزشان آزمون طاقت و زیستن در شرایطی است که کمتر دیده میشود: مادران تکسرپرست. زنانی که بار زیستی، عاطفی، اقتصادی و زمانی خانواده را به تنهایی بر دوش میکشند و در سکوت، زیرساختهایی را جبران میکنند که سالهاست کارکرد حمایتی خود را از دست دادهاند. افزایش جمعیت این گروه، آنها را به یک اقلیت بزرگ تبدیل کرده است؛ اقلیتی که دیده نمیشود، اما ستون بخشی از پایداری اجتماعیاند.
وقتی نخستین تصاویر خودروی برقی Xiaomi SU7 Max در پایان سال ۲۰۲۳ منتشر شد، بسیاری آن را شوخی رسانهای پنداشتند. مگر ممکن است شرکتی که تا دیروز گوشی و تبلت میساخت، ناگهان خودرویی تمامعیار با ۶۷۳ اسببخار قدرت و طراحی الهامگرفته از Porsche Taycan و Tesla Model S به بازار بفرستد؟ اما این اتفاق واقعاً رخ داد. کارخانه مدرن شیائومی در پکن تنها سه سال پس از آغاز پروژه، نخستین مدل را روانه خیابان کرد. در مدت کوتاهی، SU7 Max به یکی از پرفروشترین خودروهای برقی چین بدل شد و حتی رکوردهایی در پیستهای معتبر ثبت کرد.
ویتامینهای گروه B، مجموعهای از ویتامینهای ضروریاند که نقش مهمی در تولید انرژی، عملکرد صحیح مغز و سلامت سیستم عصبی دارند. کمبود این ویتامینها میتواند باعث خستگی، مشکلات عصبی و اختلالات خلقی شود.
در ایران امروز، زندگی دانشجویی دیگر تنها بر محور درس خواندن، رشد فکری و تجربهکردن آزادیهای نخستین سالهای بزرگسالی نمیچرخد بلکه بخش بزرگی از تجربهی دانشجویی در سایهی فشارهای اقتصادی شکل میگیرد که هر سال شدیدتر میشوند. سیاستهای خصوصیسازی در حوزهی آموزش عالی، از افزایش شهریهها تا کاهش حمایتهای رفاهی، دانشگاه را از نهادی عمومی و امکانساز به مکانی تبدیل کردهاند که در آن هزینههای بقا بر دوش دانشجو گذاشته میشود. در چنین فضایی، دانشجو نه تنها با رقابت علمی روبهرو است، بلکه باید با دغدغهی تامین مخارج خوابگاه، غذا، حمل و نقل، منابع درسی و آیندهی شغلی نامعلوم هم دست و پنجه نرم کند. روز دانشجو، به عنوان یادآور کنشگری و پرسشگری نسلهای پیشین، فرصت مناسبی است برای بازاندیشی انتقادی دربارهی این مسیر. آیا دانشگاه قرار بود به بازتولید نابرابری اقتصادی کمک کند؟ آیا دانشجو باید برای بقای خود به نیروی کار ارزان و قابلاستفاده در بازار کار بیثبات تبدیل شود؟ فشارهایی که امروز بر دانشجویان وارد میشود نه شخصی و فردی، بلکه ساختاری است.
رکورد عجیب، قیمت دلار از ۱۵۱ هزار تومان گذشت
