جدید به قدیم
قیمتگذاری دستوری طی دهههای گذشته به یکی از پرکاربردترین ابزارهای سیاستگذاری اقتصادی در ایران تبدیل شده است؛ ابزاری که با هدف مهار تورم، حمایت از مصرفکننده و ایجاد ثبات در بازارها به کار گرفته شد، اما در عمل، بهتدریج خود به یکی از عوامل تشدید عدمتعادلهای اقتصادی بدل شد.
مدیر سامانه هوشمند سوخت گفت: سهمیه بنزین خودروهای با حجم موتور بالای 1300 سیسی و ساخت کشورهای غیر از ایران حذف شده و مصرف این خودروها فقط با بنزین نرخ سوم 5 هزار تومان محاسبه میشود.
مدیر سامانه هوشمند سوخت اعلام کرد: سهمیه بنزین خودروهای خارجی و وارداتی با حجم موتور بالای ۱۳۰۰ سیسی و ساخت کشورهای غیر از ایران حذف شده و مصرف این خودروها فقط با بنزین نرخ سوم ۵ هزار تومانی محاسبه میشود.
در حالی که بحث اجرای تغییرات قیمتی در حوزه سوخت و انرژی داغتر از همیشه شده، موضوع توزیع منصفانه منابع مالی هم به یکی از چالشهای اصلی اقتصاد کشور بدل گشته. این مسئله، خصوصا با فشارهای سنگین بر طبقات متوسط و فرودست جامعه، جنبهای حیاتی و استراتژیک به خود گرفته است.
مصوبه دولت درخصوص بنزین، درباره ناوگان سکوهای اینترنتی، اعلام کرده که سقف سهمیه سوخت در نظر گرفته شده برای هر خودروی بنزینی ۲۰۰ لیتر در ماه (مازاد بر ۶۰ لیتر نرخ اول و ۱۰۰ لیتر نرخ دوم) و برای هر خودروی دوگانهسوز ۹۵ لیتر در ماه (مازاد بر ۳۰ لیتر و ۱۰۰ لیتر) میباشد.
معیشت مردم در ماههای گذشته بیش از هر زمان دیگری به مسئلهای تبدیل شده است که در گفتوگوهای روزمره، رسانهها، تحلیلها و حتی تصمیمگیریهای خانوادگی بهعنوان محور اصلی بحثها مطرح میشود.
۱۲ آذر، روز جهانی افراد دارای معلولیت در ایران بیشتر شبیه آیینی نمادین است تا فرصت آگاهی بخشی. شبکههای رسمی پیامهای تبریک منتشر میکنند، مسئولان وعدههای تکراری میدهند و رسانهها چند گزارش پر از شعار تولید میکنند. اما تجربه زیسته میلیونها فرد دارای معلولیت چیز دیگری است تجربهای که شباهتی به این روایتهای امیدوارکننده ندارد. در بسیاری از شهرها، برجها سر به فلک کشیدهاند، پیادهروها سنگفرشهای گران قیمت دارند و سامانههای حمل و نقل شهری هر سال بودجههای میلیاردی دریافت میکنند، اما هنوز برای میلیونها انسانِ دارای معلولیت، شهرها چیزی بیش از یک هزارتوی خشن و غیر قابل زیست نیستند. ساز و کارهای رسمی و غیر رسمی جامعه طوری چیده شدهاند که بدن استاندارد را مرکز جهان میدانند و هر بدن متفاوت، شکننده یا کم توان را در حاشیه مینشانند. در چنین فضایی، افراد دارای معلولیت نهتنها با محدودیتهای جسمی یا ذهنی دست و پنجه نرم میکنند، بلکه با تبعیضی ساختاری مواجهاند که ریشه در نگاه نابرابر به ارزش بدنها، کار، تولید و مشارکت اجتماعی دارد. این تبعیض تنها یک مشکل فردی یا اخلاقی نیست. مسئله، عادتهای غلط فرهنگی و نگرشهای ترحمآلود هم نیست گرچه هر دو نقش خود را دارند. مسئله اصلی در سطحی عمیقتر عمل میکند جایی که نهادها، قوانین، نظامهای اداری و ساز و کارهای اقتصادی مشارکت برابر را ناممکن میسازند و بدنهایی را که با الگوی غالب سازگار نیستند، از حقوق اساسی شهروندی محروم میکنند. جامعهای که ارزش افراد را با بهرهوری اقتصادی و توانایی تطبیق با سرعت سرسامآور بازار میسنجد ناگزیر بخش بزرگی از جمعیت را از دایره شهروندی کامل حذف میکند. در چنین شرایطی معلولیت نه صرفا یک محدودیت جسمی، بلکه بازتابی از نابرابریهای اجتماعی، فقر اقتصادی و خشونت نهادین است. اگر قرار است این روز را گرامی بداریم، معنایش نه جشن گرفتن دستاوردهای خیالی بلکه دیدن شکافهای عمیقی است که هنوز پابرجاست.
یکی از ویژگیهای بارز حکمرانی در ایران، عادت به «مدیریت تأخیر» است. به این معنا که بهجای حل واقعی مسائل، آنها یا به آینده سپرده میشوند، یا با تصمیمات موقت به حالت نیمهتعلیق درمیآیند. همین روند باعث شده بسیاری از بحرانهای امروز ما ریشه در دهههای گذشته داشته باشند.
یارانهی حاملهای انرژی دهههاست به یکی از اصلیترین موضوعات اقتصاد کشور و معیشت مردم تبدیل شده است و علیرغم طرحهای رنگارنگی که در دولت های مختلف برای حل چالشهای منبعث از آن به کار گرفته شده، نتوانستهاند راه حل مناسبی برای حل این چالشها باشند.
در حالی که گفتوگوهای تجاری میان بروکسل و واشنگتن همچنان بینتیجه باقی مانده، اتحادیه اروپا هشدار داده است در صورت ادامه روند فعلی، واردات هواپیماهای بوئینگ را هدف تعرفههای سنگین قرار خواهد داد. این اقدام، بخشی از یک بسته تلافیجویانه گستردهتر علیه بیش از ۱۰۰ میلیارد یورو از کالاهای آمریکایی خواهد بود.
