جدید به قدیم
در سیاست بینالملل، واژهها ابزارند، گاهی حتی دقیقتر و مؤثرتر از موشکها هستند. چنین جملهای را باید نه در سطح ادبی، بلکه در سطح راهبردی خواند. در نگاه نخست این عبارت نه وعده اقدام و نه تهدید مستقیم است و نه جدول زمانی دارد، نه به گزینه خاصی اشاره میکند و همین بیتعینی، هسته اصلی قدرت آن است. در ادبیات روابط بینالملل، این شیوه بیان را میتوان در چارچوب «ابهام راهبردی» تحلیل کرد، رویکردی که در آن یک بازیگر عمداً سیاست خود را مبهم نگه میدارد تا طرف مقابل را در وضعیت عدم قطعیت قرار دهد. ابهام، در این معنا، فقدان تصمیم نیست بلکه خودِ تصمیم است. وقتی کشوری نداند دقیقاً چه اتفاقی قرار است رخ دهد، مجبور میشود همه سناریوهای ممکن را در محاسباتش لحاظ کند: از حمله محدود گرفته تا تحریمهای جدید، از عملیات سایبری تا فشار دیپلماتیک یا حتی بازگشت به میز مذاکره. این وضعیت، هزینه تصمیمگیری را برای طرف مقابل بالا میبرد. در شرایط قطعیت، دولتها میتوانند واکنش متناسب طراحی کنند، اما در شرایط ابهام ناچارند برای بدترین سناریو آماده باشند. همین آمادگی، خود نوعی بازدارندگی ایجاد میکند. نکته مهم این است که چنین جملهای، تهدیدی «بدون تعهد» است. اگر بعداً اقدامی صورت گیرد، گوینده میتواند…
…و تلآویو و جدیت دو طرف برای عادیسازی روابط عربستان سعودی با رژیم صهیونیستی باشد. در گذشته نیز بر اساس خبرهایی که منتشر میگردید، پشت پرده فاش شده بود که سعودیها با رژیم صهیونیستی روابط دارند. از اتصال خط آهن ریلی از تلآویو به ریاض تا پرواز مستقیم رئیس جمهور پیشین آمریکا بایدن از سرزمینهای اشغالی به ریاض، که همه این اتفاقات بر عادیسازی روابط ریاض- تلآویو منجر میگردد.گرچه سعودیها نمیخواهند زیاد وارد حاشیه گردند و بخاطر جنایات غزه خود را طرفدار مردم غزه قرار دهند اما احتمالا تمایلی جدی نیز بر عادی سازی روابط با رژیم صهیونیستی دارند.نکته بعدی اینکه اگر عادیسازی روابط نیز صورت نگیرد، سعودیها در خفا بدنبال ایجاد روابط اقتصادی و تجاری با رژیم صهیونیستی نیز خواهند رفت. روابط نزدیک بن سلمان با ترامپ موجب گردیده تا چشم سعودیها به روابط اقتصادی و تجاری با اسرائیل باشد. اختلافات بین طرفین در زمینه فروش جنگندههای اف ۳۵ آمریکا به سعودیها و این دست از موضوعات گرچه جدی است اما ترامپ بدنبال حل اختلافات بین ریاض و تلآویو است تا بتواند پیمان صلح ابراهیم در منطقه را همچنان زنده نگاه دارد. از سویی دیگر نیز ماجرای اپستین و باز شدن پای بن سلمان در این پرونده…
…قدرتهای بزرگی همچون چین، روسیه و حتی ایران محسوب میشود. ️افزون بر این، احتمال نفوذ لابیهای یهودی در ونزوئلا وجود دارد و این میتواند سرآغاز فصل جدیدی از نفوذ این لابیها در جهت گسترش حوزه تاثیر باشد که در دوران ترامپ شدت خواهد یافت. ️علاوه بر این، سرمایهگذاریهای اقتصادی رژیم صهیونیستی در آمریکای لاتین نیز در دستور کار قرار خواهد گرفت. ️از سوی دیگر، نتانیاهو میتواند از این موضوع برای کسب امتیاز سیاسی در داخل سرزمینهای اشغالی بهره ببرد.نکته بعدی اینکه آمریکا از اعزام ناو دیگر به منطقه خبر میدهد که بعد از سفر نتانیاهو به آمریکا اتفاق افتاده است و این اقدام آمریکا را نمیتوان اقدام خوبی دانست و احتمالا با هدف پشتیبانی از یک عملیات تخریبآمیز از سوی رژیم صهیونیستی علیه ایران یا نیروهای مقاومت در منطقه ارزیابی کرد؛ گرچه شاید تنها نمایش قدرت از سوی آمریکا باشد اما اسرائیل توافق مدنظر خود را بدون توان موشکی آمریکا علیه ایران نمیخواهد و نقش مخرب خود را ایفا خواهد کرد. دو دستگی سیاسی در داخل آمریکا وجود دارد و رژیم صهیونیستی از این دو دستگی به نفع خود بهره میبرد و بدنبال تنش در منطقه است تا بتواند اهداف خود را در منطقه پیش ببرد، دکترین اختاپوس اسرائیل…
…شود، سیاستگذاریها لازم است با ملاحظات اقتصادی هماهنگ باشند و در نهایت توسعهی تجارت میتواند به کاهش تنشها کمک کند. این دیدگاهها بر نقش تعامل اقتصادی و گفتوگو در مدیریت روابط خارجی تأکید دارند و بر این فرض استوارند که گسترش مبادلات تجاری میتواند جایگزینی برای تقابلهای پرهزینه باشد.این اظهارات، به عنوان تبیین یک رویکرد مبتنی بر تعامل و عملگرایی قابل طرح است. در این چارچوب، بر نقش تجارت بهعنوان یکی از ابزارهای کاهش تنش تأکید میشود؛ مفهومی که در برخی نظریههای اقتصادی و روابط بینالملل، از جمله رویکردهای لیبرال، مطرح شده است. تأکید بر مذاکره با محوریت منافع متقابل نیز در این دیدگاه جای دارد و با شرایطی که اقتصاد ایران تحت تأثیر تحریمها و تحولات منطقهای قرار گرفته، پیوند میخورد. همچنین اشاره به نقش کشورهای همسایه، بیانگر توجه به اهمیت همکاریهای منطقهای در مدیریت تنشهاست. چنین رویکردی میتواند بازتابدهنده نگاه بخش خصوصی باشد که اتاق بازرگانی بهعنوان نهاد نماینده آن شناخته میشود و بر اولویت یافتن ملاحظات اقتصادی در سیاستگذاری تأکید دارد.با این حال، بررسی دقیقتر این اظهارات، برخی محدودیتها و پرسشها را نیز مطرح میکند. اولاً، سخن از همراستا کردن سیاست با اقتصاد وقتی قابل بحث است که سیاست در ایران واقعاً تابع اقتصاد باشد…
…حمایت انسانی در برابر واقعیت ژئوپلیتیکبرخی کشورهای غربی، حمایتهای نظامی و مالی گسترده از اوکراین را با ادبیاتی نزدیک به اصل مسوولیت حمایت توجیه کردهاند؛ یعنی حفاظت از غیرنظامیان و دفاع از نظم بینالمللی اما در عمل هیچ مجوز مستقیمی از شورای امنیت برای مداخله نظامی صادر نشد؛ حمایتها خارج از چارچوب رسمی مسوولیت حمایت و در قالب ائتلافهای سیاسی-نظامی انجام شد. این وضعیت نشان میدهد که اصل مسوولیت حمایت در بحران اوکراین بیشتر یک ابزار گفتمانی بوده تا یک قاعده حقوقی اجرا شده. بنبست شورای امنیت و فروپاشی اجرای اصل مسوولیت حمایتشورای امنیت، که رکن اصلی اجرای اصل مسوولیت حمایت است کاملاً فلج شد. این بنبست نشان داد که اصل مسوولیت حمایت در برابر منافع قدرتهای بزرگ قابلیت اجرایی مستقل ندارد. در واقع اصل حمایت از غیرنظامیان، قربانی موازنه قدرت در شورای امنیت میشود. این مسئله دقیقاً برخلاف فلسفه اولیه این اصل است که قرار بود مانع تکرار فجایع انسانی شود. دوگانگی رفتاری جامعه بینالمللمقایسه اوکراین با بحرانهایی مانند یمن، غزه یا سودان، نشاندهنده اجرای گزینشی این اصل است. در اوکراین حمایت سیاسی، رسانهای و تسلیحاتی گسترده صورت گرفت. اما در بحرانهای دیگر، واکنشها محدود یا صرفاً بیانیهمحور بود.این دوگانگی، اصل مسئولیت حمایت را از یک هنجار…
…ظرافت نشان میدهد که چگونه میل، پیش از آنکه امری درونی باشد، محصول گفتمانها و تصاویر مسلط است. شخصیت اصلی نه بهدنبال عشق، بلکه در پی تجربهای است که شبیه آن چیزی باشد که خوانده و تصور کرده است. از همینرو، هیچ رابطهای نمیتواند او را راضی کند زیرا واقعیت، هرگز با خیال همسطح نمیشود. این نارضایتی، نه ناشی از زیادهخواهی، بلکه نتیجهی شکاف میان زبان وعدهها و امکانهای واقعی زندگی است. فلوبر، با پرهیز از روانشناسیسازی مستقیم، نشان میدهد که چگونه میل تصنعی، به چرخهای از مصرف، خیانت و بدهی منجر میشود. اما، بیش از آنکه قربانی مردان اطرافش باشد، گرفتار ساختاری است که میل را بیوقفه تحریک میکند اما امکان ارضایش را سلب میکند. ملال و خشونت خاموش روزمرهازدواج اما و شارل بوواری، نمونهای از خشونت خاموش زندگی روزمره است؛ خشونتی که نه از طریق ضربه، بلکه از مسیر تکرار، بیتفاوتی و فقدان زبان مشترک اعمال میشود. شارل، مردی بدخواه یا ستمگر نیست او صرفا نمایندهی نوعی زیست عادی است که برای اِما خفقانآور است. فلوبر، با حذف درامهای پررنگ، نشان میدهد که چگونه ملال میتواند بهاندازهی فاجعه، ویرانگر باشد. زندگی مشترک، در این رمان نه میدان عشق، بلکه عرصهی فرسایش تدریجی میل است. سکوتها، عادتها و روزمرگیها…
کمترین نرخ تورم در 31 ماه گذشتهدیماه سال جاری، در حالی نرخ تورم در مسکن مجدداً کاهشی شد که در بسیاری از شاخصها و بخصوص مواد غذایی مرتبط با ارز ترجیحی، شاخص تورم رکوردشکنی کرد. براساس گزارش مرکز آمار تورم نقطهبهنقطه شاخص اجاره مسکن در دیماه 1404 به ۳۲.۷ درصد کاهش یافته که کمترین نرخ ثبتشده از نیمه دوم سال ۱۴۰۱ محسوب میشود.همچنین تورم سالانه اجاره در این ماه به ۳۵.۲ درصد رسیده که پایینترین رقم در ۳۱ ماه گذشته (از خرداد ۱۴۰۲) است. این روند کاهشی محدود به یک ماه نبوده و دادهها نشان میدهد التهاب تورمی در بازار اجاره طی ۱۰ ماه نخست امسال نسبت به مدت مشابه سال قبل کاهش محسوسی داشته است. به طوری که میانگین تورم نقطهبهنقطه اجاره در ۱۰ ماه ابتدایی ۱۴۰۴ به ۳۴.۹ درصد رسیده که نسبت به متوسط ۴۱.۲ درصدی دوره مشابه در سال ۱۴۰۳، بیش از ۶ واحد درصد کاهش نشان میدهد.شاخص قیمت مصرف کننده خانوارهای کشور ۷.۹ درصد نسبت به آذر ماه امسال، نسبت به آذر ماه سال گذشته ۶۰ درصد و در ۱۲ ماهه منتهی به دی ماه امسال نسبت به ۱۲ ماهه منتهی به دی ماه سال قبل ۴۴.۶…
…انسانی همچنان عقبمانده تلقی میشود. این عقبماندگی را نمیتوان به شرایط اقلیمی یا جغرافیایی نسبت داد؛ مسئله اصلی، نبود اراده جدی برای بازگرداندن منافع توسعه به مردم محلی است. توسعهای که تنها در آمارها رشد میکند و در سفره مردم دیده نمیشود، نه پایدار است و نه قابل دفاع. برنامه «ثریا» بهدرستی کوشید بخشی از این واقعیت را به سطح افکار عمومی بیاورد، اما تجربه سالهای گذشته نشان داده است که طرح مسئله، بدون پیگیری و اقدام عملی، به تغییر منجر نخواهد شد. هرمزگان بیش از روایت رسانهای، نیازمند تصمیمهای شجاعانه و اصلاح سیاستهاست؛ از بازنگری در نحوه توزیع درآمدهای صنایع بزرگ گرفته تا تقویت زیرساختهای عمومی و جبران آسیبهای زیستمحیطی. امروز مطالبه مردم هرمزگان، مطالبهای روشن و حداقلی است: عدالت در توسعه. نمیتوان از استانی انتظار ایفای نقش ملی داشت، اما آن را در برنامهریزیهای رفاهی به حاشیه راند. هرمزگان نباید فقط در زمان ارائه آمارهای اقتصادی دیده شود و در زمان تصمیمگیریهای کلان فراموش گردد. اگر توسعه قرار است معنایی واقعی داشته باشد، باید پیش از هر چیز در کیفیت زندگی مردم نمود پیدا کند. هرمزگان نه صدقه میخواهد و نه وعده؛ بلکه سهم عادلانه خود از ثروتی را مطالبه میکند که سالهاست در جغرافیای آن تولید میشود.
دیکتاتوری نامرئی اکثریتهنجارهای اجتماعی، قوانین نانوشته و اغلب ناگفتهای هستند که رفتار قابل قبول را در یک گروه یا جامعه تعریف می کنند. این هنجارها از دو نوع توصیفی (آنچه دیگران انجام میدهند) و دستوری (آنچه دیگران تایید میکنند) تشکیل شدهاند و نیرویی فوقالعاده در مدیریت رفتار ما دارند. آزمایشهای کلاسیکی مانند آزمایش اطاعت میلگرام و آزمایش زندان استنفورد، نشان دادند که چگونه فشار هنجاری و موقعیتی میتواند افراد عادی را به انجام اعمالی خلاف وجدان سوق دهد. در زندگی روزمره، این هنجارها به شکلهای ظریفی عمل میکنند: مد لباسی که ناخودآگاه دنبال میکنیم، میزان فاصله فیزیکی که در صف حفظ میکنیم، یا حتی انتخابهای تحصیلی و شغلی که تحت تاثیر انتظارات خانوادگی و اجتماعی شکل میگیرد. جامعهشناسانی مانند امیل دورکیم بر نقش یکپارچهکننده و کنترلکننده هنجارها تاکید داشتند. این هنجارها از طریق فرآیند جامعهپذیری درونی میشوند و اغلب تنها زمانی به چشم میآیند که آنها را زیر پا بگذاریم و با تنبیه اجتماعی از نگاههای سرزنشآمیز تا طرد مواجه شویم. شبکههای اجتماعی نیز امروزه به تقویتکنندههای قدرتمند هنجارها تبدیل شدهاند، جایی که لایکها و اشتراکگذاریها به سرعت رفتار دستوری را تعریف و تثبیت میکنند. درک این هنجارها و منشاء آنها اولین گام برای تشخیص تاثیر نامرئیای است که جمع…
…کشورهای حاشیه خلیج فارس، از جمله عربستان سعودی، عراق، امارات متحده عربی، کویت و قطر به شمار میرود. با عبور حدود یکسوم کل نفت حملشده از دریاها (معادل حدود ۲۱ میلیون بشکه در روز) و بیش از یکچهارم تجارت جهانی گاز طبیعی مایعشده (الانجی) از این گذرگاه، هرگونه وقفه یا اختلال در تردد امن و روان کشتیها، میتواند شوکهایی آنی و عمیق به بازارهای جهانی انرژی وارد کند. این حساسیت تا بدانجاست که قیمت نفت خام در بورسهای بینالمللی به طور مستقیم تحت تأثیر اخبار و تحولات مربوط به امنیت این تنگه قرار دارد. حتی یک تهدید یا مانورنظامی میتواند موجی از نگرانی در بازار ایجاد کرده و به افزایش قیمتها بیانجامد.با این حال، اهمیت تنگه هرمز منحصر به حوزه نفت و گاز نمیشود. همانطور که در دادههای ارائهشده نیز مشهود است، این آبراه شریانی مهم برای تجارت سایر کالاهای اساسی و راهبردی است. سهم قابل توجه این گذرگاه در تجارت جهانی محصولاتی چون سیمان و کلینکر (با سهمی حدود ۲.۹۴ درصد)، کودهای شیمیایی (با سهمی حدود ۱.۹۶ درصد) و سایر محصولات شیمیایی (با سهمی حدود ۱.۱۵ درصد)، نشان از نقش آن در زنجیره تأمین صنایع سنگین و کشاورزی جهان دارد.همچنین، با عبور حدود…
اصابت پرتابههای دشمن آمریکایی در حوالی قشم
