جدید به قدیم
سال ۲۰۲۵ بهعنوان یکی از پرآشوبترین مقاطع تاریخ معاصر، در حافظه جهانیان باقی خواهد ماند. این سال نه تنها پایان یک دوره بلکه آغاز مرحلهای تازه از بازآرایی نظم بینالملل بود؛ مرحلهای که در آن بحرانهای سیاسی، اقتصادی، نظامی و اقلیمی در هم تنیدند و تصویری از جهانی شکننده و ناپایدار را پیش چشم ناظران قرار دادند. بازگشت دونالد ترامپ به کاخ سفید، بهمثابه ماشهای بود که قواعد بازی جهانی را دگرگون کرد. فرمانهای اجرایی او علیه بوروکراسی فدرال و آغاز جنگ تجاری جدید با کانادا، مکزیک و چین، شریانهای تجارت جهانی را به لرزه درآورد و بار دیگر نشان داد که اقتصاد بینالملل تا چه اندازه در برابر تصمیمات سیاسی آسیبپذیر است. این رویکرد، در کنار احیای سیاست فشار حداکثری علیه ایران، دیپلماسی خاورمیانه را به نقطه جوش رساند و زمینهساز یکی از پرتنشترین دورههای نظامی-سیاسی در سالهای اخیر شد.
شب برای بسیاری از ما زمان آرامش نیست زمان هجوم است. هجوم فکرها، ترسهای بینام، مرور بی پایان گفتگوها، شکستها و آیندههای نامعلوم. در طول روز، ذهن ما درگیر بقاست: کار، ترافیک، پیامها، وظایف، نقشها. اما شب که میرسد و صداها کم میشوند، ذهن ناگهان بیدار میشود. انگار تازه فرصت پیدا کرده حرف بزند. اضطراب آخر شب، برخلاف تصور رایج الزاما اختلال اضطرابی نیست اغلب واکنشی است به زیست روزانهای که مجال فکر کردن نمیدهد. در روانشناسی، شب زمانی است که دفاعها ضعیفتر میشوند مکانیزمهایی که در روز، با عقلانیسازی، حواس پرتی یا فعالیت افراطی، اضطراب را سرکوب میکنند. از منظر جامعه شناسی، شب بازتابی است از ساختارهای فرسایندهی زندگی مدرن: ناامنی اقتصادی، فشار نقشها، تنهایی شهری و بیثباتی آینده. این اضطراب خاموش، نه فریاد میزند و نه حملهی پانیک میآورد بلکه آرام، خزنده و فرساینده است. در این مقاله میکوشیم اضطراب شبانه را نه صرفا به عنوان یک پدیدهی فردی، بلکه به مثابه نشانهای اجتماعی-روانی بررسی کنیم جایی که روان فردی و شرایط اجتماعی به هم گره میخورند. شهروندی که شبها میترسد، فقط از تاریکی نمیترسد از فردا، از ناتوانی، از جا ماندن، از دیده نشدن و از فروپاشیهای بیصدا میترسد.
استان هرمزگان، با بیش از هزار کیلومتر ساحل، گستردهترین مرز آبی و زمینی و نقش کلیدی در تجارت، حملونقل، کشاورزی و گردشگری کشور، هنوز جایگاه واقعی خود را در اقتصاد ملی پیدا نکرده است. فعالان اقتصادی استان در نشست با مشاور رئیسجمهور در امور همکاریهای اقتصادی در اتاق بازرگانی استان تأکید کردند که ظرفیتهای هرمزگان مغفول مانده و بدون اصلاح سیاستها، توسعه صنایع تبدیلی، تقویت زیرساختهای حملونقل و توجه ویژه به اقتصاد دریامحور، هرمزگان نمیتواند نقشی متناسب با اهمیت خود در رشد اقتصادی کشور ایفا کند.معصومه آقاپور علیشاهی، مشاور رئیسجمهور در امور همکاریهای اقتصادی، دراین نشست تصریح کرد که دولت چهاردهم مصمم است با گفتوگوی مستقیم، تشکیل کارگروههای تخصصی و اصلاح سیاستها، موانع توسعه این استان را هم در کوتاهمدت و هم بلندمدت برطرف کند.
بحرانهای محیطزیستی امروز، دیگر صرفاً پیامد کمبود منابع یا ضعف قوانین نیستند. این بحرانها، در اصل، نشانهای از ناتوانی نظامهای تصمیمگیری در فهم و مدیریت مسائلی هستند که پیچیده، چندبعدی و پویا شدهاند. مسائلی که راهحلهای خطی و دستورالعملهای ازپیشتعیینشده، پاسخگوی آنها نیست. در چنین شرایطی، تداوم اتکا به الگوهای سنتی حکمرانی، نه تنها راهگشا نیست، بلکه بخشی از مشکل است.
در جهانی که سرعت گردش اطلاعات از توان پردازش ذهنی انسان پیشی گرفته، فهمیدن به امری دشوار و گاه نایاب تبدیل شده است. ما هر روز با انبوهی از خبرها، دادهها، تحلیلها و روایتهای کوتاه شده روبهرو هستیم روایتهایی که اغلب بیشتر از آنکه روشنکننده باشند، گیجکنندهاند. در چنین وضعیتی توضیح دادن دیگر صرفا یک مهارت ارتباطی ساده نیست بلکه به مسئلهای اجتماعی، فرهنگی و حتی اخلاقی بدل میشود. کتاب «هنر توضیح دادن» نوشتهی راس اتکینز، دقیقا از دل همین بحران سر برمیآورد بحرانی که در آن، اطلاعات فراوان است اما فهم اندک. اتکینز با نگاهی دقیق نشان میدهد که مشکل اصلی عصر ما کمبود دانستهها نیست بلکه ناتوانی در توضیح منسجم، صادقانه و قابل فهم آنهاست. او توضیح دادن را پلی میان دانش و درک عمومی میداند پلی که اگر سست یا مخدوش باشد، جامعه دچار سوء تفاهم، بیاعتمادی و قطبی شدن میشود. این کتاب از همان ابتدا روشن میکند که توضیح دادن، عملی خنثی نیست. هر توضیح، انتخاب است: انتخاب اینکه چه چیزی گفته شود، چگونه گفته شود و چه چیزی ناگفته بماند. به همین دلیل، اتکینز توضیح را نه فقط یک تکنیک، بلکه نوعی مسئولیت میداند؛ مسئولیتی در قبال حقیقت و مخاطب.
تحولات اقتصادی ایران در آستانه سال آینده بیش از هر زمان دیگری تحت تأثیر تغییرات بنیادین در سیاستهای ارزی و انرژی قرار گرفته است.
این تغییرات نه از سر انتخاب آزادانه بلکه از سر ضرورت و فشارهای انباشتهای است که طی سالهای گذشته بر ساختار اقتصادی کشور وارد شده و اکنون به نقطهای رسیده که ادامه مسیر گذشته دیگر امکانپذیر نیست. دولت ناگزیر است ریل سیاستهای ارزی را تغییر دهد و همزمان در حوزه انرژی نیز به بازنگری جدی در شیوه نرخگذاری و تخصیص یارانهها دست بزند. این دو عامل، بهعنوان ستونهای اصلی اقتصاد ایران، تأثیرات گستردهای بر تمامی بخشهای تولیدی، خدماتی و مصرفی خواهند داشت و مسیر حرکت شرکتها و بنگاههای اقتصادی را بهطور کامل دگرگون خواهند کرد.
وزیر کشور گفت: حدود ۶ میلیون نفر از جمعیت کشور در انتظار دریافت کارت ملی هوشمند خود هستند که البته این حجم از افراد مربوط به امسال نیست ولی به هرحال این میزان عقب ماندگی نسبت به برنامه و خدمت رسانی به مردم، پذیرفتنی نیست.
رئیس سازمان امداد و نجات جمعیت هلالاحمر کشور از اجرای برنامههای بلندمدت برای تقویت ناوگان و تجهیزات تخصصی امدادی در استان هرمزگان و شهرستان جاسک خبر داد و گفت: تأمین تجهیزات جدید، خودروهای امدادی و پهپادهای پیشرفته، نقش مهمی در ارتقای مدیریت بحران و پاسخ مؤثر به حوادث احتمالی در جنوب کشور خواهد داشت.
رئیس سازمان امداد و نجات هلالاحمر از واگذاری دو خودروی تاکتیکی به هلالاحمر جاسک تا پایان سال و تأمین سه پهپاد پیشرفته شبپرواز برای استان هرمزگان تا اوایل سال آینده خبر داد.
در هفتههای اخیر، رژیم صهیونیستی با پشتیبانی آشکار ایالات متحده آمریکا و در سایه بازگشت دونالد ترامپ به قدرت، بار دیگر سیاست دیرینه خود در تنشآفرینی در منطقه غرب آسیا را در دستور کار قرار داده است. اینبار، بهانه اصلی این ماجراجویی، برنامه موشکی جمهوری اسلامی ایران عنوان میشود؛ برنامهای که مقامات رسمی کشور بارها بر ماهیت کاملاً دفاعی آن تأکید کردهاند. بررسی دقیق تحولات اخیر نشان میدهد که اهداف این فضاسازی جدید را میتوان در سه محور اصلی تحلیل کرد: تلاش برای محدودسازی توان بازدارندگی ایران، ایجاد جنگ بهمنظور تضعیف یا نابودی نظام جمهوری اسلامی و در نهایت، بهرهبرداری شخص بنیامین نتانیاهو از بحرانسازیهای امنیتی برای تداوم حیات سیاسی خود. این یادداشت میکوشد با نگاهی تحلیلی، ابعاد این سه محور را بررسی کرده و ریشههای واقعی این تهدیدات را آشکار سازد.