جدید به قدیم
در صبحانه خبری امروز، 10 خردادماه 1405 درباره تازهترین تحولات، آموزش و پرورش از امکان ثبتنام دانشآموزان در مدارس نزدیک محل کار والدین و آغاز زمانبندی ثبتنام مدارس خبر داد؛ همزمان منابع آمریکایی از حمله دوباره به یک شناور در شرق اقیانوس آرام و افزایش شمار قربانیان این حملات به بیش از 200 نفر خبر میدهند و سپاه نیز از سرنگونی یک فروند پهپاد MQ1 آمریکا در حریم آبهای سرزمینی ایران خبر داد.
حضور خبرنگاران خارجی در میناب و بازدید آنان از محل شهادت دانشآموزان و معلمان مدرسه «شجره طیبه»، اقدامی مهم و اثرگذار در روایت حقیقت یکی از تلخترین فجایع انسانی سالهای اخیر بود. در روزهایی که محدودیتهای اینترنتی و جنگ رسانهای تلاش داشت ابعاد این حادثه را در هالهای از ابهام قرار دهد، حضور رسانههای بینالمللی در صحنه توسط سازمان بسیج رسانه کشور و با همکاری استانداری و اداره فرهنگ و ارشاد هرمزگان فرصتی فراهم کرد تا صدای خانوادههای داغدار و مظلومیت کودکان بیگناه میناب به گوش افکار عمومی جهان برسد. گزارشها و تصاویر منتشرشده از سوی خبرنگاران خارجی، عمق فاجعهای را نشان داد که در آن دهها دانشآموز و معلم در حمله به مدرسهای غیرنظامی، جان خود را از دست دادند. برخی رسانهها و نهادهای بینالمللی نیز خواستار تحقیقات مستقل درباره این حادثه شدند و آن را نقض آشکار حقوق بشر و قوانین بینالمللی دانستند. بیتردید، حضور خبرنگاران خارجی در میناب صرفاً یک بازدید خبری نبود، بلکه تلاشی برای ثبت حقیقت تاریخی و جلوگیری از فراموششدن رنج کودکانی بود که قربانی خشونت و جنگ شدند. در شرایطی که انتشار آزاد اطلاعات با دشواریهایی همراه بود، این اقدام توانست بخشی از واقعیتهای میدانی را به جهانیان منتقل کند و مانع از…
شانس این را داشتم که تقریباً از همان ماههای نخست ورودم به جزیره در سال ۱۳۸۹ ه.خ، با میراث بان بزرگ فرهنگ بومی جزیره آشنا شوم؛ «استاد محمد زبیری». دقیقتر بگویم، از طریق اقبال، پسرش که همکار ما در سازمان منطقه آزاد قشم بود، به خانهاش در روستای دیرستان [مرکز جزیره] رفتم. البته وقتی دیدمش، فهمیدم خیلی بیشتر از آن چیزی است که دربارهاش شنیده بودم.با دلخوری، همه وسایل موزهاش را در یکی از اتاقهای خانه انبار کرده بود. او نه موزهداری خوانده بود و نه ادعایی داشت؛ اما عمر خود را صرف جمعآوری وسایل اجدادش کرده بود.کنارش ایستادم و با دقت یادداشت برمیداشتم و عکس میگرفتم. وسایلی را که با سختی و در طول عمرش جمع کرده بود، برایم توضیح میداد. انگار برایم یک کارگاه آموزشی برگزار کرده باشد. از «هاش» یا آسیاب دستی تا «لینگار» (لنگر) و انواع «منجل» (دیگ و قابلمه) آشنا شدم. همچنین با انواع دستبافتهای تولید شده از «پیش مغ»( برگ درخت خرما) به گویش محلی آشنا شدم. البته بعد از آن کارگاه آموزشی صمیمانه، بارها از ایشان درباره نام بومی وسایلی که یاد گرفتنشان برایم سخت بود، پرسیدم.هر مدیری که به جزیره میآمد، باید می نشستم و برایش…
از سه سال پیش که او را در موزه مردم شناسی روستای دیرستان قشم ملاقات کردم شیفته نگاه و فلسفه او به زندگی شدم. استاد محمد زبیری برای من یک الگو است. او در میان خستگی ها و تنهایی ها توانست بخش مهمی از فرهنگ جزیره کهن قشم را که در حال فراموشی بود ثبت و زنده نگاه دارد.کتاب ارزشمند گنز بپو ( گنج پدربزرگ) به درستی گنجی است که هر چه زمان بگذرد جامعه بیشتر به اهمیت او پی می برد. این اثر شاخص حاصل سال ها عمر استاد زبیری است که خواننده در آن با تاریخ،آیین، سرگرمی ها و کلمات جزیره آشنا می شود.درباره این بزرگ مرد نوشتن برای من یک افتخار است به عنوان یک کنجکاو که در سراسر روستاهای هرمزگان قدم می زنم بی تعارف محمد زبیری یکی از تاثیرگذارترین افراد در استان هرمزگان است.من و همکارانم بعد از آشنایی با ایشان مجموعه مستندی را آغاز کردیم با نام " روستازادگان دانشمند" که نام مجوعه را از جناب سعدی بزرگ قرض گرفتیم.این مستند های کوتاه نگاهی دارند به زندگی افرادی که روستاهای خود تحول ایجاد کردند.محمد زبیری عزیز همان پدر حکیمی است که با عمل خود به ما پند می دهد…
حبیب اله یادروج -قشم تنها یک جزیره نیست؛ بلکه روایتی زنده از تلاقی تاریخ، فرهنگ، دریا و همزیستی خردمندانه انسان با طبیعت است. میراث فرهنگی این دیار، از دانش بومی لنجسازی و طنین موسیقی دریایی گرفته تا معماری اصیل، آیینها، باورها و سبک زندگی «جزیرتیها»، سرمایهای بیبدیل برای آینده ایران است. صیانت از این میراث، نهتنها پاسداشت گذشته، بلکه ترسیمگر مسیر توسعهای ریشهدار و هویتمحور برای نسلهای فردا خواهد بود.روز جهانی موزه و هفته میراث فرهنگی، مجالی است برای یادآوری یک مسئولیت مشترک: «صیانت از اصالت و پویایی قشم برای آیندگان». شکوه فرهنگ بومی این جزیره، قرنها بر شانههای زنان هنرمند و خالق رودوزیهای ظریف، و مردان دریاورزی که پهنه اقیانوسها را درنوردیدهاند، حفظ شده و امروز در تجلی آیینهای محلی پیش چشم ماست.بر این اساس، رسالت ما مدیران حوزه فرهنگ و سیاستگذاران صنعت گردشگری، در گام نخست، تکریم و پاسداشت «گنجینههای زنده بشری» این سرزمین است. در این میان، «استاد محمد زبیری»، موزهداری دغدغهمند و پژوهشگری نستوه، طی چند دهه اخیر همتی والا گماشت تا داراییهای فرهنگی و هویت بومی مردمان جزیره را که در آستانه فراموشی بود، در کتاب ارزشمند «گنز بپو» (گنج پدربزرگ) ثبت و ضبط نماید. ایشان با گردآوری میراث ملموس در موزه…
عادل شهرزاد، مدیرکل میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی هرمزگان در یاداشتی به مناسبت روزجهانی موزه و هفته میراثفرهنگی نوشت: روز جهانی موزهها فرصتی مغتنم برای تأملی دوباره بر جایگاه موزهها در نظام دانایی و حافظه تاریخی جوامع انسانی است. در ادبیات معاصر مطالعات میراث فرهنگی، موزهها دیگر صرفاً فضاهایی برای نگهداری اشیا تلقی نمیشوند، بلکه نهادهایی معرفتزا و میانرشتهای به شمار میآیند که در آنها تاریخ، باستانشناسی، مردمشناسی، هنر، جامعهشناسی و مطالعات فرهنگی به هم میرسند تا روایتهای پیچیدهتری از گذشته انسان ارائه شود. موزهها در این معنا، بایگانیهای زنده تاریخاند؛ مکانهایی که در آنها اشیا نه تنها حفظ میشوند، بلکه خوانده، تفسیر و در چارچوب روایتهای علمی و فرهنگی بازمعنا میگردند.در این میان، منطقه خلیج فارس جایگاهی ممتاز در مطالعات تاریخی و باستانشناسی دارد. این پهنه آبی از دیرباز یکی از مهمترین کانونهای شکلگیری شبکههای ارتباطی و مبادلات فرهنگی در جهان باستان بوده است. موقعیت جغرافیایی خلیج فارس در پیوند میان فلات ایران، میانرودان، شبهجزیره عربستان و حوزه اقیانوس هند، آن را به گذرگاهی راهبردی برای تعاملات انسانی، تجاری و فرهنگی تبدیل کرده است؛ گذرگاهی که آثار آن را میتوان در مجموعه گستردهای از دادههای باستانشناسی به دست آمده از سواحل و جزایر این منطقه مشاهده کرد.کاوشها و…
به گزارش صبح ساحل، کنگره فرهنگی هنری با عنوان « پرواز تا خورشید» به مناسبت دومین سالگرد رییسجمهور شهید سید ابراهیم رئیسی و همراهان ایشان با حضور اصحاب فرهنگ و هنر فرهیختگان و مدیران ارشد کشور و جمعی از مردم و دوستداران شهید رییسی در تالار وحدت ایران ، برگزار شد. بر اساس این گزارش این کنگره در آستانه ی دومین سالگرد شهادت آیت الله رئیسی و همراهان آسمانی وی در شرایطی کشور عزادار شهادت قائد امت ،رهبر شهید انقلاب اسلامی و سایر شهدا جنگ رمضان ، برگزار شد.
… پاسداشت حافظه تاریخی، استقلال فرهنگی و میراث ماندگار نیاکان ایرانزمین که در طول قرنها، یکی از مهمترین جلوههای مقاومت فرهنگی ما، در برابر استحاله و از خودبیگانگی بوده و توانسته در کنار تعامل با جهان، اصالت و ریشههای خویش را حفظ کند.امروز نیز در جهانی که تحولات شتابان رسانهای، فناوریهای نوین و گسترش ادبیات و زبانهای جهانی، سبک زیست نسلهای جدید را دگرگون ساخته است، مسئولیت ما نه رویارویی با جهان جدید، بلکه یافتن راهی خردمندانه برای حفظ، تقویت و روزآمدسازی زبان فارسی است؛ زبانی که باید همزمان ریشهدار، زنده، خلاق و توانمند باقی بماند و بتواند با نسل جدید سخن بگوید.نسل جوان ایران، ناگزیر از حضور در جهان معاصر و گفتوگو با فرهنگها و زبانهای گوناگون است؛ اما این حضور، زمانی ثمربخش و ماندگار خواهد بود که پیوند او با زبان فارسی، بهعنوان زبان هویت، فرهنگ و حافظه تاریخی این سرزمین، استوار و زنده بماند. آینده زبان فارسی، در گرو آن است که بتوانیم این گنجینه بزرگ را نه در قالب یادگاری از گذشته، بلکه بهعنوان زبانی پویا، آفریننده و همسخن با انسان امروز به آیندگان منتقل کنیم.اینجانب، ضمن گرامیداشت روز پاسداشت زبان فارسی، امیدوارم به همت اساتید و اهالی فرهنگ و هنر، زبان فارسی همچنان…
حتی این مورد که دولتهای مختلف آمده و رفتهاند اما آقای مدیرکل همچنان بر صندلی سازمان دولتی چسبیده و تکان نمیخورد را نیز پای تجربهاش گذشتیم تا ارتباطات. مدیران پروازی هم بخش جداییناپذیر و حذف نشدنی استان هرمزگان هستند که با توجه به عدم برقراری پروازها در شرایط کنونی جزء چند درصد افراد دورکار قرار دارند. حضور پرتعداد چهرههای سیاسی و اقتصادی استان در هیئتهای ورزشی نیز عادی شده اما هدف این نوشته طرح مسئله «حضور یک شخص در حداقل دو پست مدیریتی» است که ممکن است همچون ویروس در ساختار مدیریتی استان گسترش یابد و قبه این عمل ناصواب ریخته شود. هدف این نوشته نقد شخص نیست بلکه مسئله نگرانی از گسترش این رویکرد است.نمونه این فقره، همزمانی مسئولیت «معاون هماهنگی امور اقتصادی استانداری هرمزگان» و «مدیرکل/سرپرست میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان هرمزگان» است؛ به بیان دیگر یک نفر عهدهدار این دو تصدی مهم و از دیدگاه ما اثرگذار است که هر کدام بهتنهایی نیازمند تمرکز، تخصص و زمان قابلتوجهی هستند. سوال بزرگ این است که چرا «مدیریت اداره کل میراث فرهنگی استان هرمزگان» همچون گوشت قربانی میان افرادی که هیچ قرابتی با این سمت ندارند، جا به جا میشود؟ چرا برای جناب استاندار هرمزگان…
…ارکان اندیشه راهبردی این سازمان تبدیل شده است. این نگاه بر آن است که ناامنی، فقر، بیعدالتی، تبعیض ساختاری و محرومیت از حقوق بنیادین، زمینهساز بروز منازعات خشونتبار است. بنابراین، مقابله با ریشههای تعارض نه تنها یک ضرورت اخلاقی، بلکه پیششرطی برای امنیت جمعی محسوب میشود. برنامههای جهانی برای کاهش فقر، توسعه پایدار محیطزیستی، ارتقای برابری جنسیتی و حمایت از گروههای به حاشیه راندهشده، هر یک حلقهای از زنجیره تلاش برای دستیابی به صلحی است که بر عدالت استوار است. در کنار این ابعاد ساختاری، سازمان ملل متحد نقش مهمی نیز در ترویج فرهنگ گفتوگو و مدارا در سطح جهانی ایفاء میکند. در جهانی که تنوع فرهنگی، مذهبی، نژادی و سیاسی واقعیتی اجتنابناپذیر است، تبدیل این تنوع به فرصت به جای تهدید، نیازمند بستری برای گفتوگوی دائمی است. سازمان ملل متحد با ابتکار عمل در زمینه گفتوگوی تمدنها، ائتلاف تمدنها، سالها و دهههای موضوعی برای ترویج فرهنگ صلح، مدارای دینی و فرهنگی، تلاش کرده است مفهوم صلح را از سطح صرفاً امنیتی فراتر برده و به حوزه روابط میان ملتها و جوامع وارد کند. به رسمیت شناختن تنوع به عنوان عاملی غنیکننده، نه مانعی برای همزیستی، نقطه عزیمت این رویکرد به شمار میآید. از منظر حقوقی و هنجاری نیز سازمان…
