جدید به قدیم
تهران روز یکشنبه ۳۰ نوامبر شاهد تحرکات دیپلماتیک سطح بالایی بود؛ سیدعباس عراقچی، وزیر امور خارجه، در یک روز فشرده ابتدا میزبان سعود بن محمد الساطی، معاون سیاسی وزارت خارجه عربستان و سپس پذیرای هاکان فیدان، وزیر امور خارجه ترکیه، بود. این دیدارهای همزمان، در راستای سیاست «همسایگی اول» ایران انجام شد و بر تقویت روابط دوجانبه، رایزنی درباره تحولات کلیدی منطقهای و تلاش برای ایجاد یک معماری جدید در خاورمیانه متمرکز بود. هاکان فیدان، وزیر امور خارجه ترکیه، در دیدار با عباس عراقچی، همتای ایرانی خود، پس از مذاکرات سطح بالا در پایتخت ایران، تأکید کرد که آنکارا و تهران به دنبال گسترش قابل توجه همکاری در زمینه تجارت، انرژی، مدیریت مرزها و امنیت منطقهای هستند.
این نخستین سفر یک وزیر خارجه به ایران بعد از گذشت 5 ماه از جنگ 12 روزه است. در آغاز کنفرانس مطبوعاتی مشترک، وزیر امور خارجه ایران، از هاکان فیدان و هیئت همراه استقبال و خاطرنشان کرد که ایران و ترکیه «نه تنها دو کشور همسایه، بلکه دو ملت دوست و برادر با پیوندهای عمیق تاریخی، مذهبی و فرهنگی هستند». آنکارا و تهران برنامههایی را برای تقویت تجارت، ارتقای گذرگاههای مرزی، هماهنگی در مورد مهاجرت و مقابله با بحرانهای منطقهای ترسیم و در عین حال بر مخالفت مشترک خود با سیاستهای اسرائیل تأکید کردند.
در روزهای اخیر، سوریه بار دیگر به کانون توجه رسانهها و محافل سیاسی جهان تبدیل شده است؛ تنشهایی که اینبار با درگیریهای داخلی در جنوب این کشور، برخورد حکومت با جامعه دروزی و مداخلات آشکار رژیم صهیونیستی گره خوردهاند. این یادداشت، با نگاهی تحلیلی به ریشههای بحران، نقش دروزیها در ساختار مذهبی و سیاسی سوریه و اهداف صهیونیسم در بهرهبرداری از اقلیتها، به ضرورت هوشیاری منطقهای در برابر پروژههای تجزیهطلبانه میپردازد.
در دوازده روز گذشته، یکبار دیگر نام ایران و اسرائیل در صدر اخبار جهان قرار گرفت. مجموعهای از حملات، تهدیدها، واکنشهای نظامی و بیانیههای سیاسی، فضای منطقه را بهشدت ملتهب کرد. بسیاری معتقدند خاورمیانه بیش از هر زمان دیگری در آستانه یک جنگ تمامعیار قرار گرفت. اما آیا این بحران گذرا بود؟ آیا صلحی که گهگاه از آن صحبت میشود، واقعاً امکانپذیر است یا مانند شیشهای نازک، هر لحظه ممکن است بشکند؟
سید حسن نصرالله رحمت الله علیه دبیرکل فقید حزبالله لبنان شخصیتی عظیم و چند بعدی داشت و در واقع میتوان گفت وی صرفا یک رهبر مذهبی نبود بلکه یک استراتژیست و مدیر سیاسی و نظامی برجسته بود که در طول دهههای اخیر توانست به خوبی محور مقاومت را تقویت کند و حتی چند دکترین امنیت ملی رژیم صهیونسیتی را به ناکامی کشاند و به عبارتی در سایه رهبری شهید سید حسن نصرالله و مجاهدتهای رزمندگان حزب الله چندین طرح بزرگ دولتهای ایالات متحده آمریکا، انگلیس و اسرائیل را در منطقه غرب آسیا بر هم خورد و در منطقه غرب آسیا نظم منطقه ای جدید و متفاوتی ایجاد شد.
اسراییل یک کشور (جعلی) ایدئولوژیک و به شدت مذهبی برپایه آیین تحریف شدهی یهودیان افراطی (صهیونیسم)در حساسترین نقطه جهان یعنی خاورمیانه و در قلب امت اسلام توسط جناح پیروز جنگ دوم جهانی یعنی غرب خصوصا استعمار پیر (انگستان) در اواخر دهه چهل میلادی (پس از پایان جنگ) بوجود آمد تا حافظ منافع آنها در منطقه باشد، تفرقه بیاندازد، آرامش و آسایش ملتها را از آنها سلب نموده و جنگافروزی کند تا بدینوسیله بازار فروش اسلحه که شریان حیات اقتصادی مغرب زمین خصوصا آمریکا و انگلیس است بیش از پیش رونق گیرد.
درحالی که کشورمان درگیر تنشهای ناشی از بحران جنگ غزه و اسرائیل است و در راستای حمایت از ملت مظلوم فلسطین در مقابل اسرائیل اشغالگر و خونریز، بیشترین هزینهها را پرداخت میکند، امارات، به همراهی پنج کشور دیگر عرب حاشیهی جنوبی خلیج فارس بیتوجه به اوضاع اسفبار برادران عربشان در فلسطین و لبنان در پی سوءاستفاده از شرایط موجود، در پی دسیسهچینیهای ژئوپلیتیک و طمعورزی به تمامیت ارضی و یکپارچگی سرزمینی ما هستند.
جنبش ضدجنگ که سابقهای بسیار طولانی در آمریکا دارد بارها در تاریخ این کشور بر روی عرصه سیاست و امر سیاستگذاری تأثیرگذار بوده است. از ظهور آن به شکل شاخهای از موسیقی اعتراضی در جریان جنگ ویتنام تا اعتراضات به حمله و اشغال نظامی عراق در سال ۲۰۰۳. این بار نیز در آستانه یکی از سرنوشتسازترین انتخابات دهههای اخیر، اگر چه هنوز بحث و گفتگو بر سر نتایج احتمالی انتخابات و سیاستهای هر کدام از نامزدها در نقش رئیس جمهور زیاد است، اما یک مسئله به طور واضح مشخص است: اکثریت رأیدهندگان جنگ نمیخواهند. بیان قاطع چنین گزارهای نیازمند تعمقی در اتفاقات و تحولات چندسال اخیر در عرصه بینالمللی و واکنش مردم آمریکا به آنهاست. حمایت قاطع افکار عمومی در غرب به طور عام و آمریکا به طور خاص از حقوق مردم فلسطین و خواست توقف ماشین جنگی رژیم صهیونیستی، گواهی جدی بر این مسأله است که نه تنها مردم آمریکا دیگر از سیاستهای جنگطلبانه دفاع نمیکنند، بلکه نامزدهای انتخابات هم ناگزیر برای جلوگیری از ریزش آرای خود، چهرهای ضدجنگ از خودشان معرفی میکنند. دو تحول اساسی را میتوان عاملی مهمتری در شکلگیری این نگاه در میان شهروندان آمریکایی دانست که دو عامل قائل نبودن مشروعیت برای جنگ رژیم صهیونیستی علیه مردم فلسطین و لبنان؛ و نگاه منفی و بدبینانه به دخالت آمریکا در مسائل کشورهای دیگر را در برمی گیرد.
شهادت سید حسن نصرالله میتواند نقطه عطفی در تحولات ژئوپلیتیک خاورمیانه باشد. در این مجال، به تحلیلی از تأثیرات احتمالی این رخداد بر روابط پیچیده ایران و رژیم صهیونیستی در این معادله میپردازیم. سید حسن نصرالله، بهعنوان چهرهای بارز و کاریزماتیک در محور مقاومت، نقشی بیبدیل در هماهنگی و هدایت جریانهای ضدصهیونیستی ایفا کرده است. شهادت او ممکن است در کوتاهمدت به تضعیف این محور منجر شود، اما همزمان میتواند به تقویت انسجام و همبستگی نیروهای مقاومت بینجامد.
شهادت سید حسن نصرالله میتواند نقطه عطفی در تحولات ژئوپلیتیک خاورمیانه باشد. در این مجال، به تحلیلی از تأثیرات احتمالی این رخداد بر روابط پیچیده ایران و رژیم صهیونیستی در این معادله میپردازیم.
