جدید به قدیم
… به تبیین اصول بنیادین حقوق بینالملل یاری میرساند. رویه قضایی دیوان، به تدریج مرزهای مفاهیمی مانند منع توسل به زور، مسئولیت بینالمللی دولتها، حق بر توسعه و حمایت از افراد در برابر نقضهای فاحش را روشنتر کرده است. از این منظر، دیوان را میتوان بخشی از سازوکار جهانی برای تحقق عدالت و صلح عادلانه دانست؛ صلحی که بر توافق تحمیلی بلکه بر پایه قواعد مورد قبول جامعه بینالمللی استوار باشد. افزون بر این ارکان سیاسی و قضایی، شبکه گستردهای از برنامهها و نهادهای تخصصی مرتبط با سازمان ملل متحد در حوزههای مختلف توسعهای و انسانی فعالیت میکنند. برنامههای توسعه، نهادهای حمایت از کودکان، سازمانهای فعال در حوزه بهداشت جهانی، نهادهای امدادرسانی و دیگر آژانسهای تخصصی، ارزشهای منشور ملل متحد را به سطح زندگی روزمره انسانها فرود میآورند. مبارزه با فقر، کاهش نابرابریهای اجتماعی، گسترش دسترسی به آموزش، تقویت بهداشت عمومی، مقابله با بیماریهای واگیر و حمایت از گروههای آسیبپذیر، همه بخشهایی از تلاش برای ساختن جهانی عادلانهتر است. تجربه نشان داده است که صلح پایدار تنها در سایه سکوت سلاحها برقرار نمیشود، بلکه مستلزم دگرگونی در ساختارهای نابرابر اقتصادی و اجتماعی و پاسخ دادن به نیازهای اساسی بشر است.از همین رو، گفتمان توسعه پایدار در چارچوب سازمان ملل متحد…
وقتی آمار به روایت تبدیل میشوددر ادبیات جامعهشناسی بحران، رفتار جمعیت در مواجهه با تهدیدهای جنگی یکی از شاخصهای مهم سنجش «اعتماد عمومی» و «تابآوری اجتماعی» به شمار میرود. معمولاً با افزایش سطح ناامنی، نخستین واکنش بخشی از جامعه، تلاش برای خروج از منطقه درگیری است. تجربههای دهه اخیر در خاورمیانه و اروپای شرقی این الگو را تأیید میکند.در جنگ داخلی سوریه که از سال ۲۰۱۱ آغاز شد، طی چند سال نخست بیش از پنج میلیون نفر از جمعیت این کشور به خارج مهاجرت کردند و میلیونها نفر نیز در داخل آواره شدند. در اوکراین نیز پس از آغاز درگیری گسترده در سال ۲۰۲۲، میلیونها شهروند به کشورهای اروپایی پناه بردند. در هر دو مورد، شدت درگیریهای میدانی، تخریب زیرساختها و ناامنی گسترده شهری، خروج جمعیت را به واکنشی طبیعی و گسترده تبدیل کرد.در چنین بستری، انتشار آماری که از پیشی گرفتن «ورود» بر «خروج» در مرزهای ایران حکایت دارد، واجد معنای اجتماعی ویژهای است. حتی اگر این داده صرفاً نسبت ترددهای ثبتشده باشد و نه شاخص کامل مهاجرت دائمی، باز هم در فضای ذهنی جامعه، به نمادی از «ماندن» و حتی «بازگشت» تعبیر می شود. تفاوت بسترها: مقایسهای محتاطانه با سوریه و اوکراینمقایسه علمی ایجاب میکند…
به نام خدای کودکانِ معصوممن، بتول حیدری هستم؛ مادر. مادری که دو پاره تنش، "هانی" و "حامد" را در نیمروز تلخِ نهم اسفندماه، در همان نیمکتهای مدرسه شجره طیبه میناب، به آغوش خاک سپرد. امروز نه به عنوان زنی که داغدار است، بلکه به عنوان مادری که لرزش شانههای کودکان شهرم را میبیند، قلم به دست گرفتهام تا از دردی بگویم که پس از رفتن فرزندانم، بر جانِ نحیف نونهالان میناب نشسته است.آن روز که دشمن کودککشِ آمریکایی و صهیونیستی، حریم مدرسه را به خاک و خون کشید، تنها عزیزان من پر نکشیدند؛ بلکه لبخند و امنیت از نگاه تمام دختران و پسران این دیار رخت بربست. از آن روز غمانگیز، هر صدای بلندی قلب کودکان ما را میلرزاند و هر سایهای، یادآور آن هجمهی وحشتناک است. گرچه سیل تسلیتها و محکومیتها از سراسر جهان به سوی میناب جاری شد و نگاهها به سوی مظلومیت ما چرخید، اما یک حقیقت تلخ در این میان مغفول مانده است: روحِ مجروحِ کودکانِ زنده در میان ما.مسئولان عزیز شهرستان میناب و مدیران ارشد استانی؛ ساختن مدرسه و بازسازی کلاسهای درس، تکلیفی است که به جای خود ارزشمند است، اما آنچه امروز فرزندانِ ترسخوردهی ما به آن نیاز مبرم دارند، بازگشت «روحیه…
…منابع درآمدی و افزایش هزینههای جاری و عمرانی شهرداریها نیز از عوامل بازدارنده مهم به شمار میرود. حجم بالای مشکلات مالی شهرداریها و دشواری تصمیمگیری در چنین شرایطی، مسئولیت اعضای شورا را سنگینتر کرده و باعث شده برخی افراد توانمند، به دلیل نگرانی از تبعات مدیریتی و اجتماعی این وضعیت، رغبت کمتری برای حضور در شوراها داشته باشند.با این حال، باید با نگاهی منصفانه تأکید کرد که درصد تخلفات شوراها در مقیاس ملی، در مقایسه با گستردگی این نهاد، رقم بالایی نیست و خوشبختانه اکثریت اعضای شوراهای اسلامی با سلامت، صداقت و دغدغه خدمت به مردم،فعالیت میکنند. تعمیم عملکرد معدودی از افراد یا شوراهای مسئلهدار به کل این نهاد، نه منصفانه است و نه به نفع مشارکت مردمی.در مجموع، راهحل مشکلات موجود، حذف یا تضعیف شوراها نیست؛ بلکه اصلاح سازوکارها، آموزش حقوقی و تخصصی اعضا، پرهیز از سیاسیکاری، شفافیت مالی و فراهم کردن زمینه حضور افراد توانمند است. تجربه شش دوره شوراها نشان میدهد که شورای ضعیف قابل اصلاح است، اما نبود شورا به معنای حذف صدای مردم از مدیریت محلی و بازگشت به تمرکزگرایی خواهد بود.و کلام آخر اینکه شوراها بعنوان سربازان پیاده در خیلی از مسائل اجتماعی و سیاسی جامعه نقش آفرینی می کنند.
… برای خاله مهنا هم بخریم؟” (مهنا خواهر کوچکتر و تهتغاری خانواده است) به او گفتم به نظرت چکار کنیم؟ با همان لحن کودکانه گفت:“به نظرم خوبی بهتر از بدیه، بخریم.”» آخرین خداحافظی ساعاتی از شب گذشت، ماندانا به همراه همسرش به دنبال لیانا آمدند اما نگاهها آن شب آرام نبود، انگار چیزی در دلشان میلرزید. «ماندانا استرس داشت، چند بار پرسید چند روز میمانم، گفتم شاید ۱۲ روز، گفت سه روز بیشتر نمانم، طاقت دوری ندارد، صدایش آرام ولی روشن بود که اضطرابش از جنس دلتنگی معمولی نبود. از ماشین پیاده شد، من را بغل کرد. محکمتر از همیشه… بوسهای گذاشت روی صورتم؛ همان لحظه حس کردم این خداحافظی فرق دارد، یک «ترس پنهان» در آغوشش بود،چیزی مثل سایهای که کسی نتواند نامش را بگوید.»ماشین آرام از جلوی خانه دور شد… چراغ عقب کمنور و کمنورتر شد…«من همانجا ایستاده بودم، نمیدانستم دارم به چه چیزی نگاه میکنم، اما قلبم سنگین شده بود. ساعت ۱۱ شب چهارشنبه، آخرین دیدار عمرمانشد.» تماسهای بیجوابزن جوان با کاروان از میناب راهی مشهد شده بود.« ساعت 11 و نیم صبح شنبه آماده رفتن به سمت حرم بودم که یکی از هم اتاقیهایم گفت: مدرسه پسرانه شجره طیبه میناب…
برای فهم جایگاه امروز خلیج فارس، بازگشت به تاریخ ضروری است. در سال ۱۶۲۲ میلادی، با فرمان شاه عباس اول و به فرماندهی امامقلیخان، پایان سلطه پرتغالیها بر هرمز رقم خورد؛ رخدادی که تنها یک پیروزی نظامی نبود، بلکه نشانهای از تثبیت این اصل بود که امنیت خلیج فارس باید بر پایه اراده نیروهای بومی شکل بگیرد. این منطق تاریخی بعدها در اشکال مختلف ادامه یافت و در دورههای بعد نیز بهعنوان یک الگوی رفتاری در مواجهه با تهدیدات خارجی تکرار شد.در دوره معاصر، این پیوست تاریخی را میتوان در تجربههای با شکوه و غرورآفرین مقاومت منطقهای نیز مشاهده کرد. چهرههایی مانند رئیسعلی دلواری، از رهبران مقاومت جنوب ایران در برابر نیروهای خارجی در دوره قاجار، نمادی از ایستادگی مردمی در برابر مداخلات بیرونی استعمارگران طماع محسوب میشود؛ مقاومتی که نشان داد امنیت در این جغرافیا همواره با نقشآفرینی مردم و نیروهای محلی پیوند خورده است. این روند تاریخی در عصر جدید نیز در قالب ساختارهای رسمیتر ادامه یافته و در حوزه دفاع دریایی و مرزبانی از آبهای نیلگون خلیج فارس تجلی یافته است.در ساختار نظامی معاصر ایران، نقش فرماندهانی مانند شهید والامقام دریادار «علیرضا تنگسیری»، فرمانده شجاع، فهیم و ایران دوست نیروی دریایی سپاه پاسداران انقلاب…
…داشت خواست آن را به او بدهد تا بدن سوختهاش را بپوشاند.امیدی به زنده ماندنم نبودبا پای پیاده حدود ۵۰۰ متر تا درِ اصلی اسکله رفت. پنج دقیقه پس از انفجار، درد و سوزش شدت گرفت. «فریاد میزدم داغ، داغِ… دارم میسوزم». اطرافش پر از مجروحانی بود که برخی دست یا پا نداشتند، برخی چشمهایشان آسیبدیده بود. خودرویی عبوری او را سوار کرد. مسیر شهر بسته بود و به درمانگاه نزدیک اسکله منتقل شد. ازدحام مجروحان، صحنهای آشفته ساخته بود. آب خواست، اما اجازه ندادند بنوشد. یکی از آشنایان او را شناخت و با پدرش تماس گرفت. پدرش که او هم در اسکله فعالیت داشت، باوجود ترافیک سنگین خود را رساند. یک ساعت و ربع طول کشید تا به بیمارستان شهید محمدی برسند. وقتی روی تخت بستری شد و اکسیژن برایش وصل کردند، دیگر چیزی نفهمید. «دو روز بعد، عصر دوشنبه، به هوش آمدم. پزشکان امید زیادی به زنده ماندنم نداشتند، ۶۰ درصد سوختگی داشتم، هر دودست، هر دو پا، از کمر به پایین ، بخشی از صورت، گوشها و لبهایم سوخته بودند، شیشههای خردشده تا نیم سانت در پاهایم فرورفته بود، دو بار جراحی شدم. ۳۷ روز در بیمارستان بستری بودم و ۲۳ روز نیز پس از ترخیص…
به گزارش صبح ساحل ، حجت الاسلام والمسلین غلامحسین محسنی اژه ای، با اشاره به تسهیلاتی که عدلیه در جهت جبران خسارات وارده به مردم به واسطه جنگ تحمیلی، در نظر گرفته است، اظهار داشت: دستگاه قضا و مشخصاً «مرکز وکلا، کارشناسان رسمی و مشاوران خانواده قوه قضاییه» در جنگ رمضان همانند جنگ ۱۲ روزه، در راستای کارشناسی برآورد خسارات وارده به اموال و امکنه مردم، اقدامات عاجل و مطلوبی را انجام داد و در این جهت، از تمامی ظرفیتهای قانونی، بهره گرفته شد و مقرر شد گزارش خسارات کارشناسان رسمی مرکز وکلا به عنوان مستند جامع قضایی و در حکم «تأمین دلیل» تلقی شوند تا در پیشبرد امورات مردم در جهت جبران خسارات، تسهیل صورت گیرد.وی با اشاره به اتخاذ تمهیدات ویژه جهت رسیدگی به پروندههای عناصر پیاده نظام دشمن تصریح کرد: به منظور رسیدگی به پروندههای عناصر همکار با رژیمهای متجاوز و عناصر ضدانقلاب که در اقدامات علیه امنیت کشور، مباشرت، مشارکت و معاونت داشتند، تمهیدات ویژهای اتخاذ شده است و منطبق با قانون، اجازات و ابلاغهای ویژه، در صورت نیاز، به مراجع و مقامات قضایی ذیصلاح صادر میشود. در این عرصه، دادستان کل کشور، تلاش وافری دارد. بدونتردید، اقدامات عناصری که با دشمن متجاوز همکاری میکنند…
…شخصیتهایی که در حوزهی پیگیری حقوقی جنایات وارده به مردم ایران در سطح بینالمللی، احساس وظیفه و مسئولیت میکنند، بهمنظور اجتناب از موازیکاری، با دستگاههای مذکور مرتبط شوند تا در این عرصه، وحدت رویه بیشتری ایجاد شود.رئیس قوه قضاییه با اشاره به تسهیلاتی که عدلیه در جهت جبران خسارات وارده به مردم بواسطه جنگ تحمیلی، درنظر گرفته است، بیان داشت: دستگاه قضا و مشخصاً «مرکز وکلا، کارشناسان رسمی و مشاوران خانواده قوه قضاییه» در جنگ رمضان همانند جنگ ۱۲ روزه، در راستای کارشناسی برآورد خسارات وارده به اموال و امکنه مردم، اقدامات عاجل و مطلوبی را انجام داد و در این جهت، از کلیهی ظرفیتهای قانونی، بهره گرفته شد و مقرر شد گزارش خسارات کارشناسان رسمی مرکز وکلا بهعنوان مستند جامع قضایی و در حکم «تأمین دلیل» تلقی شوند تا در پیشبرد امورات مردم در جهت جبران خسارات، تسهیل صورت گیرد.رئیس دستگاه قضا در ادامه با اشاره به اتخاذ تمهیدات ویژه جهت رسیدگی به پروندههای عناصر پیاده نظام دشمن تصریح کرد: به منظور رسیدگی به پروندههای عناصر همکار با رژیمهای متجاوز و عناصر ضدانقلاب که در اقدامات علیه امنیت کشور، مباشرت، مشارکت و معاونت داشتند، تمهیدات ویژهای اتخاذ شده است و منطبق با قانون، اجازات و ابلاغهای ویژه…
…بود.»ترافیک سنگین خیابانها باعث شد اسما به همراه پسرش، با تمام توان، پیاده به سمت مدرسه بدوند. اما صحنههایی که مادر در بدو ورود به مدرسه دید، گویی جان او را هم گرفت. «نمیتوانم آن لحظه را توصیف کنم، دستوپاهای قطعشده…» وی که ابتدا سمت مدرسه پسرانه رفته بود، توان راه رفتن نداشت و نتوانست جلو برود. نیم ساعتی بعد، سمت مدرسه دخترانه رفت و دنبال نیایش بود. همه زیر آوار بودند. در همان لحظات بود که انفجار دیگری رخ داد. نیروهای امدادی از والدین خواستند برای امنیت جانشان، محل را ترک کنند و برای جستجوی جگرگوشههایشان به بیمارستان بروند. تا ساعت ۸ شب، هر آمبولانسی را نگاه کرد، نتوانست نیایش را پیدا کند. همسرش از او خواست از محل برود و منتظر خبر باشد. ساعتها بهکندی میگذشت و این مادر، تنها منتظر خبری بود که شبانگاه، با شناسایی از طریق گوشواره دخترش، به تلخترین شکل ممکن، حقیقت را دریافت. صورتی که تا دیروز میدرخشید، اکنون با چهره سوخته در آغوش خاک، غریبانه آرامگرفته بود.پدر در سوگ دو فرزند و همسر«روز حادثه در شهرستان میناب حضور نداشتم. ظهر که خبر رسید موشک مدرسه را مورد اصابت قرار داده، تمام نگرانیام متوجه همسرم «زهرا میردادی و بچههایم…
