جدید به قدیم
…آن کارگاه آموزشی صمیمانه، بارها از ایشان درباره نام بومی وسایلی که یاد گرفتنشان برایم سخت بود، پرسیدم.هر مدیری که به جزیره میآمد، باید می نشستم و برایش روزهای طولانی از فرهنگ بومی جزیره و اهمیت آن توضیح میدادم. در گذر این سالها، دهانم کف کرده از بس حرف زدهام. البته الان دیگر انرژی چندانی هم برای این کار ندارم.خلاصه، بعد از سالها گفتوگو با مدیران و صاحبمنصبان رنگارنگ، فرصتی پیش آمد که موزه حاج محمد زبیری را راهاندازی کنیم. دهیار و شورا زحمت کشیدند و فضایی در اختیار موزه قرار دادند.سال ۱۳۹۸ در دوره مدیریت خانم شهرکی [مدیریت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی منطقه آزاد قشم]، ساختمان این موزه محلی را تعمیر و بازسازی کردیم. تابلو و ویترین نمایش وسایل را هم فرستادیم.یادم میآید هفته گردشگری بود. هیچوقت از این هفته خوشم نمیآید، چون احساس میکنم بسیاری از برنامهها تبلیغاتیاند؛ انگار میخواهیم اثبات کنیم این هفته برای سازمان منطقه آزاد خیلی مهم است.همیشه بعد از پایان این هفته جنجالی و تبلیغاتی، یکی از همکاران مورد هجمه قرار میگرفت و او را از اداره بیرون میکردند. آن سال هم، اول هفته، خبر فوت ناگهانی پسرعموی جوانم را به من دادند؛ اما چون هفته…
…موسیقی دریایی گرفته تا معماری اصیل، آیینها، باورها و سبک زندگی «جزیرتیها»، سرمایهای بیبدیل برای آینده ایران است. صیانت از این میراث، نهتنها پاسداشت گذشته، بلکه ترسیمگر مسیر توسعهای ریشهدار و هویتمحور برای نسلهای فردا خواهد بود.روز جهانی موزه و هفته میراث فرهنگی، مجالی است برای یادآوری یک مسئولیت مشترک: «صیانت از اصالت و پویایی قشم برای آیندگان». شکوه فرهنگ بومی این جزیره، قرنها بر شانههای زنان هنرمند و خالق رودوزیهای ظریف، و مردان دریاورزی که پهنه اقیانوسها را درنوردیدهاند، حفظ شده و امروز در تجلی آیینهای محلی پیش چشم ماست.بر این اساس، رسالت ما مدیران حوزه فرهنگ و سیاستگذاران صنعت گردشگری، در گام نخست، تکریم و پاسداشت «گنجینههای زنده بشری» این سرزمین است. در این میان، «استاد محمد زبیری»، موزهداری دغدغهمند و پژوهشگری نستوه، طی چند دهه اخیر همتی والا گماشت تا داراییهای فرهنگی و هویت بومی مردمان جزیره را که در آستانه فراموشی بود، در کتاب ارزشمند «گنز بپو» (گنج پدربزرگ) ثبت و ضبط نماید. ایشان با گردآوری میراث ملموس در موزه مردمشناسی دیرستان و انتشار کتاب «گماش جزیره»( گماش یعنی مروارید)، به خردورزی و شاعرانگی جامعه محلی، رنگی از اصالت و حکمت بخشید. استاد زبیری در آثار و گفتار خویش، علاوه بر رمزگشایی از سنن…
…را به ساحل رسانده است و دستش خالی نیست؛ همان صید گرانبهایی که نه تنها گوشت و پوستش از دریاست، بلکه «هویت مکتوب» یک سرزمین تمدنی اما کمتر روایت شده است. اگر سانتیاگو با کوسهها جنگید تا بقایای صیدش را حفظ کند، زبیری با «کوسههای فراموشی» و «تلاطم های امواج مدرنیته» جنگیده است تا نگذارد سنت ها، آیین ها، واژگان بومی و سبک زندگی اصیل جزیرتی در اعماق زمان، غرق شوند.دیرستان برای من فقط یک روستای معمولی از فهرست حدود ۷۰ آبادی جزیره قشم نیست؛ بلکه منطقهای که در آن «نوروز زراعی» و آیینهای کهن، نه یک سوژه ژورنالیستی برای پرداختن در رسانه، بلکه نبض تپنده زندگی بر مدار اصالت و هویت بومی ساحل نشینان خلیج فارس است؛ آنهم در هنگامه ای که در «نبرد روایت ها» و جنگ موشک ها و پهپادها، جزایر همجوار تنگه هرمز خط مقدم میدانگاه یک نبرد جهانی است.تماشای استاد زبیری که در ۷۷ سالگی، با دقتی وسواسگونه پشت لپتاپش مینشیند و با انگشتانی که روزگاری طناب لنجها و «جهاز بادبانی» و پاروی شناور باستانی «شاشک» را لمس کرده، واژگان کتابهایش را تایپ میکند، برای من روزنامهنگار که تازه مرز چهلسالگی را رد کردهام، چیزی فراتر از یک الگوی علمی و پژوهشی…
عادل شهرزاد، مدیرکل میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی هرمزگان در یاداشتی به مناسبت روزجهانی موزه و هفته میراثفرهنگی نوشت: روز جهانی موزهها فرصتی مغتنم برای تأملی دوباره بر جایگاه موزهها در نظام دانایی و حافظه تاریخی جوامع انسانی است. در ادبیات معاصر مطالعات میراث فرهنگی، موزهها دیگر صرفاً فضاهایی برای نگهداری اشیا تلقی نمیشوند، بلکه نهادهایی معرفتزا و میانرشتهای به شمار میآیند که در آنها تاریخ، باستانشناسی، مردمشناسی، هنر، جامعهشناسی و مطالعات فرهنگی به هم میرسند تا روایتهای پیچیدهتری از گذشته انسان ارائه شود. موزهها در این معنا، بایگانیهای زنده تاریخاند؛ مکانهایی که در آنها اشیا نه تنها حفظ میشوند، بلکه خوانده، تفسیر و در چارچوب روایتهای علمی و فرهنگی بازمعنا میگردند.در این میان، منطقه خلیج فارس جایگاهی ممتاز در مطالعات تاریخی و باستانشناسی دارد. این پهنه آبی از دیرباز یکی از مهمترین کانونهای شکلگیری شبکههای ارتباطی و مبادلات فرهنگی در جهان باستان بوده است. موقعیت جغرافیایی خلیج فارس در پیوند میان فلات ایران، میانرودان، شبهجزیره عربستان و حوزه اقیانوس هند، آن را به گذرگاهی راهبردی برای تعاملات انسانی، تجاری و فرهنگی تبدیل کرده است؛ گذرگاهی که آثار آن را میتوان در مجموعه گستردهای از دادههای باستانشناسی به دست آمده از سواحل و جزایر این منطقه مشاهده کرد.کاوشها و…
…ورزشی نیز عادی شده اما هدف این نوشته طرح مسئله «حضور یک شخص در حداقل دو پست مدیریتی» است که ممکن است همچون ویروس در ساختار مدیریتی استان گسترش یابد و قبه این عمل ناصواب ریخته شود. هدف این نوشته نقد شخص نیست بلکه مسئله نگرانی از گسترش این رویکرد است.نمونه این فقره، همزمانی مسئولیت «معاون هماهنگی امور اقتصادی استانداری هرمزگان» و «مدیرکل/سرپرست میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان هرمزگان» است؛ به بیان دیگر یک نفر عهدهدار این دو تصدی مهم و از دیدگاه ما اثرگذار است که هر کدام بهتنهایی نیازمند تمرکز، تخصص و زمان قابلتوجهی هستند. سوال بزرگ این است که چرا «مدیریت اداره کل میراث فرهنگی استان هرمزگان» همچون گوشت قربانی میان افرادی که هیچ قرابتی با این سمت ندارند، جا به جا میشود؟ چرا برای جناب استاندار هرمزگان تغییر معاون اقتصادی از ابتدای روی کار آمدنشان چنین دشوار است؟ شما که مدام از بانک نیرویهای کارآمد و متخصص استان هرمزگان برای پستهای ملی میگویید این ظرفیتها را در استان نادیده میگیرید که ناگزیر به سپردن چندین مسئولیت به یک فرد شدهاید. تکرار چهرهها در پستهای متعدد، نهتنها فرصت رشد را از دیگران سلب میکند، بلکه انگیزه را در میان نیروهای توانمند کاهش میدهد…
… گردشگری و صنایع دستی، سیدرضا صالحیامیری روز شنبه ۱۲ اردیبهشت در نشست مشترک با فرماندهان پلیس راهور، با قدردانی از تلاشهای مجموعه فراجا در مدیریت سفرهای نوروزی، نقش این نهاد را در حفظ نظم اجتماعی، تسهیل ترددها و ارتقای آرامش عمومی جامعه مؤثر و قابل توجه توصیف کرد.وی با اشاره به جایگاه فراجا در ساختار اجتماعی کشور اظهار داشت: پلیس، نزدیکترین نهاد حاکمیتی به مردم است و نحوه تعامل و خدماترسانی آن، نقش مهمی در تقویت اعتماد عمومی و سرمایه اجتماعی دارد.صالحیامیری با تبیین اهمیت «امنیت روانی» در جامعه افزود: احساس آرامش و اطمینان شهروندان در سفرها، بخشی از الزامات کیفیت زندگی اجتماعی است و حضور فعال پلیس راهور، نیروهای امدادی و دستگاههای خدماترسان در ایام نوروز، در ایجاد این آرامش نقش مؤثری ایفا کرد.وزیر میراثفرهنگی همچنین با اشاره به تغییر برخی الگوهای سفر در نوروز ۱۴۰۵ خاطرنشان کرد: بخشی از سفرهای امسال با تمرکز بیشتر بر ظرفیتهای خانوادگی، روستایی و اقامت در منازل اقوام انجام شد که این روند، ظرفیتهای فرهنگی و اجتماعی جامعه ایرانی را بیش از گذشته نمایان کرد.وی با ارائه آماری از سفرهای نوروزی اظهار کرد: در مجموع ۲۹ میلیون و ۷۰۰ هزار سفر نوروزی در کشور ثبت شد و…
این انتصاب در حالی صورت گرفت که جامعه محلی اعم از معتمدین، بازرگانان، فعالان اقتصادی و گردشگری از دولت توقع داشتند با وجود گزینههای متعدد بومی و مدیران كاربلد و مجرب در بدنهی سازمان و در ترکیب هیات مدیره، فرصت تجربهای بینظیر را با انتصاب یک مدیرعامل آشنا به امورات جزیره خلق کند تا بلکه بخشی از مطالبات مردم از ریاست جمهوری محقق شود. در شرایطی که وضعیت اقتصادی و تجاری فعالان این حوزه چندان رضایتبخش نیست، تصمیماتی در تغییرات مدیریتی کلان این منطقه آزاد صورت گرفت که مدیرعامل پرحاشیه اما «نسبتا» فعالی که حداقل بر تمام زیر و بمهای اقتصادی، تجاری، صنعتی، عمرانی، گردشگری و اجتماعی قشم اشراف داشت، جایش را به مدیرعاملی داد که با الفبای مناسبات اجتماعی در جامعهای همچون قشم ناآشنا بود.مدیر شهریِ کلانشهری چون مشهد، در حالی بر کرسی پرطمطراق سازمان منطقه آزاد تجاری، صنعتی و گردشگری قشم تکیه زد که چشمانداز اقتصادی و تجاری و گردشگری جزیره تحت تاثیر شرایطی ناخواسته، در هالهای از ابهام فرو رفته بود.در حالی که در چنین مقطعی، قشم به مدیری توانمند و آشنا به جریانهای اقتصادی و صنعتی و گردشگری نیاز داشت، مدیری با عدم شناخت لازم از بسترهای اجتماعی و اقتصادی جزیره، ناخدای کشتی…
…ادامه داد: برخی افراد سودجو در آخر سال و تعطیلات نوروزی تلاش میکنند با انجام اقداماتی محیط زیست را تخریب و تصرف کنند. دادستان کل کشور به دستگاهها بخشنامهای را ابلاغ کرد و ما نیز آن را به یگانهای حفاظت استانها ابلاغ کردیم. بر اساس این بخشنامه بر لزوم گشت و کنترل مستمر مناطق چهارگانه تاکید شد و قرار شد محیط بانان با جدیت با تخریب، تصرف و تغییر کاربری اراضی وارد عمل شوند و اگر در این زمینه اتفاقی رخ داد،در کمترین زمان خودشان را به محل برسانند کنند علاوه بر آن منابع طبیعی، نیروی انتظامی و مراجع قضایی را بلافاصله مطلع کنند.فلاحی افزود: ابلاغ شد که جابجایی ماشینآلات سنگین در این ایام در مناطق چهارگانه تحت نظر باشد تا تخریبی رخ ندهد. سرکشی روزانه به باغات و مستثنیات همچنین اطلاع رسانی در خصوص خودداری از روشن کردن آتش از دیگر اقدامات انجام شده بود.معاون یگان حفاظت محیط زیست با اشاره به اقدامات انجام شده در روز طبیعت گفت: برخی استانها میزبان گردشگران بیشتری بودند و برخی از آنها وارد مناطق چهارگانه میشدند بنابراین به یگانهای حفاظت محیط زیست استانها ابلاغ کردیم که به گردشگران نسبت به خودداری از روشن کردن آتش در مناطق جنگلی اطلاعرسانی…
…گروه میتواند باعث افزایش مهاجرت و فرار سرمایه انسانی متخصص کشور و افزایش بحرانهای اجتماعی، روحی و روانی شود. تعطیلی گسترده کسب و کارهای خردتعطیلی گسترده کسب و کارهای خرد ناشی از بحرانهای اخیر نیز تعدیل نیرو و کاهش اشتغال را به همراه داشته است. واحدهای کارگاهی کوچک و فروشگاهها از جمله این کسب و کارها هستند که با کاهش عرضه و همزمان کاهش تقاضا از سوی جامعه ناگزیر دست به تعدیل نیرو و کاهش کارکنان خود میزنند. بسیاری از مراکز تولید و فروش پوشاک در کشور به دلیل قطعی اینترنت و همزمانی جنگ با بازار عید نوروز با چالش مواجه شدهاند. این کسب و کارها از یکسو از طریق فضای مجازی کالاهایشان را تبلیغ میکردند و از سوی دیگر بیشتر فروش آنها در زمان عید نوروز بود. اما آغاز جنگ باعث شد بیشتر مردم درآمدهایشان را صرف نیازهای ضروری کنند و به همین دلیل هزینه کمتری برای تهیه پوشاک اختصاص دهند. مجموعه این عوامل باعث شده بسیاری از افرادی که در این حوزه مشغول به کار بودند اکنون با معضل بیکاری روبه رو شوند.در مجموع در بخش تولید و صنعت به دلیل آسیبهای وارد شده به صنایع مادر، مراکز تولید و شرکتها با کمبود مواد اولیه روبه هستند…
…از وزارت میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری، آخرین وضعیت عملکرد این وزارتخانه در حوزههای مختلف، بهویژه در شرایط خاص کشور را بررسی و در نشستی با وزیر و معاونان این وزارتخانه با تأکید بر اهمیت صیانت از هویت تاریخی و فرهنگی ایران، خواستار تسریع در مستندسازی خسارات، جذب اعتبارات اضطراری و بهرهگیری از ظرفیتهای داخلی و بینالمللی برای احیای این آثار شد.در بخش دیگری از این نشست، عملکرد وزارتخانه در مدیریت سفرهای نوروزی ارزیابی شد که مطابق گزارش ارائهشده، با وجود محدودیتها و شرایط خاص، تمهیدات قابلقبول در حوزه اسکان، حملونقل، خدمات رفاهی و نظارت بر تأسیسات گردشگری اتخاذ شده که به توزیع متوازن سفر و افزایش رضایتمندی نسبی مسافران نوروزی منجر شده است.رئیسجمهوری با تأکید بر نقش این بخش در اشتغالزایی و پایداری اقتصادی مناطق مختلف ایران، بر ضرورت هدفمند بودن حمایتها و جلوگیری از وقفه در زنجیره تولید و خدمات تأکید کرد.پزشکیان با اشاره به اهمیت راهبردی وزارت میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری در حفظ سرمایههای هویتی و تقویت دیپلماسی فرهنگی، خواستار انسجام بیشتر میان دستگاههای اجرایی، استفاده از ظرفیت نخبگان و تسریع در اجرای برنامههای بازسازی و توسعهای شد.وی با قدردانی از کارکنان این وزارتخانه، فعالان صنعت گردشگری، کنشگران حوزه صنایع…
عزای عمومی برای پنجشنبه 18 تیرماه