جدید به قدیم
ماجرای ارزان شدن قیمت محصولات کشاورزی و دور ریختنشان هنوز حلنشده، سرمازدگی باری تازه به دوش کشاورزان هرمزگانی انداختهاست. آنها این روزها با مشکلی دستوپنجه نرم میکنند که نقل امروز و دیروز نیست. درواقع دسترنج ماهها تلاش بیوقفه و شبانهروزی کشاورزان را سرمای هوا به باد نمیدهد. سالهاست که محصولات آنان از سرمای رفتار غیرمسئولانه ارگانهایی یخ میزند که کارشان چارهاندیشی برای مشکلات کشاورزان است. هرمزگان هرساله در ششماهه دوم سال میزبان مهاجرانی است که به امیدِ کسب درآمد، به این منطقه کوچ میکنند. چشمِ امید نقاط سردسیر کشور نیز در این شش ماه به محصولات صیفی جنوب کشور است. با این وجود اما هنوز فکری به حال مشکلات تکرارشونده کشت و کشاورزی هرمزگان نشده یا حداقل تلاشی در این حوزه به ثمر ننشستهاست. حالا کشاورزان ماندهاند و 11 هزار هکتار زمین کشاورزی ازبینرفته و 680 میلیارد ریال خسارت. در این بین شهرستان میناب و رودان بیشترین آسیب را دیدهاند.
معیشت و کیفیت زندگی اعضای یک جامعه، رابطه مستقیمی با اقتصاد آن دارد. فشارهای اقتصادی دهه اخیر ایران، فقط سفرههای مردم را کوچکتر نکرده بلکه ذرهذره از متراژ خانهها نیز کاستهاست.
با بررسی اجمالی فرازوفرودهای بازار مسکن از سال 96 بدین سو متوجه میشویم که هر یک از بازیگران این عرصه با توجه به شرایط بازار تغییراتی در وضعیت خود را شاهدند. در این اوضاعواحوال کنونی بازار و رشد شدید قیمتها دو تن از بازیگران یا از بازار بهطور کامل خارجشدهاند یا سهم بسیار ناچیزی در آن دارند که یکم خانه اولیها هستند و دومی نیز سایر متقاضیان مصرفی میباشند. این دو گروه با توجه به فاصله گرفتن زیاد تمکن مالیشان از قیمتها تقریباً نقشی در بازار ندارند چه آنکه به علت فاصله گرفتن حقوقها و دستمزد که مبنای اصلی توان مالیشان هست همچنین کاتالیزور کمکیشان بنام وام مسکن با میزان بهای واحد مسکونی فاصلهای روزافزون به خود گرفته است.گروه دیگر موردبررسی سازندگان مسکن هستند. این گروه که منبع اصلی انگیزهشان به خانهسازی سود آنها از این امر است که ناشی از برآیند عددی هزینههای ساختوساز از قیمت فروش است هم ملاحظه میشود، اگرچه نقش مهمی در بازار مسکن دارند اما به علت رشد فزاینده قیمت نهادههای ساختمانی بهویژه آنها که وابستگی بالاتری به نرخ ارز دارند و باوجود تورم شدید ناشی از جهش نرخ ارز شاهد کاسته شدن میزان سود واقعی این دسته از فعالان بازار مسکن هستیم، چه آنکه در شرایط این رشد شدید قیمت نهادهها به علت کاهش قدرت خرید مصرفکنندگان واحدهای مسکونی امکان افزایش متناسب را از سازندگان سلب کرده است.
در اواسط مهر ماه هر شانه تخم مرغ ساده ۳۰ عددی در خرده فروشیهای سطح شهر از ۳۰ هزار تومان تا ۳۵ هزار تومان به فروش رسید. اما قیمت هر شانه تخممرغ در روزهای پایانی مهر در خردهفروشیها به ۳۸ هزار تومان هم رسیده است. یعنی افزایش ۹۰ درصدی هر شانه قیمت تخممرغ در کمتر از سه ماه با بالا رفتن قیمت دلار و گران شدن نهاده های دامی، مرغ گرم در اوایل آبان ماه به قیمتی بین 24 تا 26 هزار تومان رسید. مشکل کجاست ؟ تخصیص ارز با نرخ دولتی ۴۲۰۰ تومانی برای واردات خوراک طیور باعث شد اختلاف قیمت بیش از ۴ برابری بین «قیمت واقعی این خوراک در بازار» و «قیمت تمامشده واردات با ارز ۴۲۰۰» به وجود بیاید؛ بهطوریکه گروهی از مرغداران برای کسب این رانت، نقش پرورشدهنده جوجه را – با ایجاد سالنهای موقت جوجهریزی- بازی کردند تا از دولت ارز ارزان بگیرند. در این راستا بسیاری از تولید کننده ها میلیون ها جوجه خود را زنده زنده معدوم کردند تا نهاده های ارزان دولتی را در سوءنیت این گروه در راهاندازی سالنهای جوجهریزی یکی از علل اصلی کاهش تخممرغ و افزایش قیمت آن در بازار است. قیمت سویای دولتی در حال حاضر ۳ هزارتومان و سویا در بازار آزاد ۱۳۵۰۰ تومان است. اگر یک اتحادیه یا تعاونی در هرماه بخواهد فقط یک یا دو ماشین بار را با سندسازی بفروشد، در محصولی مانند سویا که تفاوت قیمت مصوب و بازار در هرکیلو ۱۰ هزار تومان است، یک ماشین معمولی ۱۵ تنی حدود ۱۵۰ میلیون تومان سود برای آنها ایجاد میکند. برخی فعالان بازار تخممرغ معتقدند در حال حاضر مشکل اصلی این بازار، کمیاب بودن «دان» مرغ است. وقتی دان مرغ کمیاب است، قیمت آن هم بالا میرود و وقتی نرخ دان افزایش یابد، قیمت تخممرغ هم بهدنبال آن افزایش مییابد. البته ازسوی دیگر برخی دیگر از فعالان معتقدند دان مرغ وجود دارد، اما دونرخی شدن آن باعث شده است که عدهای دان ارزان بگیرند و آن را در بازار آزاد بفروشند. از این منظر ریشه مشکل در سیاست ارزی و سیاست تجارت داخلی است.
قاچاق احشام در مرزهای آبی هرمزگان به دغدغه ای مهم در کشور مبدل شده است. ماه گذشته دو نفر از مرزبانی هرمزگان هنگام مبارزه با قاچاقچیان شهید شدند. قیمت نجومی احشام ایرانی در بازار کشورهای خلیج فارس موتور محرک دلالان برای قاچاق انواع دام به کشورهای عربی شده است به طوری که ترافیک شناورهای حامل دام زنده به مقصد بنادر عربی در این روزها بیش از پیش افزایش یافته است.
بر اساس اعلام مرکز آمار ایران، استان هرمزگان درصد بیشترین نرخ تورم سالانه را به خود اختصاص داد.
متقاضیان خرید خودرو در حالی همچنان مات و مبهوت قیمتهای نجومی کارخانه و بازار هستند که مسئولان وزارت صنعت دو ماه پیش با وعدههایی مبنی بر کاهشی شدن قیمت خودروها، از مردم میخواستند تا برای خرید دست نگه دارند. مسئولان مدعی هستند که با سازوکارهای جدید چون فروش از طریق قرعه کشی، نداشتن پلاک جاری و…شاهد این خواهیم بود که بازار خودرو از التهابهای پیش آمده فاصله زیادی بگیرد و قیمتها روال طبیعی خود را طی کند. اما قیمت ها بلافاصله بعد از اتمام قرعهکشیها بالا می رود. این یعنی عملا بی تاثیر بودن قرعه کشی ها در کاهش قیمت ها! حال با گذشت حدود 5 ماه از این وعدهها، قیمت خودرو در بازار نه تنها کاهش نیافت بلکه بالاتر هم رفت و مردمی که برای خرید خودرو مبلغی را فراهم کرده بودند،حالا باید به فکر افزایش اندوخته خود باشند، البته اگر باز هم قیمتها بالاتر نرود و با همین نرخها موفق به خرید خودرو شوند.
این روزها هر آنچه میشنویم گرانی لحظهبهلحظه و افزایش افسارگسیخته قیمت کالاها و اقلام اساسی و ضروری است. بازار کالاهای اساسی و اقلام موردنیاز مردم در این روزهای کرونایی با نوسان و افزایش بیضابطه قیمت روبهرو شده که بههیچوجه منصفانه نیست.
به گزارش صبح ساحل، با وجود نوسانات شدید در قیمت ارز سال 99، اما آخرین آمارها از کشور ترکیه حاکی از آن بود که اتباع ایرانی با خرید 4700 واحد خانه بزرگترین گروه خریدار خارجی مسکن ترکیه هستند و بیش از یک میلیارد دلار ارز را از کشور خارج کرده اند. یک خانوار از طبقه متوسط بایستی با پسانداز یکسوم از درآمد سالانه خود، بیش از ۱۰۰سال برای خرید یک واحد مسکونی صبر کنند، آن هم به شرط ثابت بودن قیمت در این صد سال!!!. از سویی برخی کارشناس ها، مالیات ستانی سنگین از دلالی در بازارهایی مانند مسکن و خودرو، تنها راهکار موجود و البته تجربه شده برای مدیریت قیمتها می دانند. همچنین در ماه های گذشته با وجود برنامه ریزی دولت برای کاهش قیمتها، نرخ خودرو و مسکن روند افزایشی خود را ادامه داده و و همچنان رکورد شکنی می کند.//تنظیم کننده: سامیه طهورنیان//