جدید به قدیم
اختلاف دیدگاهها در صنف سنگک یکی از نانوایان بندرعباس که همچنان با نرخ مصوب فعالیت میکند، در این باره گفت:« من با همین قیمت ۶ هزار و ۸۵۰ تومان نان میپزم، سود خودم را دارم و مشتریها هم راضیاند. کمفروشی نمیکنم، وزن نانها حتی کمی بیشتر از حد استاندارد است. مردم از من طلبکار نیستند، من از مردم راضیام و شکر خدا روزیام را دارم.» اما نانوا دیگری که واحد او بهطور موقت تعطیل شده، در دفاع از مشکلات صنف میگوید:« هزینههای کارگر در بندرعباس خیلی بالاست. بیشتر کارگرها غیربومی هستند و حقوق بالاتری میگیرند. شاطر و کمکشاطر کم پیدا میشود، هزینه سوخت، روغن، کنجد و حتی آرد آزاد هم بالا رفته. ما نمیخواهیم گرانفروشی کنیم، ولی واقعاً دخل و خرج با هم نمیخواند.»نان سنگک کمیاب شدبا تعطیلی نانواییهای سنگک در سطح شهر، بسیاری از شهروندان از سختی دسترسی به نان مورد نیازشان گلایه دارند. یکی از شهروندان بندرعباسی که به گفته خود بیمار دیابتی است، میگوید:« من فقط نان سنگک مصرف میکنم، چون دکتر گفته نان سفید برایم ضرر دارد. الان یک هفته است که نان سنگک پیدا نمیشود. مجبورم از چند محله دورتر نان بخرم یا نانهای دیگر استفاده کنم که برایم مناسب نیست. واقعاً فشار…
…تهویهی طبیعی فراهم میکرد. اما در عمل، بسیاری از واحدهای ساختهشده در مراحل نخست طرح، بدون توجه به جهتگیری بنا، سایهاندازها یا کیفیت فضاهای باز طراحی شدند. ساختمانها بیشتر تکرار الگوی تیپ آپارتمانهای نیمهمرکزیاند، در حالی که تابآوری واقعی در همین جزئیات محلی معنا مییابد: کاهش دمای محیط با پوشش گیاهی، سایهبانهای هوشمند، و بهرهگیری از مصالح سبک محلی.از سوی دیگر، بعد اجتماعی تابآوری در شهر جدید علوی هنوز شکل نگرفته است. بخش عمدهای از جمعیت ساکن، فاقد شبکهی اجتماعی منسجم و دسترسی مناسب به خدمات عمومیاند. در طراحی اولیه، فضاهای عمومی مانند میدانهای محله، مراکز فرهنگی و مسیرهای پیاده به عنوان عناصر فعال پیشبینی شده بود، اما در اجرا، بسیاری از آنها بهصورت ناقص یا با کاربری سرد ساخته شدند. شهر بدون حضور و تعامل مردم، شهری پایدار نخواهد بود. تابآوری اجتماعی نیازمند فضاهایی برای گفتوگو، حضور، و احساس تعلق است ، همان چیزی که هنوز در کالبد علوی کمرنگ به نظر میرسد.با وجود این کاستیها، علوی ظرفیتهای ارزشمندی دارد. اگر در مرحلهی دوم توسعه، سیاستگذاری شهری به سمت انرژی خورشیدی، جمعآوری آب باران و فضاهای سبز متناسب با اقلیم سوق یابد، شهر میتواند به الگوی سازگاری در جنوب کشور تبدیل شود. مطالعات اخیر نشان میدهند…
مراسم گرامیداشت روز جهانی استاندارد با حضور مدیران ملی و استانی، کارشناسان حوزه کیفیت، و فعالان اقتصادی در بندرعباس برگزار شد. سخنرانان این مراسم با تأکید بر نقش حیاتی استاندارد در توسعه پایدار، بر همافزایی، آیندهنگری و نوسازی نظام استانداردسازی کشور برای حضور مؤثرتر در تجارت جهانی تأکید کردند.
آغاز بحران؛ امضایی برای توسعه یا تهدیدی برای میراث جهانی؟ماجرا از آنجا آغاز شد که در سفر رئیس سازمان شیلات ایران به قشم(30 مرداد ماه 1404)، خبرهایی درباره آغاز فعالیت چند مزرعه جدید پرورش میگو در عرصه و مجاور غار نمکدان منتشر شد و این اقدام، که با استناد به مجوزهای صادره از سوی جهاد کشاورزی هرمزگان و امور اراضی آن سازمان انجام گرفته، بلافاصله با واکنش فعالان محیطزیست و کارشناسان روبهرو شد. به باور آنان، چنین طرحهایی نهتنها با اصول توسعه پایدار در تضاد است، بلکه میتواند موجب آلودگی پساب، شور شدن آبهای زیرزمینی، تخریب پوشش گیاهی و در نهایت نابودی اکوسیستم حساس ژئوسایت نمکدان شود؛ سایتی که از سال ۲۰۰۶ میلادی به عنوان بخش کلیدی ثبت جهانی ژئوپارک قشم در یونسکو شناخته میشود. این تصمیم را به تعبیری، میتوان «سند نابودی ژئوپارک جهانی قشم» قلمداد کرد؛ تکرار چنین خطاهایی میتواند همان سرنوشتی را برای قشم رقم بزند که پیشتر گریبان لیورپول انگلستان و دره اِلبه آلمان را گرفت؛ دو منطقهای که به دلیل ساختوساز و توسعه بیضابطه از فهرست میراث جهانی یونسکو حذف شدند.دفاع سازمان شیلات؛ فاصله شش کیلومتری و استعلامهای قانونیدر برابر موج انتقادات، سازمان شیلات ایران با صدور جوابیهای رسمی، تمامی…
… فرهنگ، گردشگری، معماری، انرژی و توسعه به نمایش بگذارند. در کشور ما هنوز نمایشگاهی در این ابعاد برگزار نشده با این حال برگزاری اکسپو شیراز یا تهران از همین ایده گرفته شده که خروجی مطلوبی هم داشتهاند. یکی از مهمترین دلایلی که باید این رویداد در بندرعباس برگزار شود تقویت برندینگ اقتصادی استان و جایگاه بندرعباس در اقتصاد ملی است. حضور هیأتهای تجاری و شرکتهای بینالمللی در چنین رویدادی، فرصت بینظیری برای معرفی پروژههای اقتصادی هرمزگان فراهم میکند و پیام آمادگی هرمزگان برای نقشآفرینی فعالتر در زنجیره تجارت جهانی را مخابره کند. معرفی طرحهای توسعه بندر شهید رجایی، فناوریهای جدید در کشتیسازی-لجستیک و فرصتهای سرمایهگذاری در مناطق آزاد و جاسک، هرکدام چشم انداز اقتصادی منحصر به فرد خود را دارا هستند. سواحل مکران که به عنوان سنگر توسعه کشور مطرح میشود، جذابیت اقتصادی بینالمللی دارد و شاهد هستیم بسیاری از کشورهای همسایه در شمال و شرق ایران به دنبال بستری برای سرمایه گذاری و بهرهمندی از این ظرفیت هستند لذا انتظار میرود استاندار هرمزگان با دید راهبردیشان از اختیاراتی که در زمینه «تقویت دیپلماسی اقتصادی با کشورهای همسایه» تفویض شده است، استفاده کرده و بستر توسعه سرمایهگذاری در استان را فراهم آورند. در این راستا باید اشاره کرد که…
… پیچیده و پرابهام خاورمیانه که به عنوان منطقهای حائل بین چین و آمریکا و ایادیاش یعنی کشورهای غربی شناخته میشود هم یکی از میادین مهم و حساس این دو بازیگر است. چین ضمن آنکه هدفش برتری تمام عیار است، تلاش میکند نقشش را بیشتر اقتصادی جلوه دهد اما کیست که نداند برتری تمام عیار تعریف خود را دارد و این برتری تنها اقتصادی نیست. از این رو بدون تقویت سایر مولفهها یعنی توان سیاسی، دیپلماتیک و امنیتی، این مهم میسر نیست.در همین پازل شاهد فعالتر شدن سایر محورهای پیرامون چین هم هستیم به گونهای که آمریکا بازپسگیری فرودگاه بگرام افغانستان را مطرح میکند. همینطور شاهد فعالتر شدن تنشها بین افغانستان در یوغ طالبان و پاکستان متحد چین هستیم.البته تنشهای بالقوه و بالفعل در سایر مناطق حاشیهای جغرافیای سیاسی چین مانند تایوان، کرهی شمالی، هنگ کنگ، تبت، اختلافات برجسته با هند و سایر اختلافات چین با همسایگانش در دریای چین جنوبی که آمریکا در فعال کردن این گسلها با برنامه پیش می رود را در همین راستا باید دید.جنگ تعرفهای ترامپ با چین هم ترسیمگر ساحت دیگری از تقابل این دو قدرت است.در حالی که ترامپ تهدید به افزایش تعرفهها تا 500 درصد همچنین کنترل صادرات…
استان هرمزگان بهویژه در ناحیهی غرب بندرعباس، طی سالهای گذشته شاهد رشد و توسعهی قابلتوجهی در صنایع مختلف بوده است. پالایشگاهها، صنایع فولاد، شرکتهای قیرسازی و مجموعههای وابسته به بنادر، سهم بزرگی در اشتغال جوانان این استان داشتهاند. اما در کنار این ظرفیتها، پدیدهی نگرانکنندهی قراردادهای کوتاهمدت کاری به تدریج در حال گسترش است که امنیت شغلی نیروهای انسانی را به شدت تضعیف کرده است. بسیاری از کارگران و کارکنان این صنایع، بهویژه نیروهای جوان بومی، از وضعیت فعلی ناراضیاند.آنها میگویند در حالیکه سالها برای ورود به بازار کار تلاش کردهاند، نتیجهی زحماتشان تنها چند ماه اشتغال موقتی است. در پایان هر دورهی دو یا سهماهه، تمدید قراردادشان در هالهای از ابهام قرار میگیرد و بسیاری ناچارند دوباره در جستوجوی شغل تازه باشند. این نوع استخدامها، اگرچه از دید برخی مدیران ابزاری برای کنترل هزینهها و انعطافپذیری در شرایط رکود اقتصادی محسوب میشود، اما در عمل تبعات گستردهای برای جامعه و اقتصاد محلی دارد. بیثباتی شغلی، احساس ناامنی روانی، کاهش بهرهوری و بیاعتمادی به آینده، از مهمترین پیامدهای این نوع قراردادهاست.در بسیاری از موارد، شرکتهای پیمانکار فعال در صنایع نفت و فولاد، نبود اطمینان از تمدید قرارداد با شرکتهای اصلی را علت این وضعیت میدانند. به گفتهی برخی…
… مهارتها و دانشهای محلی با استفاده از فیلم، عکس، روایتهای شفاهی، دعوت مردم برای تماشای بصری؛ مشارکت کودکان در برگزاری جشنوارهها و رویدادهای فرهنگی که آیینها و مهارتها را بهصورت زنده تجربهپذیر کنند؛ ایجاد انگیزه اقتصادی برای جوامع محلی مسیری است که ما در ژئوپارک قشم برای حفظ میراث ناملموس در پیش گرفتهایم. ژئوپارک جهانی قشم، با اجرای چنین برنامههایی نشان داده است که میراث ناملموس، نه یک یادگار منفعل، بلکه یک سرمایه زنده است که با مشارکت فعال جامعه، گردشگران و پژوهشگران حفظ میشود. به مناسبت روز جهانی میراث ناملموس، قشم یادآور این نکته است که حفاظت از فرهنگ، آیینها و مهارتهای سنتی به همان اندازه حفاظت از زمین اهمیت دارد.یکی از مهمترین آموزههای ژئوپارک قشم این است که حفاظت از میراث ناملموس بدون مشارکت مردم محلی ممکن نیست. آیینها، داستانها و مهارتهای سنتی زمانی ماندگار هستند که مردم خود به ارزش آنها واقف و در انتقال آنها به نسلهای بعدی فعال باشند. در قشم، با آموزش و ایجاد فرصتهای اقتصادی مرتبط با گردشگری فرهنگی، مردم روستایی انگیزه پیدا کردهاند که سنتهای خود را حفظ و به نسل جدید منتقل کنند.تجربهای که ژئوپارک قشمدر سطح روستاها اجرا میکند نشان میدهد که پیوند میان حفاظت از میراث طبیعی…
در میان بافت قدیمی بندرعباس، بنایی تاریخی و خاموش ایستاده است؛ بنایی که روزگاری مرکز تجارت، سیاست و دفاع از شهر بود. این بنا، عمارت تاریخی کلاه فرنگی است؛ تنها اثر برجایمانده از دوران صفوی در بندرعباس و یکی از قدیمیترین نشانههای حضور قدرتهای جهانی در جنوب ایران.به گفتهی نیما صفا، نویسنده و پژوهشگر حوزه تاریخ، ساخت این عمارت به حدود ۳۲۰ سال پیش و دوران شاه سلطان حسین صفوی بازمیگردد. در آن زمان، هلندیها که با نام «کمپانی هند شرقی هلند» در خلیج فارس فعالیت میکردند، نخستین محل تجارتخانه هلندیها در مرکز آن روزگار شهر بندرعباس بود اما ساختمان مذکور به دلیل گستردگی تجارت آنها، گنجایش ورود و خروج کالاهای تجارتی را نداشت، از این رو در سال ۱۰۷۷ خورشیدی احداث تجارتخانه دیگری در شرق شهر آن روزگار بندرعباس و خارج از محدوده شهر و در فاصلهای حدود نیم مایل از تجارتخانه قبلی را آغاز نمودند که همین عمارت کلاه فرنگی بندرعباس است و کار احداث آن تقریبا در سال ۱۰۸۴ خورشیدی به پایان رسید. مردم بندرعباس آن زمان این محل را «سرکاری ولندیز» مینامیدند، یعنی کارگاه هلندیها.
…بالای بدنهی کارشناسی کشور تا به کار گرفته نشود حلال مشکلات کشور نخواهد بود. به نظر میآید در این روند شاهد موانع بزرگی هستیم که علی رغم هشدارهای اقتصاددانان خبرهی کشور اقدام عملی موثری صورت نگرفته است. اولین اقدام بازگشت اعتماد عمومی به تصمیمات اقتصادی تصمیمسازان اقتصادی کشور است که اصلاحات گستردهای در زمینه اقتصاد سیاسی کشور را میطلبد و برای مقابله به نااطمینانی اقتصادی اتخاذ ابتکارات شجاعانه دیپلماتیک حیاتیست.موضوع بعدی که آن هم بسیار مهم است یکپارچهسازی مدیریت اقتصادی کشور است. این یعنی آنکه نهادهای اصلی اقتصادی کشور مثل بانک مرکزی، وزارتخانههایی مثل اقتصاد و دارایی، صمت و سازمان برنامه بودجه تحت لوای فرمانده واحد اقتصادی قرار گیرند. چه آنکه این اقدام ناکارمدیهای مدیریتی فعلی را به طرز چشمگیری کاهش میدهد.معضل بزرگ بعدی مبارزه جدی با رانتهای فعلی است چه آنکه رانتخواران ضمن چپاول اموال و داراییهای کشور با استفاده از حربهی نفوذ برخی تصمیمات اقتصادی را تحت تاثیر خود قرار م دهند.در صورت اقدامات جدی در زمینه های فوق شاهد مهار تورم، رشد سرمایهگذاری، اتکا به منابع ارزی پایدار و شفافیت اقتصادی خواهیم بود که علاوه بر جلوگیری از کاهش ارزش پول ملی، بهبود معیشت و افزایش رفاه مردم را هم به دنبال خواهد داشت.