جدید به قدیم
نتیجه این ده روز، واقعیتی تلخ و نگرانکننده است. بسیاری از تاکسیهای شهری متعلق به دهه هشتاد هستند؛ خودروهایی که مسافران هنگام ورود به آنها دچار اضطراب میشوند. صندلیهای پاره، دستگیرههای جدا شده، درهای کجشده بر اثر تصادفهای متعدد و بدنههای فرسوده، نخستین پرسشی که در ذهن مسافر ایجاد میکند: «آیا با این ماشین به مقصد میرسم؟» مشکل دیگر، وضعیت نامشخص نرخ کرایههاست؛ موضوعی که بارها موجب مشاجرههای ناخوشایند بین مسافران و رانندگان شده و فشار روانی زیادی به رانندگان وارد میکند. سومین چالش، کمبود تاکسی فعال در شهر است. گفته میشود بیش از هزار نفر در بندرعباس مالک تاکسی هستند، اما تنها حدود چهارصد تاکسی در مسیرها فعالیت میکنند. البته به دلیل شفاهی بودن این آمار، خبرنگار امکان تأیید آن را ندارد و انتظار میرود تاکسیرانی درباره آن شفافسازی کند.اما چرا رانندگان تاکسی تمایلی به نوسازی خودروهای خود ندارند؟ پیگیریها نشان میدهد شرایط پیچیده و محدودکنندهای که شهرداری ایجاد کرده، انگیزه نوسازی را از رانندگان گرفته است.این در حالی است که در سراسر جهان، تاکسیها بخشی از هویت فرهنگی و گردشگری هر شهر را به دوش میکشند. بندرعباس شهری که در سالهای اخیر همراه با سنندج توسط کمیسیون ملی یونسکو بهعنوان شهر خلاق صنایع دستی و…
…میکنیم. واقعیت این است که در مناطق ساحلی قاچاق سوخت وجود داشته، اما نوع برخوردها طوری شده که فشارش فقط بر دوش مردم ساحل و استانهای ساحلی افتاده، نه قاچاقچیان واقعی. «سید عبدالکریم هاشمی نخل ابراهیمی» ادامه داد:«مشکل این است که روشهای کنترل، نظارت و مبارزه درست اجرا نمیشود یا نمیشود انجام داد، بعد برای جبران این ضعفها، محدودیت بر مردم اعمال میکنیم. امروز در پمپبنزینهای شهرهای هرمزگان صفهای طولانی داریم؛ چرا نمیتوانیم کنترل کنیم؟ تمام افرادی که در این صفها هستند قاچاقچی نیستند؛ بسیاری از آنها معلم، کارمند، کارگر و مردم عادیاند که فقط برای سوختگیری آمدهاند. تعداد کارتهای سوخت آزاد را در جایگاهها محدود کردیم و زمان استفاده از کارتهای آزاد هم کاهش دادهایم، طبیعیست که صف ایجاد شود؛ چون عرضه و تقاضا با هم نمیخواند».هاشمی نخل ابراهیمی تأکید کرد:«قاچاق بنزین در استانهای مجاور ما اتفاق میافتد، نه در مناطق ما. اما سختگیریها در هرمزگان طوری اعمال میشود که نتیجهاش فقط صفهای طولانی و اذیت شدن مردم است. من به یکی از فرمانداران گفتم ظرف یکی دو هفته باید این موضوع را حل کنید. باید با شرکت نفت و نهادهای نظارتی بنشینید و کاری کنید. هم ساعت استفاده از کارتهای آزاد سوخت باید بیشتر شود…
در حالی که جهان در «هفته دیابت» بر پیشگیری و مدیریت این بیماری تأکید میکند، بیماران دیابتی در بندرعباس با چالشی جدی روبهرو هستند: کمبود انسولین؛ دارویی حیاتی برای بسیاری از مبتلایان. دیابت دیگر محدود به بزرگسالان نیست و آمارها نشان میدهد کودکان نیز بیشتر درگیر این بیماری میشوند. تنها در نهماهه نخست امسال، مرکز آموزشی و درمانی کودکان بندرعباس از ۱۷۱ مورد بستری کودکان مبتلا به دیابت نوع یک خبر داده است؛ آماری که اهمیت دسترسی پایدار به انسولین را یادآوری میکند. با وجود تلاشهای انجامشده، برخی بیماران همچنان در تهیه انسولین با مشکلاتی مواجهاند که این وضعیت نگرانیهایی در میان خانوادهها ایجاد کرده است. کمبود دارو، علاوه بر تأثیر مستقیم بر سلامت بیماران، به کاهش اعتماد عمومی نسبت به نظام تأمین دارو نیز میانجامد.انتظار بیماران دیابتی و خانوادههایشان از مسئولان دانشگاه علومپزشکی و بخش دارو و درمان، ایجاد سازوکاری شفاف و پایدار برای تأمین انسولین است؛ بهگونهای که روند دریافت دارو بدون پیچیدگی و تأخیر انجام شود. مدیریت مؤثر دیابت تنها با آموزش و آگاهیرسانی محقق نمیشود؛ بلکه نیازمند برنامهریزی دقیق برای دسترسی مطمئن به داروهای ضروری است.اکنون زمان آن است که با هماهنگی بیشتر و رویکردی عملی، شرایطی فراهم شود تا بیماران بدون نگرانی بتوانند…
رانندگان ماشینهای سنگین مستقر در اسکله از تجمع آب فاضلاب گندیده و زباله در محوطه جمهوری گلایه کرده و میگویند این وضعیت، همراه با افزایش پشه آئدس و حشرات، موجب بروز بیماری در میان چند راننده و انتقال آنها به بیمارستان شده است. آنان خواستار حضور فوری مسئولان بهداشت و مدیریت اسکله برای بازدید، لایروبی و رسیدگی به شرایط موجود هستند.
…نزدیکشدن به روزهای پایانی سال، موضوع نحوه محاسبه و میزان عیدی کارمندان دولت و بازنشستگان بار دیگر در کانون توجه افکار عمومی قرار گرفته است. اختلاف قابلتوجه میان عیدی کارگران-که براساس قانون کار معادل دو برابر حداقل دستمزد تعیین میشود- و عیدی ثابت کارمندان و بازنشستگان، طی سالهای اخیر به یکی از چالشهای پایدار نظام پرداخت تبدیل شده است. مبلغی که حتی برای کارگران نیز با هزینههای سنگین نوروز فاصله دارد. کارشناسان حوزه رفاه و تأمین اجتماعی معتقدند تعیین رقم ثابت برای عیدی کارکنان دولت و بازنشستگان، با شرایط تورمی و افزایش مداوم هزینههای زندگی همخوانی ندارد و عملاً کارکرد حمایتی این پرداخت را کمرنگ کرده است. این در حالی است که بسیاری از هزینههای شب عید، از ملزومات خوراکی تا پوشاک و نیازهای خانوار، فشار جدی بر بودجه حقوقبگیران وارد میکند و انتظار عمومی بر این است که عیدی نقش مؤثرتری در پوشش بخشی از این مخارج ایفا کند. از نگاه صاحبنظران، یکسانسازی منطقی سازوکار پرداخت و اتصال عیدی کارمندان و بازنشستگان به درصدی از حقوق ماهانه، میتواند گامی در جهت تحقق عدالت و کاهش شکاف موجود باشد. پیشنهادهایی همچون تعیین عیدی حداقل معادل یک ماه حقوق یا پیشبینی فرمول شناور و متناسب با تورم، در سالهای اخیر…
با افزایش ابتلا به تب دنگی در هرمزگان و هشدار درباره اوج احتمالی بیماری در دیماه، دکتر بندتا الگرانزی، رئیس دپارتمان بیماریهای واگیر سازمان جهانی بهداشت در بازدید از مراکز درمانی بندرعباس، وضعیت پشه آئدس را «جدی اما قابلمدیریت» توصیف کرد و بر اهمیت آموزش و مشارکت مردم در قطع زنجیره انتقال تأکید داشت.وی با اشاره به همکاریهای منطقهای WHO گفت: هدف این سازمان تقویت برنامههای ملی، ارائه راهنمایی فنی و گسترش تبادل اطلاعات در حوزه پیشگیری و درمان است،الگرانزی کنترل آئدس را موضوعی فراملی دانست و بر ادامه همکاریهای چندینساله WHO با ایران تأکید کرد.دکتر یحیی میرزاده، معاون بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان اعلام کرد: از ابتدای سال ۱۹۱ مورد مثبت تب دنگی در استان ثبت شده که بیشترشان در بندرعباس بودهاند. او با تأکید بر اینکه ۸۰ درصد مبتلایان بدون علامت هستند، هشدار داد: اگر آذرماه بارندگی داشته باشیم، موج دوم بیماری احتمالاً در دیماه آغاز میشود.میرزاده چاله آسانسورها را مهمترین محل تکثیر پشه آئدس دانست و گفت: حدود ۷۰ درصد مشکل استان از همین نقطه سرچشمه میگیرد،این پشه در دو ساعت قبل از طلوع و غروب بیشترین گزش را دارد و به رنگهای تیره جذب میشود.وی از شهروندان خواست…
…یا حتی ماشینهای برقی قصد دارند «نظر معلم» را جلب کنند. این رفتار، همانطور که روانشناسان اجتماعی تأکید میکنند، مصداق «پرستیژسازی بیمارگونه» است؛ پدیدهای که عدالت آموزشی را مخدوش کرده و زمینه تبعیض ناخودآگاه را در محیط درس فراهم میکند. وقتی فرزند این مادر با نگرانی پرسیده: «مامان تو برای معلم من چی میبری؟ مادر فلانی پارچه لباس مجلسی آورده»، او احساس کرده که ریشه این رفتارها نهتنها در والدین، بلکه در ساختار فرهنگی جامعه نیز گستردهتر است.در ادامه گفتوگو، اشاره کردم که اتفاق اخیر در فضای دانشگاهی دفاع دکترای بهنوش طباطبایی با همراهی بادیگارد بازتاب همین بیماری اجتماعی است. رفتاری که پیامش ساده است: «من متفاوتترم، من از شما جدا هستم.» این همان ذهنیتی است که در مدارس نیز تکثیر میشود: نیاز شدید به دیدهشدن، ساختن فاصلههای مصنوعی و بازتولید نابرابری.طبق تحقیقات آموزشی OECD، «عدالت ادراکی» یکی از کلیدیترین معیارهای یادگیری عمیق است. یعنی کودکان تنها زمانی خوب یاد میگیرند که احساس کنند در محیطی برابر و بدون تبعیض هستند. اما امروز در بسیاری از مدارس غیرانتفاعی، این حس عدالت درهم شکسته است. نه معلمان آموزش لازم برای مدیریت این تبعیضها را دارند و نه مدیریت مدارس، محدودیتی برای این «شوآفها» تعیین میکند.مدرسه باید جایی باشد…
…از همه جا میآیند.»مسئولان دانشگاه علوم پزشکی تأکید دارند که تنها راه مقابله با این پشه، حذف محلهای تخمریزی آن است؛ یعنی خشککردن آبهای راکد در زیرگلدانها، کولرها، لاستیکهای فرسوده و چالههای آسانسور. گروههای واکنش سریع نیز اعلام کردهاند که تاکنون ۳۶۸ محل آلوده در شهر پاکسازی شده است، اما با توجه به گستردگی آلودگی، این اقدامات هنوز کافی نیست.دکتر یحیی میرزاده، معاون بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان، میگوید: «پشه آئدس از انسان به انسان منتقل نمیشود، اما هر بار که از فرد آلوده خون میمکد، ویروس را در بزاق خود ذخیره کرده و میتواند نسلهای بعدی را هم ناقل کند.» همین ویژگی سبب شده که کنترل چرخه انتقال، دشوار و نیازمند همکاری گسترده میان مردم و نهادها باشد.با وجود تلاشهای شهرداری، بسیج، هلال احمر و گروههای مردمی برای پاکسازی محلات، نبود نظافت مستمر، ضعف در جمعآوری پسماندها و بیتوجهی به جویهای باز شهر، باعث شده تا مردم احساس ناامنی بهداشتی داشته باشند. بسیاری از خانوادهها از ترس تب دِنگی، کودکانشان را شبها از خانه بیرون نمیبرند.کارشناسان هشدار میدهند اگر لایروبیها و اقدامات ضدپشه با جدیت بیشتری انجام نشود، بندرعباس ممکن است به یکی از کانونهای اصلی تب دِنگی در کشور تبدیل شود.
شرایط اقلیمی جنوب ایران گرمای بالا، رطوبت زیاد و مدیریت نامناسب پسماند و فاضلاب شهری بستری ایدهآل برای تکثیر این پشه فراهم کرده است؛ تهدیدی که نه فقط هرمزگان، بلکه سراسر نوار جنوبی کشور را در برمیگیرد. دانشگاه علوم پزشکی نيز با اعلام ثبت ۱۵۷ مورد تب دِنگی در سال جاری از احتمال طغیان بیماری هشدار داده است. از نظر جغرافیایی، پشه آئِدِس در ۱۰ شهرستان استان شناسایی شده و بخشهای وسیعی از بندرعباس آلوده گزارش شده است؛ در واقع فقط چند شهرستان کوچک از این شناسایی مصون ماندهاند. شیوع فعلی، آینهای از شکنندگی زیرساختهای سلامت عمومی در برابر تغییرات اقلیمی و زیستمحیطی است. وقتی شبکه فاضلاب در برخی شهرها ناقص است، آبهای راکد در کوچهپسکوچهها میماند و جمعآوری زبالههای مرطوب بهدرستی انجام نمیشود، طبیعی است که ناقلان بیماری بهسرعت تکثیر شوند. در کنار عوامل زیستمحیطی، آگاهی پایین عمومی و نبود آموزشهای پیشگیرانه نیز اوضاع را تشدید میکند؛ هنوز بسیاری از خانوادهها از اقدامات سادهای مثل پوشاندن ظروف آب، خشک نگهداشتن زیرگلدانیها یا استفاده از پشهبند مطلع یا متقاعد نیستند. این بحران، هشداری است که باید مسئولان وزارت بهداشت، محیطزیست و مدیریت شهری را به همکاری نزدیکتر و پاسخ ساختاری و بلندمدت وادارد. برنامههای مقطعی سمپاشی و واکنشهای موردی…
در نگاه عمومی، شاید تصور شود که ایمنی ساختمان فقط به استحکام سازه یا کیفیت مصالح مربوط است، اما واقعیت این است که آبهای سطحی و راکد در داخل یا اطراف ساختمان نیز تهدیدی جدی برای سلامت ساکنان و پایداری بنا به شمار میآیند. یکی از نمونههای رایج آن، تجمع آب در چاله آسانسور است؛ جایی که به دلیل نفوذ باران، نشت لولهها یا حتی بالا آمدن سطح آب زیرزمینی، آب در آن جمع میشود و اگر بهموقع تخلیه نشود، میتواند هم به سازه ساختمان آسیب بزند و هم محیطی مناسب برای رشد حشرات و بهویژه پشه آئدس فراهم کند.پشه آئدس، که ناقل بیماریهای خطرناکی همچون تب دنگی است، در آبهای راکد حتی با حجم بسیار کم تخمگذاری میکند. یعنی همان مقدار آبی که در سطل کارگاه یا کف چاله آسانسور جمع میشود، میتواند به منبع یک تهدید بهداشتی برای کل محله تبدیل شود. بنابراین کنترل تجمع آب در ساختمانها، فقط یک اقدام فنی نیست، بلکه بخشی از مسئولیت اجتماعی و سلامت شهری است.اما ماجرا تنها به چاله آسانسور ختم نمیشود. پشتبامها، حیاطها، محوطههای ساختمانی و حتی داخل کارگاههای در حال ساخت نیز میتوانند محل تجمع آب شوند. متأسفانه گاهی در پروژهها دیده میشود که پس از بارندگی…
